Κοινό νοσοκομειακό αντιβιοτικό που χρησιμοποιείται συχνά για την αντιμετώπιση σοβαρών λοιμώξεων μπορεί να ενέχει κινδύνους, σύμφωνα με νέα μελέτη. Η μελέτη συμπέρανε ότι μπορεί να συνδέεται με 94% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου στους ενήλικες.
Κεφεπίμη: Το κοινό αντιβιοτικό που μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο θανάτου στους ενήλικες
Η κεφεπίμη είναι ενδοφλέβια κεφαλοσπορίνη τέταρτης γενιάς που χρησιμοποιείται κυρίως για σοβαρές νοσοκομειακές λοιμώξεις από Gram-αρνητικά βακτήρια.
Πρόσφατες μελέτες εξετάζουν τη χρήση της στη σήψη, στις λοιμώξεις από Pseudomonas aeruginosa, όπως πνευμονία και βακτηριαιμία, στην εμπύρετη ουδετεροπενία και στις λοιμώξεις του αίματος από Enterobacterales που παράγουν AmpC. Παράλληλα, έρευνες επισημαίνουν τον κίνδυνο νευροτοξικότητας, ιδιαίτερα σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία.
Ποιες είναι οι πιθανές παρενέργειες της κεφεπίμης
Η κεφεπίμη μπορεί να προκαλέσει ήπιες αλλά και σπάνιες σοβαρές παρενέργειες. Μελέτη του 2024 αναφέρει γαστρεντερικά συμπτώματα, πονοκέφαλο και κνησμό. Ωστόσο, πρόσφατη μετα-ανάλυση του 2025 και μελέτη του 2026 επικεντρώνονται ιδιαίτερα στη νευροτοξικότητα, με τον κίνδυνο να είναι μεγαλύτερος σε άτομα με νεφρική δυσλειτουργία.
Η μελέτη ACORN διαπίστωσε επίσης περισσότερη νευρολογική δυσλειτουργία με την κεφεπίμη έναντι της πιπερακιλλίνης–ταζομπακτάμης.
Πιθανές παρενέργειες περιλαμβάνουν
- Διάρροια, ναυτία και έμετος
- Πονοκέφαλος
- Κνησμός και δερματικό εξάνθημα
- Σύγχυση, εγκεφαλοπάθεια, μυόκλονος και επιληπτικές κρίσεις
- Πιο σπάνια, ουδετεροπενία και σοβαρές αντιδράσεις υπερευαισθησίας
Πότε μπορεί να επιλεγεί η κεφεπίμη αντί άλλων αντιβιοτικών;
Η κεφεπίμη μπορεί να επιλεγεί όταν οι γιατροί χρειάζονται ευρεία κάλυψη έναντι σοβαρών λοιμώξεων από Gram-αρνητικά βακτήρια, ιδιαίτερα από Pseudomonas aeruginosa. Η επιλογή εξαρτάται από τον τύπο και τη σοβαρότητα της λοίμωξης, τα αποτελέσματα των εξετάσεων, τη νεφρική λειτουργία και τον κάθε ασθενή.
Μικροβιακή αντοχή: Υγειονομική βόμβα έτοιμη να εκραγεί -Τι πρέπει να κάνει η Ελλάδα
- Βακτήρια που παράγουν AmpC: Ανασκόπηση και μετα-ανάλυση του 2025 δεν διαπίστωσε σημαντική διαφορά στη θνησιμότητα ή την υποτροπή μεταξύ κεφεπίμης και καρβαπενεμών, κάτι που δείχνει ότι η κεφεπίμη μπορεί να συμβάλει στην αποφυγή της περιττής χρήσης καρβαπενεμών.
- Επιπλεγμένες λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος: Μελέτη του 2025 διαπίστωσε παρόμοια αποτελέσματα θεραπείας με κεφεπίμη και καρβαπενέμες, όταν τα βακτήρια ήταν σαφώς ευαίσθητα στην κεφεπίμη.
- Πνευμονία από ψευδομονάδα: Μελέτη του 2026 με τίτλο “Cefepime versus piperacillin-tazobactam for the treatment of Pseudomonas aeruginosa pneumonia” διαπίστωσε παρόμοια κλινική επιτυχία με την κεφεπίμη και την πιπερακιλλίνη–ταζομπακτάμη.
- Εμπύρετη ουδετεροπενία: Μελέτη του 2026 με τίτλο “Cefoperazone-sulbactam versus cefepime and piperacillin-tazobactam for initial empiric treatment of febrile neutropenia in patients with hematologic malignancies: A retrospective matched-cohort study” διαπίστωσε ότι η κεφεπίμη αποτελεί μία εύλογη επιλογή για την αρχική θεραπεία, χωρίς να δείχνει ότι είναι καλύτερη από τις εναλλακτικές θεραπείες.
ECDC: Συναγερμός για τη μικροβιακή αντοχή στην Ελλάδα
Κίνδυνος θανάτου 94% υψηλότερος στους ενήλικες
Αναλύοντας δεδομένα από 110 κλινικές δοκιμές με πάνω από 22.600 ασθενείς, παιδιά και ενήλικες, οι ερευνητές συνέκριναν όσους έλαβαν κεφεπίμη με ασθενείς που έλαβαν άλλα αντιβιοτικά. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι, στους ενήλικες, η κεφεπίμη συνδεόταν με 94% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου.
Οι ανησυχίες γύρω από η κεφεπίμη δεν είναι καινούργιες. Ήδη από το 2007, μελέτη είχε εντοπίσει ένα παρόμοιο μοτίβο. Ωστόσο, μεταγενέστερη ανασκόπηση του FDA, η οποία περιλάμβανε δεδομένα φαρμακευτικών εταιρειών που δεν δημοσιοποιήθηκαν ποτέ, δεν διαπίστωσε σαφή κίνδυνο. Παραμένει άγνωστο τι μπορεί να κάνει την κεφεπίμη πιο επικίνδυνη σε σύγκριση με άλλα αντιβιοτικά.
ΙΣΑ: Η σιωπηλή απειλή της μικροβιακής αντοχής
Παρά τα ευρήματα, η μελέτη δεν αποθαρρύνει τη χρήση της κεφεπίμης, καθώς εξακολουθεί να είναι σημαντική θεραπεία για επικίνδυνες, απειλητικές για τη ζωή λοιμώξεις. Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι νοσοκομεία και γιατροί θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα νέα δεδομένα όταν επιλέγουν αντιβιοτικό, ιδιαίτερα.
Πηγές: Yahoo!news, JAMA, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed, PubMed