Ο καρκίνος του μαστού είναι αρκετά κοινός, καθώς στην Ελλάδα μόνο διαγιγνώσκονται 7.700-7.800 νέα περιστατικά ετησίως, ενώ μία στις εννέα Ελληνίδες θα νοσίσει κάποια στιγμή στη ζωή της. Έτσι, η ενημέρωση και οι τακτικοί έλεγχοι είναι απαραίτητη για την έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της νόσου. Ποια τα λιγότερο γνωστά συμπτώματα που πρέπει να γνωρίζετε, πέρα από το εξόγκωμα στο στήθος.
Καρκίνος του μαστού: Οι ψυχολογικές επιπτώσεις από τη διάγνωση έως τη θεραπεία
Πρώιμα σημάδια καρκίνου του μαστού και πότε να ζητήσετε ιατρική συμβουλή
«Η έγκαιρη ανίχνευση είναι πολύ σημαντική στον καρκίνο του μαστού, επειδή ο καρκίνος του μαστού σε πρώιμο στάδιο είναι ιδιαίτερα αντιμετωπίσιμος και σε μεγάλο βαθμό ιάσιμος», λέει η Αμερικανίδα γυναικολόγος Tara Olson, M.D., σύμφωνα με το Prevention.
Τα ποσοστά επιβίωσης ξεπερνούν το 99% όταν ο καρκίνος περιορίζεται στον μαστό, σύμφωνα με την American Cancer Society. «Έχουμε βελτιωθεί σημαντικά στην έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου του μαστού», προσθέτει η Amy Bremner, M.D., διευθύντρια χειρουργικής ογκολογίας μαστού σε κλινική στην Καλιφόρνια, σύμφωνα με την ίδια πηγή.
Παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του μαστού
Ο καρκίνος του μαστού αναπτύσσεται μέσω ενός συνδυασμού βιολογικών παραγόντων και παραγόντων τρόπου ζωής, και όχι από μία μόνο αιτία.
Σύμφωνα με μελέτη του 2026 με τίτλο «Factors Associated with Breast Cancer Risk in Women: A Literature Review», ο καρκίνος του μαστού είναι πολυπαραγοντικός, καθοδηγούμενος από γενετικούς, ορμονικούς και αναπαραγωγικούς παράγοντες καθώς και από παράγοντες του τρόπου ζωής, με τις σωρευτικές εκθέσεις και τους τροποποιήσιμους κινδύνους να διαμορφώνουν τις στρατηγικές πρόληψης.
Άλλες έρευνες δείχνουν ότι τόσο οι μη τροποποιήσιμοι όσο και οι τροποποιήσιμοι παράγοντες συμβάλλουν στον συνολικό κίνδυνο, υπογραμμίζοντας τη σημασία της ενημέρωσης και της πρόληψης.
Καρκίνος του μαστού: Η πρόληψη περνά στην εποχή της εξατομίκευσης
Βασικοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν:
- Γενετική: Κληρονομικές μεταλλάξεις αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο
- Ηλικία: Ο κίνδυνος αυξάνεται με την ηλικία, με αυξανόμενα περιστατικά και σε νεότερες γυναίκες
- Ορμόνες και αναπαραγωγή: Πρώιμη εμμηναρχή, καθυστερημένη εμμηνόπαυση και καθυστερημένη τεκνοποίηση αυξάνουν τη συνολική έκθεση σε οιστρογόνα
- Σωματικό λίπος και παχυσαρκία: Συνδέονται με φλεγμονή και υψηλότερα επίπεδα οιστρογόνων, ειδικά μετά την εμμηνόπαυση
- Τρόπος ζωής: Το αλκοόλ, το κάπνισμα, η αδράνεια και η κακή διατροφή συνδέονται με υψηλότερο κίνδυνο
- Χαρακτηριστικά ιστού μαστού: Υψηλή μαστογραφική πυκνότητα και δείκτες απεικόνισης υποδηλώνουν αυξημένη ευαισθησία
5 ύπουλα συμπτώματα του καρκίνου του μαστού που πρέπει να γνωρίζετε
Ενώ μία μάζα ή εξόγκωμα στον μαστό είναι το πιο αναγνωρίσιμο σημάδι καρκίνου του μαστού, δεν θα το εμφανίσουν όλοι εξαρχής. «Μία στις έξι γυναίκες με καρκίνο του μαστού θα εμφανίσει σύμπτωμα διαφορετικό από μία μάζα που μπορεί να ψηλαφηθεί», λέει η Dr. Bremner.
Για αυτό, η γνώση των άλλων πιθανών συμπτωμάτων είναι απαραίτητη. «Οι κατευθυντήριες οδηγίες του National Comprehensive Cancer Network (NCCN) Breast Cancer Screening and Diagnosis κατηγοριοποιούν τα βασικά σημάδια και συμπτώματα στις ακόλουθες ομάδες: ψηλαφητές αλλαγές, αλλαγές στη θηλή, αλλαγές στο δέρμα, πόνος στον μαστό και μάζα στη μασχάλη», λέει η Dr. Bremner.
Καρκίνος του μαστού: Αύξηση παγκοσμίως και ανησυχητικές προβλέψεις έως το 2050
Η Dr. Olson προειδοποιεί να προσέξετε τα εξής:
- Ένα εξόγκωμα στον μαστό
- Ερυθρότητα, λακκάκια ή όψη «φλοιού πορτοκαλιού» στο δέρμα
- Έκκριση από τη θηλή με αίμα, πράσινο ή μαύρο χρώμα
- Πρήξιμο στις μασχάλες
- Πόνος που εντοπίζεται σε ένα συγκεκριμένο σημείο
«Οποιαδήποτε αλλαγή στον μαστό αξίζει να την αναφέρετε και να τη συζητήσετε με τον γιατρό σας», προσθέτει η Dr. Olson. Γνωρίζετε τον εαυτό σας καλύτερα – οτιδήποτε φαίνεται ασυνήθιστο για εσάς αξίζει περαιτέρω έλεγχο.
Πότε να απευθυνθείτε στον γιατρό σας
«Λέω πάντα στους ασθενείς μου ότι αν κάτι δεν φαίνεται σωστό ή δεν έχει “σωστή” αίσθηση για εσάς ή τον σύντροφό σας, παρακαλώ προγραμματίστε ένα ραντεβού με τον γυναικολόγο σας ή τον γιατρό πρωτοβάθμιας φροντίδας», λέει η Dr. Olson.
Εν τω μεταξύ, οι τακτικές μαστογραφίες είναι απαραίτητες. Η U.S. Preventive Services Task Force συνιστά οι γυναίκες ηλικίας 40 έως 74 ετών με μέσο κίνδυνο καρκίνου του μαστού να κάνουν μαστογραφία κάθε δύο χρόνια.
«Ένα σημαντικό άρθρο έδειξε ότι οι γυναίκες ηλικίας 40 έως 69 ετών που συμμετείχαν σε οργανωμένο έλεγχο μαστογραφίας είχαν 60% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο του μαστού μέσα σε 10 χρόνια από τη διάγνωση και 47% χαμηλότερο κίνδυνο μέσα σε 20 χρόνια σε σύγκριση με γυναίκες που δεν συμμετείχαν στον έλεγχο», λέει η Dr. Olson. Η λήψη των κατάλληλων προληπτικών μέτρων μπορεί να κάνει τη διαφορά.
Πηγές: Prevention, POL Scientific, PMC, NPJ, MDPI, Hippokratia, Neoplasia Research (PDF)