Οι διατροφικές συνήθειες, το χρόνιο στρες και η καθυστερημένη αναγνώριση των συμπτωμάτων βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης για την αυξανόμενη εμφάνιση καρκίνου του παχέος εντέρου σε νεότερες γυναίκες.
Καρκίνος του παχέος εντέρου: Το Νο1 σύμπτωμα που δεν πρέπει να αγνοήσετε, σύμφωνα με ειδικούς
Τα περιστατικά αυξάνονται σε ολοένα νεότερες ηλικίες
Ο καρκίνος του παχέος εντέρου δεν αποτελεί πλέον μια νόσο που αφορά αποκλειστικά μεγαλύτερες ηλικίες. Τα τελευταία χρόνια, ολοένα και περισσότερες γυναίκες στη δεκαετία των 30 διαγιγνώσκονται με τη νόσο, συχνά σε προχωρημένο στάδιο. Ο γαστρεντερολόγος Dr Saurabh Sethi εξηγεί τους βασικούς παράγοντες που, σύμφωνα με τον ίδιο, συμβάλλουν στην ανησυχητική αυτή τάση.
Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, ο καρκίνος του παχέος εντέρου θεωρούνταν κυρίως πρόβλημα των μεγαλύτερων ηλικιών. Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει με γρήγορους ρυθμούς, καθώς οι διαγνώσεις σε νεότερους ενήλικες γίνονται όλο και πιο συχνές.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η αύξηση των περιστατικών μεταξύ των γυναικών ηλικίας 30 έως 40 ετών. Παρότι ο προληπτικός έλεγχος συνιστάται συνήθως μετά τα 45, πολλοί ασθενείς εμφανίζουν τη νόσο αρκετά νωρίτερα.
Ο Dr Saurabh Sethi, γαστρεντερολόγος και ηπατολόγος με εκπαίδευση στο AIIMS, το Harvard και το Stanford, αναφέρθηκε στο φαινόμενο μέσα από πρόσφατη ανάρτησή του, εξηγώντας τους λόγους που ενδέχεται να βρίσκονται πίσω από την αύξηση των διαγνώσεων.
Καρκίνος παχέος εντέρου: Η κολονοσκόπηση σώζει ζωές και μειώνει τον κίνδυνο όταν γίνεται έγκαιρα
Συμπτώματα που συχνά παρερμηνεύονται
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα είναι ότι τα πρώτα σημάδια της νόσου συχνά αποδίδονται σε άλλες, λιγότερο σοβαρές καταστάσεις.
Κράμπες, φούσκωμα, κοιλιακή δυσφορία και μεταβολές στις συνήθειες του εντέρου θεωρούνται συχνά αποτέλεσμα του συνδρόμου ευερέθιστου εντέρου ή ακόμη και των ενοχλήσεων της περιόδου.
Όπως επισημαίνει ο ειδικός, «Οι κράμπες, το φούσκωμα και οι αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου στις νεότερες γυναίκες αποδίδονται σε άλλες αιτίες για χρόνια – και ο καρκίνος του παχέος εντέρου συνεχίζει να αναπτύσσεται σιωπηλά όλο αυτό το διάστημα. Οι τρεις στις τέσσερις διαγνώσεις σε νεαρή ηλικία βρίσκονται ήδη σε προχωρημένο στάδιο όταν τελικά εντοπίζονται».
Οι 6 παράγοντες που συνδέονται με την αύξηση των περιστατικών
Σύμφωνα με τον Dr Sethi, αρκετές σύγχρονες συνήθειες και συνθήκες φαίνεται να συμβάλλουν στην αυξανόμενη εμφάνιση καρκίνου του παχέος εντέρου σε νεαρές γυναίκες:
- Η υποτίμηση ή η λανθασμένη ερμηνεία των πρώτων συμπτωμάτων.
- Η αυξημένη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων.
- Η χαμηλή πρόσληψη φυτικών ινών.
- Τα υψηλά επίπεδα χρόνιου στρες.
- Η καθυστέρηση στον προληπτικό έλεγχο λόγω ηλικιακών οδηγιών.
- Η παράβλεψη σημαντικών προειδοποιητικών ενδείξεων από ασθενείς και επαγγελματίες υγείας.
- Ο ρόλος των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων
Η σύγχρονη διατροφή έχει αλλάξει σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες. Τα έτοιμα γεύματα, τα επεξεργασμένα σνακ και τα προϊόντα με πολλά πρόσθετα έχουν αποκτήσει κυρίαρχη θέση στο καθημερινό τραπέζι.
Σύμφωνα με τον ειδικό, αυτού του είδους οι τροφές επηρεάζουν αρνητικά τη σύνθεση του μικροβιώματος του εντέρου και ενισχύουν τη χρόνια φλεγμονή, δημιουργώντας συνθήκες που ενδέχεται να ευνοούν την ανάπτυξη καρκινικών αλλοιώσεων.
Ο ίδιος αναφέρει: «Οι ιδιαίτερα επεξεργασμένες διατροφές καταστρέφουν τη βιοποικιλότητα του μικροβιώματος και ενισχύουν τη χρόνια φλεγμονή στο παχύ έντερο, δημιουργώντας συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη καρκίνου. Τα ποσοστά πρώιμου καρκίνου του παχέος εντέρου αυξάνονται σχεδόν κατά 3% κάθε χρόνο από το 2013».
Φάρμακα για την παχυσαρκία: Νέα δεδομένα για πιθανή μείωση του κινδύνου καρκίνου του παχέος εντέρου
Οι φυτικές ίνες λείπουν από το καθημερινό διαιτολόγιο
Η χαμηλή κατανάλωση φυτικών ινών αποτελεί ακόμη έναν παράγοντα που προβληματίζει τους ειδικούς.
Οι φυτικές ίνες συμβάλλουν στη σωστή λειτουργία του εντέρου και στη διατήρηση της ισορροπίας των ωφέλιμων βακτηρίων. Όταν η πρόσληψή τους είναι ανεπαρκής για μεγάλο χρονικό διάστημα, η υγεία του παχέος εντέρου μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά.
Όπως σημειώνει ο Dr Sethi, «Η μέση Αμερικανίδα καταναλώνει μόλις 15 γραμμάρια φυτικών ινών την ημέρα – 40% λιγότερο από τα συνιστώμενα 25 γραμμάρια που χρειάζονται πραγματικά τα βακτήρια του παχέος εντέρου. Αυτό το κενό αποτυπώνεται πλέον στις αίθουσες των εξετάσεων σε όλη τη χώρα».
Το χρόνιο στρες και οι επιπτώσεις στο έντερο
Το άγχος δεν επηρεάζει μόνο την ψυχική υγεία αλλά και τη λειτουργία του πεπτικού συστήματος.
Η παρατεταμένη αύξηση της κορτιζόλης μπορεί να προκαλέσει φλεγμονώδεις διεργασίες στο έντερο, να διαταράξει το μικροβίωμα και να επιβαρύνει τα κύτταρα που καλύπτουν το παχύ έντερο.
Ο ειδικός υποστηρίζει ότι οι νεότερες γυναίκες βιώνουν επίπεδα χρόνιου στρες υψηλότερα από προηγούμενες γενιές, κάτι που ενδέχεται να έχει συνέπειες και για την υγεία του εντέρου τους.
Καρκίνος του παχέος εντέρου: Το κοινό πρόβλημα που αυξάνει τον κίνδυνο κατά 600%
Ο καρκίνος μπορεί να εμφανιστεί πριν από τα 45
Παρότι οι οδηγίες προληπτικού ελέγχου ξεκινούν συνήθως από την ηλικία των 45 ετών, η πραγματικότητα δείχνει ότι η νόσος δεν ακολουθεί πάντα αυτό το χρονοδιάγραμμα.
Πολλές γυναίκες εμφανίζουν ύποπτα συμπτώματα αρκετά χρόνια νωρίτερα, χωρίς όμως να υποβάλλονται στις κατάλληλες εξετάσεις, καθώς θεωρούνται πολύ νέες για να ανήκουν σε ομάδα κινδύνου.
«Ο προληπτικός έλεγχος ξεκινά στα 45 – αλλά ο καρκίνος δεν περιμένει. Γυναίκες γύρω στα 30 διαγιγνώσκονται με προχωρημένο καρκίνο του παχέος εντέρου επειδή κανείς δεν τους είπε να προσέχουν τα πρώιμα σημάδια και κανείς δεν ζήτησε τις κατάλληλες εξετάσεις. Μία στις πέντε διαγνώσεις καρκίνου του παχέος εντέρου γίνεται πλέον σε άτομα κάτω των 55 ετών», τονίζει.
Μπορεί το μαγνήσιο να βοηθήσει στην πρόληψη του καρκίνου; Νέα μελέτη απαντά
Τα σημάδια που δεν πρέπει να αγνοούνται
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ο οργανισμός συχνά δίνει προειδοποιητικά σήματα πριν από τη διάγνωση.
Η ανεξήγητη κόπωση, η έλλειψη σιδήρου χωρίς εμφανή αιτία και οι επίμονες αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου αποτελούν συμπτώματα που χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση, ιδιαίτερα όταν επιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Όπως αναφέρει ο Dr Sethi, «Τα προειδοποιητικά σημάδια υπάρχουν – αλλά κανείς δεν μιλά γι’ αυτά. Η ανεξήγητη κόπωση, η έλλειψη σιδήρου χωρίς προφανή αιτία, οι επίμονες αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου – αυτά είναι τα σημάδια που χάνονται καθημερινά στις νεότερες γυναίκες. Αυτό δεν είναι πλέον σπάνιο. Το βλέπω όλο και συχνότερα στην κλινική μου πράξη… και δεν θα έπρεπε να συμβαίνει σε αυτή την ηλικία».
Πηγές: