Η ακμή επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους στην Ευρώπη, όμως πολλοί εξακολουθούν να δυσκολεύονται να την ελέγξουν παρά το ότι δοκιμάζουν αμέτρητα προϊόντα και τάσεις. Ειδικός στην περιποίησης δέρματος μοιράζεται μια απλή ρουτίνα 15 λεπτών μπορεί να την αντιμετωπίσει φυσικά, χωρίς θεραπείες με φάρμακα.
Ειδικός προτείνει 15λεπτη ρουτίνα περιποίησης για να αντιμετωπίσετε την ακμή φυσικά
Η ακμή είναι ένα από τα πιο συνηθισμένα δερματικά προβλήματα όμως πολλοί εξακολουθούν να δυσκολεύονται να την ελέγξουν. Ειδικοί προειδοποιούν ότι οι ακριβές ρουτίνες 10 βημάτων που βλέπουμε στα social media μπορεί στην πραγματικότητα να επιδεινώνουν το πρόβλημα.
«Η ακμή είναι μία από τις πιο κοινές ανησυχίες για το δέρμα, όποια κι αν είναι η ηλικία σας, αλλά μπορεί να νιώθετε ότι σας κατακλύζει η διαχείρισή της αν δεν ξέρετε από πού να ξεκινήσετε», λέει η Βρετανίδα ειδικός στην κοσμετολογία, Kimberley Medd. Η ακμή εμφανίζεται όταν το σμήγμα και τα νεκρά κύτταρα φράζουν τους θύλακες, επιτρέποντας στα βακτήρια και τη φλεγμονή να αναπτυχθούν – οι ορμόνες, το στρες και ακόμη και η διατροφή μπορούν επίσης να παίξουν ρόλο, ειδικά για γυναίκες στα 30 και 40.
«Για εκείνους που ταλαιπωρολυνται από την ακμή έχω να πω ότι δεν χρειάζεστε μια περίπλοκη ρουτίνα 10 βημάτων για να δείτε αποτελέσματα. Το λιγότερο μπορεί να φέρει μεγαλύτερα αποτελέσματα και να βοηθήσει να καταπραΰνει και να επουλώσει το δέρμα». Η Medd προσθέτει ότι μια στοχευμένη ρουτίνα, μόλις 15 λεπτά το πρωί και το βράδυ, που μπορεί να βοηθήσει.
Αποτελεσματικότητα των θεραπειών ακμής
Σύμφωνα με άρθρο του 2024 με τίτλο «Guidelines of care for the management of acne vulgaris», οι συγγραφείς εξέδωσαν ενημερωμένες συστάσει, βασισμένες σε τεκμηριωμένα ευρύματα που δείχνουν ότι οι τοπικές θεραπείες και τα από του στόματος αντιβιοτικά είναι αποτελεσματικές επιλογές ανάλογα με τη βαρύτητα της ακμής. Το άρθρο αναφέρει επίσης ότι η από του στόματος ισοτρετινοΐνη συνιστάται έντονα για σοβαρές περιπτώσεις, ενώ ο συνδυασμός τοπικών θεραπειών προτιμάται για ήπια έως μέτρια ακμή.
Άλλες πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι οι θεραπείες λειτουργούν καλύτερα όταν είναι εξατομικευμένες. Οι τοπικές κρέμες όπως τα ρετινοειδή και τουπεροξείδιο του βενζοϋλίου παραμένουν αξιόπιστες για ήπιες περιπτώσεις, ενώ η από του στόματος ισοτρετινοΐνη παραμένει η πιο ισχυρή επιλογή για σοβαρή ακμή. Νεότερες προσεγγίσεις – όπως τα προβιοτικά, τα βελτιωμένα συστήματα χορήγησης φαρμάκων και οι θεραπείες με συσκευές – εξετάζονται για να μειώσουν τις παρενέργειες και να βελτιώσουν τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα.
- Οι τοπικές θεραπείες παραμένουν αποτελεσματικές για ήπια ακμή.
- Η τρετινοΐνη συνεχίζει να παρουσιάζει ισχυρά δεδομένα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας.
- Η από του στόματος ισοτρετινοΐνη εξακολουθεί να είναι η πιο αποτελεσματική επιλογή για σοβαρή ακμή.
- Η τοπική ισοτρετινοΐνη μπορεί να αποτελεί ασφαλέστερη εναλλακτική για ορισμένα άτομα.
- Τα προβιοτικά δείχνουν υποσχόμενα αποτελέσματα ως επιπρόσθετη θεραπεία.
- Οι νέες μέθοδοι χορήγησης (όπως οι νανοκρύσταλλοι μινοκυκλίνης) μπορεί να βελτιώσουν τη θεραπεία με λιγότερες παρενέργειες.
- Οι θεραπείες με φως και λέιζερ αποτελούν αναπτυσσόμενες επιλογές, αν και τα αποτελέσματα ποικίλλουν.
- Η μελλοντική φροντίδα ακμής μπορεί να επικεντρωθεί στην πρώιμη πρόληψη μέσω αντιμετώπισης αόρατων μικρο-βλαβών.
Ρουτίνα για την αντιμετώπιση της ακμής για πρωί και βράδυ
Πρωινή ρουτίνα περιποίησης
Για τη πρωινή ρουτίνα, η Medd συμβουλεύει μια απλή προσέγγιση με ελάχιστα δραστικά συστατικά. «Ξεκινήστε με ένα καθαριστικό χωρίς αφρό, με ισορροπημένο pH, για να απομακρύνετε τη συσσώρευση λιπαρότητας της νύχτας χωρίς να αφαιρείτε τα φυσικά έλαια του δέρματος. Αναζητήστε καταπραϋντικά συστατικά όπως η γλυκερίνη ή η νιασιναμίδη», προτείνει σύμφωνα με το Daily Mail.
«Αν είστε επιρρεπείς σε εξάρσεις, χρησιμοποιήστε έναν ορό με σαλικυλικό οξύ για να κρατήσετε τους πόρους καθαρούς ή αζελαϊκό οξύ για να καταπραΰνει την ερυθρότητα και να αποτρέψει το φράξιμο των θυλάκων. Εφαρμόστε ένα λεπτό στρώμα μόνο όπου χρειάζεται», προτείνει ως το επόμενο βήμα με πιο στοχευμένη δράση.«Ένα ελαφρύ τζελ χωρίς έλαια ή λοσιόν με υαλουρονικό οξύ, θα ενυδατώσει χωρίς να φράξει τους πόρους».
Γιατρός του Harvard αποκαλύπτει τι θα συμβεί στο πρόσωπο σας αν κόψετε τη ζάχαρη για 2 εβδομάδες
Η πρωινή σας ρουτίνα πρέπει να τελειώνει με αντηλιακό. «Αυτό είναι μια καθημερινή μη διαπραγματεύσιμη ανάγκη για όλους τους τύπους δέρματος. Επιλέξτε ένα αντηλιακό ευρέος φάσματος SPF 30 ή υψηλότερο. Για δέρμα με τάση ακμής αναζητήστε μια πιο ρευστή υφή ή σε μορφή τζελ που να αναγράφει ότι είναι μη φαγεσωρογόνο. Η αντηλιακή προστασία αποτρέπει την επιδείνωση των σημαδιών μετά τα σπυράκια και υποστηρίζει την υγιή επιδιόρθωση του δέρματος».
Νυχτερινή ρουτίνα περιποίησης
Το βράδυ, η Medd προτείνει σχολαστικό καθαρισμό. «Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό αν έχετε φορέσει αντηλιακό ή μακιγιάζ. Ένα απαλό λάδι ή μικκυλιακό καθαριστικό, αν ακολουθηθεί από το κανονικό σας πρωινό προϊόν καθαρισμού για βαθύ καθαρισμό των πόρων». Στη συνέχεια, ακολουθούν οι θεραπείες νύχτας. «Το βράδυ είναι η καλύτερη στιγμή για να εφαρμόσετε ρετινοειδή, το οποίο ενθαρρύνει την κυτταρική ανανέωση, αποτρέπει νέους φραγμούς και βοηθάει με τα σημάδια της ακμής. Εισάγετε τα ρετινοειδή στη ρουτίνα σας σταδιακά, δύο με τρεις νύχτες την εβδομάδα, έπειτα αυξήστε όσο το δέρμα τα αντέχει».
Ολοκληρώστε με ενυδάτωση. «Κρατήστε την ενυδάτωση στο δέρμα με μια απλή, μη φαγεσωρογόνο κρέμα. Μια φόρμουλα που περιέχει κεραμίδια (ceramides) θα βοηθήσει στην υποστήριξη του δερματικού φραγμού, ο οποίος μπορεί συχνά να επηρεάζεται από τις θεραπείες ακμής».
«Αν έχετε τάση για ακμή, περιορίστε τα σκληρά scrubs ή τα σκληρά προϊόντα που ξηραίνουν την επιδερμίδα, καθώς συχνά επιδεινώνουν τη φλεγμονή. Επίσης, βεβαιωθείτε ότι πλένετε τις μαξιλαροθήκες τακτικά και αποφύγετε να αγγίζετε το πρόσωπό σας κατά τη διάρκεια της ημέρας. Η συνέπεια θα φέρει τα αποτελέσματα. Τα προϊόντα χρειάζονται χρόνο – συνήθως έξι έως οκτώ εβδομάδες – για να δείξουν ορατή βελτίωση», προειδοποιεί.
Τι να κάνετε όταν η ρουτίνα περιποίησης από μόνη της δεν επαρκεί
Αν η ακμή δεν βελτιωθεί μετά από έξι έως οκτώ εβδομάδες σταθερής περιποίησης στο σπίτι, καλό είναι να απευθυνθείτε σε ειδικό για να σας κατευθύνει και πιθανώς να προτείνει και φαρμακευτική αγωγή. Πάντα να ακολουθείτε συμβουλές προτού ξεκινήσετε ένα νέο προϊόν, ένα νέο φαρμακευτικό σκεύασμα ή μία νέα θεραπεία. Μπορεί να μην ενδείκνυται για εσάς.
Βήμα 1: Τοπικές θεραπείες
Οι γιατροί συνήθως ξεκινούν με τζελ ή κρέμες που περιέχουν υπεροξείδιο του βενζολίου, τοπικά ρετινοειδή όπως η αδαπαλένη, ή τοπικά αντιβιοτικά όπως η κλινδαμυκίνη. Αν δεν βελτιωθεί η ακμή μετά από έξι έως οκτώ εβδομάδες σταθερής περιποίησης στο σπίτι, οι οδηγίες του Εθνικού Οργανισμού Υγείας του Ην. Βασιλείου, NHS συμβουλεύουν να προχωρήσετε στη λεγόμενη «κλιμακούμενη θεραπεία». Αυτά εφαρμόζονται απευθείας στις επηρεασμένες περιοχές για να μειώσουν τη φλεγμονή και τα βακτήρια. Μερικές φορές, συνδυαστικά προϊόντα (για παράδειγμα, υπεροξείδιο του βενζολίου με αδαπαλένη) συνταγογραφούνται για να στοχεύσουν πολλαπλές αιτίες ταυτόχρονα.
Βήμα 2: Φαρμακευτική αγωγή από του στόματος
Αν η τοπική θεραπεία αποτύχει μετά από 12 εβδομάδες, το επόμενο στάδιο είναι η από του στόματος αγωγή. Για τις γυναίκες, αυτό συχνά σημαίνει ορμονική θεραπεία – όπως το συνδυασμένο αντισυλληπτικό χάπι ή η σπειρονολακτόνη – που βοηθά στη ρύθμιση των ορμονο-εξαρτώμενων εξάρσεων. Για άνδρες και γυναίκες, βραχείες αγωγές αντιβιοτικών από του στόματος μπορεί να χρησιμοποιηθούν για να μειώσουν την υπερανάπτυξη βακτηρίων και τη φλεγμονή, αν και πρέπει να λαμβάνονται για περιορισμένο χρονικό διάστημα ώστε να αποτραπεί η αντοχή στα αντιβιοτικά.
Βήμα 3: Ισοτρετινοΐνη
Προορίζεται για σοβαρή ή κυστική ακμή που δεν έχει ανταποκριθεί σε άλλες θεραπείες. Η ισοτρετινοΐνη είναι ένα ισχυρό από του στόματος ρετινοειδές που μειώνει δραστικά την παραγωγή σμήγματος. Είναι εξαιρετικά αποτελεσματική, αλλά απαιτεί στενή παρακολούθηση για πιθανές παρενέργειες, συμπεριλαμβανομένης της ξηρότητας του δέρματος και, σπάνια, αλλαγών στη διάθεση.
Βήμα 4: Συμπληρωματικές θεραπείες
Για επίμονη ακμή ή ακμή με ουλές, οι δερματολόγοι μπορεί να προτείνουν θεραπείες με φως ή λέιζερ, χημικά πήλινγκ ή microneedling, συχνά παράλληλα με συνταγογραφούμενες θεραπείες ώστε να επιταχυνθούν τα αποτελέσματα και να βελτιωθεί η υφή του δέρματος.
Διατροφή και ακμή
Για χρόνια, οι ειδικοί απέρριπταν τη σύνδεση μεταξύ διατροφής και ακμής – όμως νέα έρευνα δείχνει ότι το τι τρώτε μπορεί να κάνει διαφορά. Τα πιο ξεκάθαρα στοιχεία αφορούν τροφές υψηλού γλυκαιμικού δείκτη, όπως λευκό ψωμί, γλυκά και ζαχαρούχα ροφήματα, που προκαλούν ορμονικές αιχμές αυξάνοντας την παραγωγή σμήγματος και τη φλεγμονή. Ανασκόπηση του 2020 στο Journal of the American Academy of Dermatology βρήκε ότι άτομα που κατανάλωναν περισσότερους επεξεργασμένους υδατάνθρακες είχαν πάνω από διπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν ακμή.
Νιώθετε ατονία, χάνετε μαλλιά ή έχετε ακμή; Ίσως σας λείπει αυτό το βασικό μέταλλο
Ορισμένες μεγάλες μελέτες συνδέουν επίσης το αποβουτυρωμένο γάλα με εξάρσεις – πιθανώς λόγω φυσικών ορμονών – αν και τα στοιχεία για τα πλήρη γαλακτοκομικά ή τη σοκολάτα παραμένουν αδύναμα. Οι γιατροί λένε ότι μια διατροφή αντιφλεγμονώδης, χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη πλούσια σε λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης και ωμέγα-3 λιπαρά μπορεί να βοηθήσει στην καταπράυνση του δέρματος, όμως τονίζουν ότι η διατροφή σπάνια αποτελεί την κύρια αιτία της ακμής.
Πηγές: Daily Mail, Frontiers, MDPI, PMC, ResearchGate, MDPI, MDPI, ScienceDirect, Karger, AAD