Οι φαρμακοποιοί προειδοποιούν ότι η αλόγιστη χρήση ρινικών σπρέι για ιώσεις, γρίπη και κρυολογήματα μπορεί να κρύβει κινδύνους, εξηγώντας αν και πότε υπάρχει πιθανότητα να προκαλέσουν μόνιμες βλάβες και τι πρέπει να προσέχουμε.
Ειδικός προειδοποιεί: «Αυτός ο βήχας σχετίζεται με COVID – Δεν είναι γρίπη ή κρυολόγημα»
Προσοχή στα ρινικά σπρέι: Μπορούν να προκαλέσουν εθισμό
Η βιβλιογραφία έχει δείξει ότι τα ρινικά σπρέι με αποσυμφορητικά μπορεί να προκαλέσουν εξάρτηση, όπου η υπερβολική χρήση οδηγεί σε επαναλαμβανόμενο πρήξιμο της βλεννογόνου και ανάγκη για περισσότερο σπρέι. Μια ποιοτική μελέτη σε 20 άτομα με αυτή την κατάσταση έδειξε ότι εμφανίζονται όλα τα στοιχεία εθισμού (στέρηση, σύγκρουση, υποτροπή, τροποποίηση διάθεσης κ.ά.), βελτιώνοντας προσωρινά τη διάθεση αλλά προκαλώντας προβλήματα όπως αίσθημα πνιγμού, διαταραχές ύπνου και παρενέργειες. Η εξάρτηση αυτή επηρεάζει σοβαρά την ποιότητα ζωής, σύμφωνα με το Journal of Behavioral Addictions.
Στο ίδιο μήκος κύματος τάσσονται τώρα και ειδικοί από τον χώρο της υγείας που προειδοποιούν με τη σειρά τους για την αυξανόμενη χρήση αποσυμφορητικών ρινικών σπρέι, που μπορεί να οδηγήσει σε εθισμό και να προκαλέσει μη αναστρέψιμες βλάβες στους αεραγωγούς.
Τα σπρέι που βρίσκουμε εύκολα στα φαρμακεία, αποτελούν δημοφιλές μέσο για την ανακούφιση της βουλωμένης μύτης, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της εποχής των κρυολογημάτων και της γρίπης.
Ωστόσο, ανησυχητική νέα έρευνα αποκάλυψε ότι σχεδόν το 60% των ανθρώπων δεν γνωρίζουν ότι τα σπρέι αυτά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για μακροχρόνιο διάστημα, γεγονός που τους θέτει σε σοβαρό κίνδυνο εμφάνισης «επαναλαμβανόμενης συμφόρησης».
Κρυολόγημα και γρίπη: Το κόλπο για να αναρρώσετε έως και 2 μέρες πιο γρήγορα
Συμπτώματα από την αλόγιστη χρήση
Οι ειδικοί του Royal Pharmaceutical Society (RPS) αναφέρουν ότι η παρατεταμένη χρήση αυτών των σπρέι μπορεί να ερεθίσει τα ευαίσθητα αιμοφόρα αγγεία της μύτης, προκαλώντας πρήξιμο.
Αυτό επιδεινώνει τη συμφόρηση, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο, ο οποίος αφήνει τους ασθενείς εξαρτημένους από το φάρμακο για να μπορέσουν να αναπνεύσουν.
Η κατάσταση είναι ιατρικά γνωστή ως ρινίτιδα της φαρμακευτικής αγωγής (rhinitis medicamentosa) και μπορεί να επηρεάσει οποιονδήποτε κάνει υπερβολική χρήση ρινικών σπρέι, προκαλώντας ερεθισμό, καταρροή, φτέρνισμα και συμφόρηση.
Ορισμένοι ασθενείς με ιστορικό της πάθησης αναγκάζονται ακόμη και να υποβληθούν σε χειρουργική επέμβαση για την αντιμετώπιση της βλάβης που προκαλείται από τη χρόνια διόγκωση, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε αναπνευστικά προβλήματα και παραμορφώσεις στο πρόσωπο.
Έρευνα που πραγματοποιήθηκε από το ITV και την Ipsos διαπίστωσε ότι πάνω από το ένα πέμπτο των ενηλίκων που έχουν χρησιμοποιήσει ρινικά σπρέι τα έχουν χρησιμοποιήσει για διάστημα μεγαλύτερο της μίας εβδομάδας, κάτι που σημαίνει ότι διατρέχουν τον κίνδυνο να εθιστούν.
Πλέον, το RPS ζητά να υπάρχουν σαφείς προειδοποιήσεις στις συσκευασίες των φαρμάκων αυτών για τους κινδύνους της υπερβολικής χρήσης.
Γρίπη ή COVID-19; Πώς να καταλάβετε τη διαφορά από τα συμπτώματα, σύμφωνα με ειδικό
Το χρονικό όριο είναι συνήθως 7 ημέρες
Η καθηγήτρια Amira Guirguis, επικεφαλής επιστήμονας του RPS, δήλωσε:
«Η έρευνά μας δείχνει ότι πολλοί άνθρωποι αγνοούν αυτόν τον κίνδυνο, κάτι που σημαίνει ότι μπορεί να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν τα σπρέι χωρίς να συνειδητοποιούν ότι ενδεχομένως παρατείνουν τα συμπτώματά τους. Θα θέλαμε να δούμε πιο σαφείς προειδοποιήσεις στη συσκευασία, που να μην μπορεί κανείς να αγνοήσει, καθώς και μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση για το χρονικό όριο των επτά ημερών».
Πρόσθεσε επίσης:
«Η απάντηση πρέπει να είναι ανάλογη του κινδύνου και προς το παρόν, το άμεσο και σημαντικό βήμα που πρέπει να ληφθεί είναι να ξεκαθαριστεί το μήνυμα και οι υγειονομικές οδηγίες, με προειδοποίηση στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας ότι το προϊόν δεν πρέπει να χρησιμοποιείται πέραν του χρονικού ορίου των επτά ημερών».
Άλλοι που έχουν επηρεαστεί από το πρόβλημα έχουν στο παρελθόν ζητήσει τα φάρμακα αυτά να διατίθενται μόνο με ιατρική συνταγή, ώστε οι γενικοί γιατροί να μπορούν να παρακολουθούν και να περιορίζουν τη χορήγηση τους.
Πονόλαιμος και βήχας που επιμένει; Τι τρώνε οι γιατροί και οι σεφ για να τα αντιμετωπίσουν
Το φύλλο οδηγιών χρήσης, που συνοδεύει όλα τα ρινικά αποσυμφορητικά σπρέι, περιγράφει τους κινδύνους από τη χρήση του φαρμάκου πέρα από τη συνιστώμενη διάρκεια.