Τα χαμηλά ηωσινόφιλα, κατάσταση γνωστή ως ηωσινοπενία, συνήθως δεν είναι από μόνα τους πρόβλημα υγείας. Καθώς η κορτιζόλη καταστέλλει φυσιολογικά τα ηωσινόφιλα, ο αριθμός τους μπορεί να μειωθεί σε περιόδους οξείας νόσου, μετά από χειρουργική επέμβαση, σε συνθήκες έντονου σωματικού στρες ή κατά τη θεραπεία με κορτικοστεροειδή. Με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλωθούν.
Μπορεί το Αλτσχάιμερ να μεταδοθεί με μετάγγιση αίματος; Τι αποκαλύπτουν έρευνες
Χαμηλά ηωσινόφιλα: Τι μπορεί να σημαίνουν και με ποια συμπτώματα μπορεί να εκδηλωθούν
Η παραγωγή των ηωσινόφιλων καταστέλλεται από την κορτιζόλη, μια ορμόνη που εκκρίνεται από τον φλοιό των επινεφριδίων. Γι’ αυτό τα επίπεδά τους συχνά μειώνονται όταν αυξάνεται η κορτιζόλη, όπως μπορεί να συμβεί σε σοβαρό σωματικό στρες, συστηματική λοίμωξη, χειρουργική επέμβαση ή τραυματισμό.
Τα κορτικοστεροειδή, όπως η πρεδνιζόνη και η μεθυλπρεδνιζολόνη, καθώς και τα εισπνεόμενα στεροειδή σε υψηλές δόσεις, μπορούν επίσης να μειώσουν τον αριθμό των ηωσινόφιλων. Αντίστοιχη επίδραση μπορεί να έχει η χρόνια περίσσεια κορτιζόλης που παρατηρείται στο σύνδρομο Cushing.
Τα ηωσινόφιλα μπορεί επίσης να μειωθούν προσωρινά στο αίμα μετά από μια οξεία αλλεργική αντίδραση, καθώς μετακινούνται από την κυκλοφορία προς τους ιστούς.
«Είμαι ογκολόγος – Αυτό είναι το Νο1 σύμπτωμα που δεν θα αγνοούσα ποτέ στους κάτω των 40»
Μπορούν τα χαμηλά ηωσινόφιλα να δείξουν πόσο σοβαρή είναι μια λοίμωξη;
Νεότερα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι η ηωσινοπενία μπορεί να προσφέρει χρήσιμες συμπληρωματικές πληροφορίες σε σοβαρές λοιμώξεις, αλλά ένας χαμηλός αριθμός ηωσινόφιλων δεν πρέπει να χρησιμοποιείται μόνος του για διάγνωση ή πρόγνωση.
- Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 «Diagnostic performance of eosinopenia for identifying bacterial infections in the emergency department: a prospective multicenter study», τα ηωσινόφιλα ήταν σημαντικά χαμηλότερα σε ασθενείς με βακτηριακές λοιμώξεις, όμως η ηωσινοπενία είχε χαμηλότερη διαγνωστική απόδοση από την CRP.
- Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 «Eosinopenia and prognosis in severe community-acquired pneumonia», η ηωσινοπενία συσχετίστηκε με υψηλότερη θνησιμότητα στις 30 ημέρες, ωστόσο ο αριθμός των ηωσινόφιλων από μόνος του είχε περιορισμένη προγνωστική ικανότητα.
- Σύμφωνα με τη συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση του 2025 «Low eosinophils and their dynamic as a predictor of death in patients with infections: a systematic review and meta-analysis of cohort studies», τα επίμονα χαμηλά επίπεδα συνδέθηκαν με δυσμενέστερη έκβαση, αν και τα ευρήματα παρουσίαζαν σημαντικές διαφορές ανάλογα με το είδος της λοίμωξης.
Κοργιαλένειο-Μπενάκειο Νοσοκομείο: Νέα εξέλιξη για τη διάγνωση των αγγειακών παθήσεων
Ποια συμπτώματα μπορεί να συνδέονται με χαμηλά ηωσινόφιλα
Η ηωσινοπενία δεν προκαλεί από μόνη της συγκεκριμένα συμπτώματα. Όσα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως σχετίζονται με την αιτία που οδήγησε στη μείωση των ηωσινόφιλων.
Σε περίπτωση οξείας νόσου ή έντονου σωματικού στρες μπορεί να υπάρχουν πυρετός, κόπωση και αίσθημα κακουχίας, ενώ η μείωση των ηωσινόφιλων μπορεί να παρατηρηθεί και μετά από μεγάλη χειρουργική επέμβαση.
Όταν η αιτία είναι η λήψη κορτικοστεροειδών, δεν υπάρχουν συμπτώματα που να οφείλονται ειδικά στην ηωσινοπενία. Μπορεί, ωστόσο, να εμφανιστούν επιδράσεις της θεραπείας, όπως αύξηση του σακχάρου στο αίμα, κατακράτηση υγρών και αϋπνία. Η ανοσοκαταστολή που προκαλούν τα στεροειδή μπορεί επίσης να αυξήσει την ευαισθησία σε ορισμένες λοιμώξεις.
Αίμα στον εμετό: Τι μπορεί να το προκαλεί, σύμφωνα με το Cleveland – Πότε να ανησυχήσουμε
Στην περίπτωση του συνδρόμου Cushing, πιθανά χαρακτηριστικά είναι
- Συσσώρευση λίπους στον κορμό με σχετικά λεπτά άκρα
- Στρογγυλεμένο πρόσωπο και συσσώρευση λίπους στο άνω μέρος της πλάτης
- Εύκολοι μώλωπες και μωβ ραγάδες
- Υψηλή αρτηριακή πίεση και διαταραχή της ανοχής στη γλυκόζη
- Μυϊκή αδυναμία, ιδιαίτερα στους μυς κοντά στον κορμό
Τι μπορεί να προκαλέσει χαμηλά ηωσινόφιλα
Στις καταστάσεις που μπορεί να συνδέονται με ηωσινοπενία περιλαμβάνονται:
- Οξεία λοίμωξη ή σήψη: Η συστηματική φλεγμονή μπορεί να προκαλέσει έκκριση κορτιζόλης και μείωση των ηωσινόφιλων στο αίμα.
- Κορτικοστεροειδή: Φάρμακα όπως η πρεδνιζόνη, η δεξαμεθαζόνη και η μεθυλπρεδνιζολόνη, καθώς και υψηλές δόσεις εισπνεόμενων στεροειδών, μπορούν να μειώσουν τα ηωσινόφιλα μέσα σε λίγες ώρες.
- Έντονο σωματικό στρες: Μεγάλες χειρουργικές επεμβάσεις, τραυματισμοί, εγκαύματα και άλλες σοβαρές καταστάσεις μπορεί να μειώσουν τον αριθμό τους.
- Σύνδρομο Cushing: Η παρατεταμένη υπερβολική παραγωγή κορτιζόλης μπορεί να καταστείλει χρόνια τα ηωσινόφιλα.
- Πρόσφατη αλλεργική αντίδραση: Τα επίπεδα στο αίμα μπορεί να μειωθούν προσωρινά καθώς τα ηωσινόφιλα μετακινούνται στους ιστούς.
- Οξεία μέθη από αλκοόλ: Μπορεί να προκαλέσει προσωρινή καταστολή της παραγωγής ηωσινόφιλων.
Φυσιολογικές τιμές ηωσινόφιλων
Το εύρος αναφοράς που δίνεται για τον απόλυτο αριθμό ηωσινόφιλων στους ενήλικες είναι 100–500/μL (0,1–0,5 × 10⁹/L), ενώ ως ηωσινοπενία ορίζεται εδώ τιμή κάτω από 100/μL.
Τιμή μηδέν κατά τη διάρκεια οξείας νόσου ή θεραπείας με κορτικοστεροειδή μπορεί να είναι αναμενόμενη και, από μόνη της, δεν σημαίνει ότι απαιτείται ειδικός έλεγχος για την ηωσινοπενία.
Πότε χρειάζεται να απευθυνθείτε σε γιατρό
Μια μεμονωμένη χαμηλή τιμή ηωσινόφιλων σε έναν κατά τα άλλα υγιή άνθρωπο συνήθως δεν είναι από μόνη της εύρημα που απαιτεί παρέμβαση.
Ιατρική αξιολόγηση μπορεί να είναι σκόπιμη όταν τα ηωσινόφιλα παραμένουν χαμηλά και συνυπάρχουν συμπτώματα που παραπέμπουν σε σύνδρομο Cushing χωρίς κάποια προφανή εξήγηση, όπως η χρήση κορτικοστεροειδών, όταν υπάρχει γνωστή διαταραχή των επινεφριδίων ή όταν η ηωσινοπενία συνοδεύεται από άλλες ανησυχητικές μεταβολές στη γενική αίματος, όπως ουδετεροφιλία ή λεμφοπενία.
Ποια ομάδα αίματος έχει αυξημένο κίνδυνο για εγκεφαλικό κατά 16% πριν τα 60
Κατά τη διάρκεια νοσηλείας για οξεία νόσο, τα χαμηλά ηωσινόφιλα μπορεί απλώς να αντανακλούν τη φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού στο στρες.
Πηγές: MitoHealth, PubMed, PubMed, PubMed