Καθώς οι χειμερινοί ιοί εξαπλώνονται σε σχολεία και παιδικούς σταθμούς, τα βρέφη και τα νήπια είναι ιδιαίτερα ευάλωτα σε βήχα και κρυολογήματα, όπως ο RSV, ο οποίος σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εξελιχθεί σε βρογχιολίτιδα. Ειδικοί προειδοποιούν ότι, ενώ οι περισσότερες περιπτώσεις είναι ήπιες και αντιμετωπίζονται στο σπίτι, οι γονείς θα πρέπει να αποφεύγουν ορισμένα συχνά λάθη και να ακολουθούν τεκμηριωμένες συμβουλές για να κρατούν τα μικρά παιδιά ασφαλή.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς για τον RSV και τη βρογχιολίτιδα σε βρέφη και παιδιά
Τα κρυολογήματα και ο βήχας γίνονται πιο συχνοί – ειδικά σε βρέφη και νήπια κάτω των δύο ετών. Ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός (RSV), μία από τις κύριες αιτίες χειμερινών κρυολογημάτων, συνήθως μπορεί να αντιμετωπιστεί στο σπίτι, όμως σε ορισμένα μικρά παιδιά μπορεί να εξελιχθεί σε βρογχιολίτιδα, με συμπτώματα που κορυφώνονται γύρω στην τρίτη έως πέμπτη ημέρα και συνήθως βελτιώνονται μέσα σε μία έως δύο εβδομάδες.
Για να βοηθήσει τους γονείς να στηρίξουν την ανάρρωση του παιδιού τους, γιατρός του Εθνικού Οργανισμού Υγείας της Βρετανίας, NHS, Dr Ahmed Ezzat μοιράστηκε τις 5 tips για το σπίτι που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδά να τους ξεπεράσουν πιο γρήγορα.
Αποτελεσματικές και μη αποτελεσματικές σπιτικές θεραπείες για ιώσεις σε παιδιά και βρέφη
Ορισμένες σπιτικές θεραπείες μπορούν να βοηθήσουν στην ανακούφιση των συμπτωμάτων ιογενών λοιμώξεων σε βρέφη και παιδιά, ενώ άλλες είναι αναποτελεσματικές ή μη ασφαλείς. Σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο «Home Remedies Practiced among the Parents of Children in the Age Group 5 to 15 Years for the Prevention and Treatment of Acute Respiratory Infection», οι περισσότεροι γονείς χρησιμοποιούσαν σπιτικές πρακτικές για λοιμώξεις του αναπνευστικού στην παιδική ηλικία. Η μελέτη διαπίστωσε ότι συχνά χρησιμοποιούνταν τζίντζερ ή βότανα σε ρόφημα, νερό με tulsi και γάλα με κουρκουμά.
Άλλες έρευνες δείχνουν ότι η υποστηρικτική φροντίδα είναι ωφέλιμη, ενώ πολλές δημοφιλείς πρακτικές έχουν ελάχιστες αποδείξεις ή θα πρέπει να αποφεύγονται.
Τι δείχνει η έρευνα ότι μπορεί να βοηθήσει
- Προβιοτικά (συγκεκριμένα στελέχη): Ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι συγκεκριμένα προβιοτικά μπορούν να μειώσουν ελαφρώς τη διάρκεια του πυρετού ή των συμπτωμάτων σε παιδιά με ιογενείς λοιμώξεις του αναπνευστικού.
- Ρινικές σταγόνες ή σπρέι φυσιολογικού ορού: Βοηθούν στην απομάκρυνση της βλέννας και βελτιώνουν την άνεση στην αναπνοή, ειδικά στα κρυολογήματα. Δεν θεραπεύουν τον ιό, αλλά μπορούν να μειώσουν τα συμπτώματα.
- Μέλι για τον βήχα (μόνο για παιδιά άνω του 1 έτους): Μπορεί να μειώσει τη συχνότητα του βήχα και να βελτιώσει τον ύπνο σε σύγκριση με την απουσία θεραπείας.
Τι έχει μικρό όφελος ή πρέπει να αποφεύγεται
- Αντιβιοτικά: Δεν λειτουργούν κατά των ιών και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για ιογενείς λοιμώξεις.
- Σιρόπια για βήχα και κρυολόγημα χωρίς συνταγή σε μικρά παιδιά: Μελέτες δείχνουν μικρό όφελος και πιθανές παρενέργειες.
- Βότανα και αιθέρια έλαια: Δεν υπάρχουν επαρκή και ποιοτικά στοιχεία που να υποστηρίζουν την ασφαλή ή αποτελεσματική χρήση τους σε βρέφη και μικρά παιδιά.
Σημαντική σημείωση ασφάλειας
- Το μέλι δεν πρέπει ποτέ να δίνεται σε βρέφη κάτω των 12 μηνών λόγω του κινδύνου αλλαντίασης.
5 tips για να αντιμετωπίσετε αποτελεσματικά τον RSV και τη βρογχιολίτιδα στα παιδιά, σύμφωνα με ειδικό
1. Διαχειριστείτε τον πυρετό
Ως πρώτη συμβουλή, ο Dr Ezzat προτείνει τη χρήση ιβουπροφαίνης ή παρακεταμόλης, για την αντιμετώπιση του πυρετού και της δυσφορίας που προκαλεί ο ιός. Τονίζει, όμως, ότι πρέπει πάντα να ακολουθούνται οι οδηγίες στη συσκευασία. «Αν το παιδί σας έχει υψηλή θερμοκρασία και είναι ενοχλημένο, δώστε ιβουπροφαίνη ή παρακεταμόλη», είπε. «Πάντα να ελέγχετε την ετικέτα για να βεβαιωθείτε ότι είναι κατάλληλο για το παιδί σας», είπε σύμφωνα με το Express.
Παράλληλα, προτρέπει τους γονείς να μην προσπαθούν να ρίξουν τον πυρετό ρίχνοντας κρύο νερό πάνω στο παιδί ή αφαιρώντας όλα τα ρούχα του για να το δροσίσουν, καθώς τα μικρά παιδιά δεν ρυθμίζουν τη θερμοκρασία του σώματός τους τόσο αποτελεσματικά όσο οι ενήλικες.
2. Επιλέξτε ρινικές σταγόνες με φυσιολογικό ορό για να τα ανακουφίσετε από τη βουλωμένη μύτη
Αν το παιδί έχει βουλωμένη μύτη, ο Dr Ezzat συνιστά τη χρήση ρινικών σταγόνων με φυσιολογικό ορό από το φαρμακείο για την ανακούφιση των συμπτωμάτων. Οι σταγόνες αυτές βοηθούν να μαλακώσουν οι ξεραμένες εκκρίσεις και να ανακουφιστεί η συμφόρηση. Για περισσότερες πληροφορίες, οι γονείς μπορούν να απευθυνθούν στον φαρμακοποιό ή τον παιδίατρο.
3. Ενθαρρύνετέ τα να καταναλώσουν περισσότερα υγρά
Οι γονείς θα πρέπει να ενθαρρύνουν το παιδί να πίνει άφθονα υγρά για να παραμένει ενυδατωμένο, καθώς αυτό βοηθά τον οργανισμό να καταπολεμήσει τον ιό. Η καλή ενυδάτωση κατά τη διάρκεια της ασθένειας αραιώνει τη βλέννα για να καθαρίζουν οι αεραγωγοί, βοηθά στη ρύθμιση του πυρετού, αποβάλλει άχρηστες ουσίες, ενυδατώνει τους βλεννογόνους και προλαμβάνει την αφυδάτωση λόγω πυρετού ή εμετών. «Δοκιμάστε μικρότερα και πιο συχνά γεύματα στα βρέφη. Στα μεγαλύτερα παιδιά, δώστε επιπλέον νερό ή αραιωμένο χυμό φρούτων», πρότεινε. Επιπλέον, μπορούν να ενθαρρύνουν την κατανάλωση τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, όπως φρούτα και λαχανικά.
4. Κρατήστε τα όρθια όσο περισσότερο γίνεται
Ο Dr Ezzat συμβουλεύει τους γονείς να διασφαλίζουν ότι τα μικρά παιδιά παραμένουν με την πλάτη όρθια, όσο είναι ξύπνια. Αυτό βοηθά στην ευκολότερη αναπνοή, ιδιαίτερα όταν υπάρχει βουλωμένη μύτη. Το να είναι όρθια ή με ανυψωμένο το κεφάλι κατά τη διάρκεια της ασθένειας επιτρέπει στη βαρύτητα να βοηθήσει στην αποστράγγιση, αποτρέποντας τη συσσώρευση βλέννας στα ιγμόρεια και τον λαιμό, μειώνοντας έτσι τη συμφόρηση και τα επεισόδια βήχα. Η πλήρως οριζόντια θέση μπορεί να οδηγήσει σε οπισθορρινική καταρροή, δυσκολεύοντας την αναπνοή και τον ύπνο, ενώ η όρθια στάση βοηθά στη διατήρηση πιο καθαρών αεραγωγών.
5. Διασφαλίστε ότι ξεκουράζονται αρκετά
Τέλος, όπως και στους ενήλικες, είναι κρίσιμο το παιδί να ξεκουράζεται αρκετά όταν είναι άρρωστο, ώστε να επιταχυνθεί η ανάρρωση. Η ξεκούραση επιτρέπει στο ανοσοποιητικό σύστημα να επικεντρώσει την ενέργειά του στην καταπολέμηση του ιού και βοηθά στην ταχύτερη ανάρρωση, εξοικονομώντας ενέργεια, προλαμβάνοντας επιπλοκές και περιορίζοντας τη μετάδοση μικροβίων.
Πότε να απευθυνθείτε σε ειδικό
Αν το μικρό παιδί ή το βρέφος εμφανίζει συμπτώματα κρυολογήματος ή πυρετό, το NHS συνιστά να καλέσετε τον γενικό ιατρό σας για επείγον ραντεβού. Αν, όμως, δυσκολεύεται να αναπνεύσει, παρουσιάζει παύσεις στην αναπνοή ή γίνεται υποτονικό και δεν μπορεί να παραμείνει ξύπνιο, το NHS προτρέπει τους γονείς να εμπιστευτούν το ένστικτό τους και να καλέσουν άμεσα το 166.
Πηγές: Express, PMC, PMC, PMC, PMC, PMC, PMC, PMC, ResearchGate