Πειραματική θεραπεία με DNA ενεργοποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα και δείχνει ενθαρρυντικά αποτελέσματα απέναντι στον πιο επιθετικό καρκίνο του εγκεφάλου.
Καρκίνος: Πρωτοποριακό εμβόλιο που στοχεύει το DNA του όγκου από επιστήμονες του Yale
Νέα ελπίδα στη θεραπεία του γλοιοβλαστώματος
Η επιστημονική κοινότητα βλέπει με αυξανόμενο ενδιαφέρον τις εξατομικευμένες θεραπείες για το γλοιοβλάστωμα, έναν από τους πιο επιθετικούς και δύσκολα αντιμετωπίσιμους καρκίνους του εγκεφάλου. Τα πρώτα αποτελέσματα από κλινική δοκιμή στις Ηνωμένες Πολιτείες δείχνουν ότι ένα εξατομικευμένο εμβόλιο DNA μπορεί να κινητοποιήσει αποτελεσματικά το ανοσοποιητικό σύστημα και να συμβάλει στην καθυστέρηση της υποτροπής της νόσου, προσφέροντας μια νέα θεραπευτική προοπτική για ασθενείς με περιορισμένες επιλογές.
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Cancer, το εμβόλιο ενεργοποίησε ανοσολογική απόκριση στους περισσότερους συμμετέχοντες και μία ασθενής παραμένει χωρίς υποτροπή σχεδόν πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση. Το εύρημα αυτό ενισχύει την αισιοδοξία ότι οι εξατομικευμένες ανοσοθεραπείες θα μπορούσαν στο μέλλον να αλλάξουν ουσιαστικά την αντιμετώπιση του γλοιοβλαστώματος.
Η νόσος επηρεάζει περίπου τέσσερις ανθρώπους ανά 100.000 κατοίκους στις Ηνωμένες Πολιτείες και χαρακτηρίζεται από υψηλά ποσοστά υποτροπής ακόμη και μετά από χειρουργείο, ακτινοθεραπεία και χημειοθεραπεία.
Τα πρώτα αποτελέσματα από κλινική δοκιμή δείχνουν ότι η νέα θεραπεία είναι ασφαλής και μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την άμυνα του οργανισμού απέναντι στον όγκο.
Καρκίνος: Νέα ελπιδοφόρα θεραπεία με εμβόλιο mRNA – Οι πρώτες δοκιμές στους όγκους του πνεύμονα
Πώς λειτουργεί το εξατομικευμένο εμβόλιο
Η θεραπεία βασίζεται σε τροποποιημένα μόρια DNA που σχεδιάζονται ξεχωριστά για κάθε ασθενή.
Οι επιστήμονες αναλύουν τον όγκο και εντοπίζουν τις μοναδικές πρωτεΐνες που υπάρχουν στα καρκινικά κύτταρα. Στη συνέχεια, το εμβόλιο εκπαιδεύει το ανοσοποιητικό σύστημα να αναγνωρίζει αυτές τις πρωτεΐνες και να επιτίθεται στον καρκίνο.
Με αυτόν τον τρόπο, η θεραπεία στοχεύει πολλαπλά σημεία του όγκου, μειώνοντας την πιθανότητα να ξεφύγει από την ανοσολογική επίθεση.
Το γλοιοβλάστωμα θεωρείται ένας «ψυχρός» όγκος, επειδή συνήθως παραμένει αόρατο για το ανοσοποιητικό σύστημα.
Το εμβόλιο που ανέπτυξε η Geneos Therapeutics φαίνεται ότι αλλάζει αυτή την εικόνα, μετατρέποντας τον όγκο σε «θερμό» και άρα πιο ευάλωτο στην ανοσολογική απόκριση.
Η κλινική δοκιμή και οι συμμετέχοντες
Η μελέτη φάσης 1 πραγματοποιήθηκε στο Siteman Cancer Center σε συνεργασία με την Washington University School of Medicine και το Mass General Brigham.
Στη δοκιμή συμμετείχαν εννέα ενήλικες που είχαν πρόσφατα διαγνωστεί με γλοιοβλάστωμα.
Οι πρώτες δόσεις χορηγήθηκαν περίπου δέκα εβδομάδες μετά το χειρουργείο και επαναλαμβάνονταν ανά τακτά χρονικά διαστήματα.
Εμβόλια mRNA: Επόμενο βήμα είναι η θεραπεία του καρκίνου – Ξεκίνησαν κλινικές δοκιμές
Ισχυρή ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού
Το εμβόλιο κατάφερε να ενεργοποιήσει το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να αναγνωρίζει έως και 40 διαφορετικές πρωτεΐνες που σχετίζονται με τον όγκο.
Πρόκειται για αριθμό περίπου διπλάσιο από αυτόν που έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα με άλλες θεραπευτικές προσεγγίσεις βασισμένες σε αντικαρκινικά εμβόλια.
Όλοι οι ασθενείς, εκτός από έναν που λάμβανε ανοσοκατασταλτικά στεροειδή, εμφάνισαν σαφή ένδειξη ανοσολογικής ενεργοποίησης.
Τα πιο ενθαρρυντικά αποτελέσματα
- Τα δύο τρίτα των ασθενών παρέμεναν στη ζωή έναν χρόνο μετά τη διάγνωση.
- Συνήθως το αντίστοιχο ποσοστό δεν ξεπερνά το 40%.
- Το ένα τρίτο των συμμετεχόντων ζούσε δύο χρόνια αργότερα.
- Το ποσοστό αυτό είναι περίπου διπλάσιο σε σχέση με τα ιστορικά δεδομένα.
- Μία ασθενής παραμένει χωρίς υποτροπή σχεδόν πέντε χρόνια μετά την αρχική διάγνωση.
- Χωρίς σοβαρές παρενέργειες
- Η θεραπεία δεν προκάλεσε σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Παράλληλα, τα στοιχεία δείχνουν ότι μπορεί να παρατείνει τη συνολική επιβίωση σε σχέση με τη συμβατική αντιμετώπιση, η οποία περιλαμβάνει χειρουργική επέμβαση και χημειοακτινοθεραπεία.
Ένα σημαντικό βήμα για το μέλλον
Αν και πρόκειται για μικρή δοκιμή πρώιμου σταδίου, τα αποτελέσματα ενισχύουν την ελπίδα ότι οι εξατομικευμένες ανοσοθεραπείες θα μπορούσαν να αλλάξουν την πορεία του γλοιοβλαστώματος.
Η περίπτωση της ασθενούς που παραμένει χωρίς υποτροπή σχεδόν πέντε χρόνια μετά τη διάγνωση αποτελεί ένα από τα πιο εντυπωσιακά ευρήματα της μελέτης.