Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι πλέον η κύρια αιτία θανάτου από καρκίνο σε ενήλικες κάτω των 50 ετών. Ειδικός του Harvard προειδοποιεί για 7 ύπουλες αλλαγές μπορεί να σχετίζονται με τη νόσο.
Το λαχανικό που μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου κατά 20% – Ποια ποσότητα χρειάζεστε
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν είναι πλέον μόνο νόσος των μεγαλύτερων ενηλίκων
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι πλέον η κύρια αιτία θανάτου που σχετίζεται με καρκίνο σε ενήλικες κάτω των 50 ετών, σύμφωνα με έρευνα του 2026 που δημοσιεύθηκε στο JAMA.
«Ένα από τα πιο εκπληκτικά πράγματα που θέλουμε να αναδιατυπώσουμε είναι ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν είναι μόνο μια ασθένεια των ηλικιωμένων», αναφέρει η Αμερικανίδα επίκουρη καθηγήτρια στη Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ Trisha Pasricha, MD, MPH, σύμφωνα με το The Healthy. Αν και τα περισσότερα γαστρεντερικά συμπτώματα είναι καλοήθη, η αυξανόμενη συχνότητα αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο οι γιατροί αξιολογούν τις πεπτικές ενοχλήσεις. Δείτε τι πρέπει να προσέχετε και πότε να επισκεφθείτε τον γιατρό σας.
Εμφανίζεται ο καρκίνος του παχέος εντέρου χωρίς συμπτώματα στα αρχικά στάδια;
Ναι — σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, ο καρκίνος του παχέος εντέρου μπορεί να αναπτυχθεί χωρίς σαφή συμπτώματα στα αρχικά του στάδια, γι’ αυτό και ο προσυμπτωματικός έλεγχος είναι τόσο σημαντικός. Μελέτες δείχνουν ότι πολλοί δεν παρατηρούν προειδοποιητικά σημάδια μέχρι η νόσος να έχει προχωρήσει.
Καρκίνος του παχέος εντέρου: Γιατί ο έλεγχος ξεκινά στα 45 και ποιοι πρέπει να εξεταστούν νωρίτερα
Οι πρώιμοι όγκοι συχνά αναπτύσσονται αργά και σιωπηρά, μερικές φορές ξεκινώντας ως μικροί πολύποδες που δεν προκαλούν πόνο ή ορατές αλλαγές. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστούν ήπια συμπτώματα, αλλά συνήθως είναι ασαφή και αγνοούνται εύκολα.
- Ανασκόπηση του 2024 με τίτλο “Colorectal Cancer Symptoms and Risk Factors – A Review” αναφέρει ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου πολλές φορές δεν εμφανίζει συμπτώματα στα αρχικά του στάδια.
- Ανασκόπηση του 2025 με τίτλο “Synopsis of colorectal cancer: prevalence, symptoms, screening, staging, risk factors, and treatment” σημειώνει ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου συχνά δεν παρουσιάζει συμπτώματα μέχρι τα μεταγενέστερα στάδια.
- Μελέτη κοόρτης διαπίστωσε ότι ο καρκίνος του παχέος εντέρου στα αρχικά στάδια είναι «ως επί το πλείστον ασυμπτωματικά» και συχνά ανιχνεύεται μέσω προσυμπτωματικού ελέγχου.
Σημάδια καρκίνου του παχέος εντέρου που δεν πρέπει να αγνοήσετε
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι τα παρακάτω συμπτώματα δεν είναι αυτόματα ένδειξη καρκίνου. Ωστόσο, η Dr. Pasricha τονίζει ότι πρέπει να τα αναφέρετε στον γιατρό σας για να καθοριστεί αν χρειάζεστε έλεγχο ή παρακολούθηση με την πάροδο του χρόνου.
31χρονος κατέρρευσε όταν έκανε πρόταση γάμου στη Ρώμη: «Το σύμπτωμα που αγνόησα ήταν καρκίνος»
Τα συμπτώματα μπορεί επίσης να εμφανίζονται διαφορετικά σε άνδρες και γυναίκες, λόγω πιθανών προτύπων στην εντόπιση των όγκων. Έρευνα του 2025 που δημοσιεύθηκε στο Journal of Clinical Medicine δείχνει ότι οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν καρκίνο στη δεξιά πλευρά του παχέος εντέρου, ενώ οι άνδρες είναι πιο επιρρεπείς σε όγκους στην αριστερή πλευρά. Ωστόσο, η Dr. Pasricha εξηγεί ότι απαιτούνται πολύ περισσότερα δεδομένα για να επιβεβαιωθούν διαφορές με βάση το φύλο.
«Υπάρχουν στατιστικά στοιχεία που δείχνουν ότι περίπου το ένα τρίτο των ανθρώπων αποφεύγουν να μιλήσουν στον γιατρό τους για τα συμπτώματα του εντέρου ή το αναβάλλουν, επειδή ντρέπονται», λέει η Dr. Pasricha. Ωστόσο, οι γιατρού θέλουν να γνωρίζουν τι συμβαίνει και οι καθυστερημένες διαγνώσεις μπορεί να καταστήσουν τη θεραπεία πιο δύσκολη.
1. Ανεξήγητος πόνος στην κοιλιά
Οι περιστασιακές κράμπες είναι συχνές, αλλά ο επίμονος, ανεξήγητος πόνος πρέπει να ελέγχεται. «Δεν χρειάζεται να είναι τόσο έντονος, οξύς, με βαθμολογία 10 στα 10 στην κλίμακα του πόνου έκτακτης ανάγκης», λέει η Dr. Pasricha. «Όταν μιλάμε για καρκίνο του παχέος εντέρου, συχνά πρόκειται για έναν αόριστο, αμβλύ, ενσφηνωμένο κοιλιακό πόνο που εμφανίζεται ξαφνικά».
Ο καρκίνος στη δεξιά πλευρά του παχέος εντέρου – πιθανώς πιο συχνός στις γυναίκες – έχει συσχετιστεί με ασαφή συμπτώματα, συμπεριλαμβανομένου ανεξήγητου πόνου στη μέση ή δυσφορίας στο στομάχι, σύμφωνα με έρευνα στο Journal of Clinical Medicine.
2. Αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου
Νέα δυσκοιλιότητα, διάρροια ή αλλαγές στην εμφάνιση των κοπράνων μπορεί να αποτελούν προειδοποιητικά σημάδια. «Αυτό που θέλω να κάνουν οι άνθρωποι είναι να συνηθίσουν να κοιτάζουν τα κόπρανα τους μετά την κένωση, να γνωρίζουν πραγματικά το δικό τους πρότυπο, ώστε να μπορούν να αναγνωρίσουν πότε έχει αλλάξει κάτι», λέει η ειδικός. Στενά, κορδελοειδή κόπρανα μπορεί να σχετίζονται με όγκους στην αριστερή πλευρά, οι οποίοι μπορούν να φράξουν το έντερο και είναι πιο συχνοί στους άνδρες.
3. Αιμορραγία από το ορθό ή αίμα στα κόπρανα
Έντονο κόκκινο, καστανό-κόκκινο ή μαύρο αίμα απαιτεί άμεση ιατρική αξιολόγηση. Οι καρκίνοι της αριστερής πλευράς συχνά προκαλούν πρώιμη αιμορραγία λόγω της θέσης τους. «Πιθανότατα πρόκειται για αιμορροΐδες ή κάτι καλοήθες, αλλά σήμερα είμαστε πολύ πιο προσεκτικοί για να βεβαιωθούμε ότι δεν είναι καρκίνος, λόγω της αύξησης των περιστατικών», λέει η Dr. Pasricha.
Ανησυχητική αύξηση γαστρεντερικών καρκίνων σε νεαρές ηλικίες
4. Σιδηροπενική αναιμία
Η σιδηροπενική αναιμία, που διαγιγνώσκεται μέσω αιματολογικών, μπορεί να αποτελεί σημαντική ένδειξη, ιδιαίτερα σε νεότερες γυναίκες. «Πολλές νεαρές γυναίκες πάσχουν από αναιμία λόγω έλλειψης σιδήρου και συχνά υποτίθεται ότι αυτό οφείλεται στην απώλεια αίματος κατά τη διάρκεια της περιόδου», λέει η Dr. Pasricha. Εάν αυτή η εξήγηση δεν ταιριάζει – όπως στην απουσία έντονης εμμήνου ρύσεως – επισκεφθείτε τον γιατρό σας, ιδιαίτερα εάν έχετε και γαστρεντερικά συμπτώματα.
5. Ακούσια απώλεια βάρους
Η απώλεια βάρους χωρίς προσπάθεια πρέπει πάντα να αξιολογείται, ιδιαίτερα εάν εμφανίζεται μαζί με πεπτικές αλλαγές, προειδοποιεί η Dr. Pasricha.
6. Ασυνήθιστα συμπτώματα που μπορεί να αποδοθούν λανθασμένα σε σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS)
Τα άτομα με IBS συνήθως αναγνωρίζουν τα τυπικά συμπτώματα για τους ίδιους. Αν και το IBS μπορεί να παρουσιάζει διακυμάνσεις, νέα, επιδεινούμενα ή διαφορετικά συμπτώματα δεν πρέπει να αποδίδονται απλώς στο σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Οποιαδήποτε ασυνήθιστη αλλαγή στις κενώσεις απαιτεί ιατρική αξιολόγηση.
7. Οικογενειακό ιστορικό
Το οικογενειακό ιστορικό δεν είναι σύμπτωμα, αλλά επηρεάζει τον κίνδυνο και τον σωστό χρονισμό για έλεγχο. «Ο καρκίνος του παχέος εντέρου έχει γενετική συνιστώσα και γι’ αυτό εξετάζουμε νωρίτερα τα άτομα που έχουν οικογενειακό ιστορικό. Σχεδόν το ένα τέταρτο των περιπτώσεων θα μπορούσε να είχε προληφθεί — ή τουλάχιστον θα μπορούσε να είχε εντοπιστεί και να είχε αντιμετωπιστεί νωρίτερα — αν είχαμε κάνει τις κατάλληλες εξετάσεις με βάση το οικογενειακό ιστορικό τους», λέει η Dr. Pasricha.
Για ενήλικες μέσου κινδύνου, οι ειδικοί συστήνουν ο προσυμπτωματικός έλεγχος να ξεκινά στην ηλικία των 45 ετών. Εάν έχετε οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παχέος εντέρου, επικοινωνήστε με τον γιατρό σας για να δείτε πότε και πόσο συχνά πρέπει να εξετάζεστε.
Πώς να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου αυξάνεται σε νεότερους ανθρώπους και οι παράγοντες κινδύνου μπορεί να ξεκινούν νωρίς στη ζωή. Όσα κάνετε στην εφηβεία, στα 20 και στα 30 σας έχουν σημασία. Ωστόσο, ποτέ δεν είναι αργά για αλλαγές – περίπου το μισό του κινδύνου καρκίνου προέρχεται από τροποποιήσιμους παράγοντες και τα μικρά βήματα μετρούν.
5 πράγματα που αποφεύγει γαστρεντερολόγος για να μειώσει τον κίνδυνο καρκίνου του εντέρου
- Καταναλώστε περισσότερες φυτικές ίνες: Δεκαετίες έρευνας δείχνουν ότι οι φυτικές ίνες προστατεύουν από τον καρκίνο του παχέος εντέρου. Κάθε επιπλέον 10 γραμμάρια την ημέρα – περίπου ένα φλιτζάνι φασόλια – συνδέονται με περίπου 10% χαμηλότερο κίνδυνο.
- Μειώστε τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα: Συχνά είναι πλούσια σε ζάχαρη και αλάτι, φτωχά σε φυτικές ίνες και έχουν συσχετιστεί με πολύποδες στο παχύ έντερο.
- Κινηθείτε περισσότερο: Ακόμη και λίγα λεπτά έντονης δραστηριότητας καθημερινά μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο καρκίνου. Δεν χρειάζονται ακραίες προπονήσεις για να υπάρξει όφελος.
- Περιορίστε το αλκοόλ: Το αλκοόλ μπορεί να προκαλέσει βλάβες στο DNA των κυττάρων του εντέρου, αυξάνοντας τον κίνδυνο. Η μείωση προσφέρει βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα οφέλη για την υγεία.
- Μειώστε το κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας: Περιορίστε το κόκκινο κρέας σε τρεις μερίδες την εβδομάδα και ελαχιστοποιήστε τα επεξεργασμένα κρέατα όπως το μπέικον και τα αλλαντικά.
Πηγές: The Healthy, ResearchGate, Springer, PMC