Το να ξεπνάει κανείς με πρησμένα μάτια είναι κοινό και συνήθως προκαλείται όταν συσσωρεύεται υγρό στον λεπτό ιστό γύρω από τα μάτια, κάνοντας τις σακούλες και τους μαύρους κύκλους πιο εμφανείς. Πώς μπορείτε να τα αντιμετωπίσετε; Ειδικοί του Cleveland Clinic απαντούν.
Ωχρά κηλίδα και ήλιος: Γιατί το καλοκαίρι αυξάνεται ο κίνδυνος για μη αναστρέψιμες βλάβες στην όραση
Τι μπορεί να προκαλεί τα πρησμένα μάτια και τους μαύρους κύκλους – 10 τρόποι για να τα αντιμετωπίσετε
Στις περισσότερες περιπτώσεις, το πρήξιμο υποχωρεί μέσα σε μία ημέρα. Ωστόσο, εάν διαρκέσει περισσότερο από 24 έως 48 ώρες, θα πρέπει να αξιολογηθεί από οφθαλμίατρο.
«Οποιοδήποτε πρήξιμο διαρκεί περισσότερο από 24 έως 48 ώρες θα πρέπει να σας ωθήσει να ζητήσετε εκτίμηση ειδικού, επειδή υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες μπορεί να πρόκειται για κάτι σοβαρό που μπορεί να προκαλέσει τύφλωση», λέει η οφθαλμίατρος του Cleveland Clinic, Annapurna Singh, MD.
Οι ειδικοί σημειώνουν επίσης ότι η κατάλληλη θεραπεία εξαρτάται από την υποκείμενη αιτία, ενώ η σταθερή φροντίδα στο σπίτι, οι ιατρικές θεραπείες και οι υγιεινές συνήθειες του τρόπου ζωής μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της εμφάνισής τους και του αποχρωματισμού του δέρματος.
Σακούλες κάτω από τα μάτια και μαύροι κύκλοι: Πιθανά αίτια
Οι σακούλες κάτω από τα μάτια και οι μαύροι κύκλοι είναι συχνές ανησυχίες με διαφορετικές πιθανές αιτίες.
Σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο “The Frequency of Periorbital Hyperpigmentation Risk Factors“, το οικογενειακό ιστορικό, το στρες, η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο ή στην τηλεόραση, η χρήση ορμονικών αντισυλληπτικών χαπιών, το τρίψιμο των ματιών και ορισμένες υποκείμενες ιατρικές παθήσεις συσχετίστηκαν με την υπερμελάγχρωση γύρω από τα μάτια, ενώ η ποιότητα του ύπνου και η ατοπία δεν συσχετίστηκαν σημαντικά.
Άλλες πρόσφατες συστηματικές ανασκοπήσεις δείχνουν ότι οι μαύροι κύκλοι και οι σακούλες προκαλούνται συχνά από συνδυασμό παραγόντων. Για αυτόν τον λόγο, είναι σημαντικό να εντοπιστεί η υποκείμενη αιτία πριν επιλεγεί η καταλληλότερη θεραπεία.
- Μελάγχρωση: Αυξημένη μελανίνη λόγω γενετικής προδιάθεσης, έκθεσης στον ήλιο, εκζέματος, αλλεργιών ή συχνού τριψίματος των ματιών. Συνήθως έχει καφέ χρώμα και αλλάζει ελάχιστα κατά τη διάρκεια της ημέρας.
- Ορατά αιμοφόρα αγγεία: Το λεπτό δέρμα, η κακή κυκλοφορία του αίματος, οι αλλεργίες ή η κόπωση μπορούν να κάνουν τους κύκλους να φαίνονται μπλε, μωβ ή κόκκινοι.
- Σκιές: Οι αύλακες κάτω από τα μάτια, η απώλεια όγκου που σχετίζεται με την ηλικία, η οστική δομή και η χαλάρωση του δέρματος μπορούν να δημιουργήσουν την εικόνα μαύρων κύκλων ακόμη και χωρίς αυξημένη μελάγχρωση.
Μάτια του COVID: Ακόμη και μια ήπια λοίμωξη μπορεί να επηρεάσει την όραση και να μην βλέπετε καλά
Η γήρανση, η προβολή του λίπους, η κατακράτηση υγρών, οι αλλεργίες και η γενετική αποτελούν τους βασικούς παράγοντες. Ο κακός ύπνος, το κάπνισμα, η έκθεση στον ήλιο, το τρίψιμο των ματιών και η αφυδάτωση μπορούν να κάνουν τις σακούλες πιο εμφανείς.
Πώς να αντιμετωπίσετε τις σακούλες κάτω από τα μάτια και τους μαύρους κύκλους
1. Ξεπλύνετε τα μάτια σας με κρύο νερό
Εάν έχετε σακούλες κάτω από τα μάτια μαζί με εκκρίσεις, ξεπλύνετε τα μάτια σας με νερό. Αυτό βοηθά στην απομάκρυνση των υπολειμμάτων που μπορεί να έχουν προκληθεί από λοίμωξη χωρίς να επιβαρύνει περισσότερο τα μάτια. Το δροσερό νερό προσφέρει επίσης ανακούφιση από τους μαύρους κύκλους που σχετίζονται με αλλεργίες.
2. Χρησιμοποιήστε κρύα κομπρέσα
Ξαπλώστε και τοποθετήστε ένα πανί βρεγμένο με κρύο νερό πάνω στα μάτια σας για λίγα λεπτά. Το κρύο βοηθά στη συστολή των αιμοφόρων αγγείων και μειώνει το πρήξιμο.
Μπορείτε επίσης να χρησιμοποιήσετε παγοκύστη ή μια σακούλα με κατεψυγμένα λαχανικά τυλιγμένη σε πετσέτα για να προστατεύσετε το δέρμα.
Άλλα κρύα αντικείμενα που μπορεί να βοηθήσουν είναι:
- Φέτες αγγουριού από το ψυγείο
- Κρύα φακελάκια τσαγιού
- Κρύα κουτάλια
3. Δοκιμάστε κολλύρια
Χρησιμοποιήστε αντιισταμινικά κολλύρια μόνο εάν έχετε αλλεργίες. Διαφορετικά δεν θα είναι αποτελεσματικά.
Όσον αφορά τα στεροειδή κολλύρια, χρησιμοποιήστε τα με φειδώ και μόνο σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σας.
«Τα στεροειδή κολλύρια μπορούν να λειτουργήσουν πολύ καλά όταν υπάρχουν αλλεργίες, αλλά εάν χρησιμοποιηθούν για άλλη πάθηση, μπορεί στην πραγματικότητα να προκαλέσουν βλάβη και τύφλωση», προειδοποιεί η Dr. Singh, σύμφωνα με ανάρτηση του Cleveland Clinic. «Πάντα να συμβουλεύεστε πρώτα τον γιατρό σας πριν χρησιμοποιήσετε στεροειδή κολλύρια».
Πρεσβυωπία: Πώς οι τριπλοεστιακοί ενδοφακοί διορθώνουν κοντινή, ενδιάμεση και μακρινή όραση
4. Χρησιμοποιήστε μια εξειδικευμένη κρέμα ματιών
Η εμφάνιση των σακουλών μπορεί μερικές φορές να βελτιωθεί με προϊόντα περιποίησης του δέρματος που περιέχουν καφεΐνη, ρετινόλη ή άλλα συστατικά που μειώνουν το πρήξιμο.
Ωστόσο, θα πρέπει να αποφεύγετε τη χρήση κρέμας για αιμορροΐδες γύρω από τα μάτια, παρότι πρόκειται για μια τάση που έχει γίνει δημοφιλής στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Οι περισσότερες κρέμες για αιμορροΐδες περιέχουν υδροκορτιζόνη ή φαινυλεφρίνη. Η υδροκορτιζόνη είναι ένα τοπικό στεροειδές που μπορεί να μειώσει την ερυθρότητα και το πρήξιμο, ενώ η φαινυλεφρίνη προκαλεί αγγειοσυστολή και μπορεί επίσης να μειώσει το πρήξιμο.
«Αυτά τα προϊόντα μπορεί να προσφέρουν προσωρινή ανακούφιση, αλλά δεν συνιστώ τη χρήση τους γύρω από τα μάτια», τονίζει η Αμερικανίδα δερματολόγος Dr. Angela Wei.
Για παράδειγμα, η παρατεταμένη χρήση υδροκορτιζόνης μπορεί να προκαλέσει λέπτυνση ή αποχρωματισμό του δέρματος, γεγονός που μπορεί να επιδεινώσει τους μαύρους κύκλους. Μπορεί επίσης να προκαλέσει ερεθισμό ή βλάβη στα μάτια εάν εισέλθει σε αυτά.
Η φαινυλεφρίνη μπορεί επίσης να προκαλέσει αλλεργική αντίδραση και να αλληλεπιδράσει με φάρμακα που ήδη παίρνετε.
«Και τα δύο προϊόντα μπορούν επίσης να προκαλέσουν αίσθημα καύσου», προσθέτει.
5. Αποφύγετε τα προϊόντα που ερεθίζουν τα μάτια
Η μάσκαρα, οι σκιές ματιών και οι κρέμες ματιών μπορεί να περιέχουν αρώματα, χρωστικές και συντηρητικά που ερεθίζουν τα μάτια και το γύρω δέρμα ή ακόμη και προκαλούν αλλεργική δερματική αντίδραση.
Εάν υποψιάζεστε ότι αυτά ευθύνονται για το πρήξιμο, αποφύγετε τη χρήση τους για τουλάχιστον δύο εβδομάδες ώστε να δείτε εάν τα συμπτώματα βελτιώνονται.
Είναι επίσης χρήσιμο να δείχνετε τα προϊόντα που σκοπεύετε να χρησιμοποιήσετε σε έναν δερματολόγο, ώστε να επιβεβαιώσει ότι είναι ασφαλή και αποτελεσματικά.
6. Αφαιρέστε τους φακούς επαφής
Εάν φοράτε φακούς επαφής, αφαιρέστε τους αμέσως εάν τα μάτια ή τα βλέφαρά σας πρηστούν. Σε περιπτώσεις επιπεφυκίτιδας, οι φακοί επαφής μπορούν να επιδεινώσουν τα συμπτώματα και να παρατείνουν τη διάρκεια της λοίμωξης.
7. Περιορίστε το αλάτι
Το αλάτι προκαλεί κατακράτηση υγρών, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε πρήξιμο στα μάτια. Εάν αντιμετωπίζετε πρήξιμο στα μάτια, στα πόδια ή σε άλλα σημεία του σώματος, προσπαθήστε να περιορίσετε τα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε αλάτι.
8. Διακόψτε το κάπνισμα
Υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους το κάπνισμα είναι επιβλαβές. Όσον αφορά τις σακούλες κάτω από τα μάτια, μπορεί να προκαλέσει απώλεια κολλαγόνου, με αποτέλεσμα το δέρμα γύρω από τα μάτια να γίνεται πιο λεπτό.
9. Βελτιώστε την ποιότητα του ύπνου σας
Εάν κοιμάστε αργά, είναι πιθανό να ξυπνάτε με σακούλες κάτω από τα μάτια. Στόχος είναι να κοιμάστε περίπου επτά έως εννέα ώρες κάθε βράδυ.
Για να αποτρέψετε τη συσσώρευση υγρών γύρω από τα μάτια κατά τη διάρκεια του ύπνου, δοκιμάστε να κρατάτε το κεφάλι σας ελαφρώς πιο ψηλά χρησιμοποιώντας ένα επιπλέον μαξιλάρι.
10. Ιατρικές θεραπείες
Τα πρησμένα μάτια και οι σακούλες συχνά επανεμφανίζονται. Σε ορισμένα άτομα, οφείλονται στη γενετική, λόγω της προβολής του λίπους, της οστικής δομής ή της χαλάρωσης του δέρματος, και είναι δύσκολο να διορθωθούν πλήρως χωρίς ιατρική παρέμβαση.
Εποχικές αλλεργίες και βλεφαρίτιδα: Πώς η γύρη επιδεινώνει τα συμπτώματα στα μάτια
Οι διαθέσιμες ιατρικές επιλογές περιλαμβάνουν:
- Ενέσιμα εμφυτεύματα (dermal fillers): Μη χειρουργική αισθητική θεραπεία με ουσίες όπως το υαλουρονικό οξύ, που λειαίνουν τις ρυτίδες και προσθέτουν όγκο ώστε να μειωθεί η εμφάνιση των μαύρων κύκλων ή των σακουλών.
- Ανάπλαση του δέρματος με λέιζερ: Τα λέιζερ διεγείρουν την παραγωγή κολλαγόνου, με αποτέλεσμα πιο λείο και πιο σφριγηλό δέρμα.
- Χημικά πίλινγκ: Εφαρμόζεται ειδικό χημικό διάλυμα που αφαιρεί με ασφάλεια επιφανειακές στιβάδες του δέρματος, μειώνοντας τις λεπτές γραμμές, τις ρυτίδες και τον ανομοιόμορφο χρωματικό τόνο.
- Βλεφαροπλαστική κάτω βλεφάρου: Χειρουργική επέμβαση που συνήθως περιλαμβάνει την αφαίρεση περίσσειας δέρματος, μυών και λιπώδους ιστού που συμβάλλουν στην πρησμένη εμφάνιση.
«Εάν σας απασχολούν οι σακούλες κάτω από τα μάτια ή οι μαύροι κύκλοι, μη διστάσετε να μιλήσετε με έναν ειδικό», προτρέπει η Dr. Wei.
Πηγές: Cleveland Clinic, WILEY, PubMed, WILEY, WILEY