Η επιθυμία για αλλαγή στο χρώμα των μαλλιών υπάρχει από την αρχαιότητα, όμως οι σύγχρονες βαφές έχουν προκαλέσει ανησυχίες σχετικά με πιθανούς κινδύνους για την υγεία και συγκεκριμένα για τον καρκίνο. Ειδικός μοιράζεται τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα για το αν οι βαφές των μαλλιών μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο για καρκίνο.
Παχυσαρκία: Αυξάνει τον κίνδυνο για 13 μορφές καρκίνου-Τι δείχνουν τα δεδομένα
Βαφές μαλλιών και κίνδυνος για καρκίνο: Ειδικός του Cleveland αποκαλύπτει ποια είναι η σχέση
Οι άνθρωποι βάφουν τα μαλλιά τους εδώ και χιλιάδες χρόνια. Στην αρχαία Αίγυπτο, η χέννα χρησιμοποιούνταν για να τονίσει το χρώμα των μαλλιών ή να καλύψει τα γκρίζα, ενώ βαφές μαλλιών χρησιμοποιούνταν και στην αρχαία Ελλάδα. Αν και η επιθυμία για μια νέα εμφάνιση παραμένει ίδια, οι μέθοδοι έχουν αλλάξει δραματικά.
Τα φυσικά συστατικά έχουν σε μεγάλο βαθμό αντικατασταθεί από χημικές φόρμουλες, ορισμένες από τις οποίες έχουν συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου. Η σύγχρονη βαφή μαλλιών μπορεί να περιέχει πάνω από 5.000 χημικές ουσίες, συμπεριλαμβανομένων ουσιών που είναι γνωστές ως καρκινογόνες και ενδέχεται να διαταράξουν τα επίπεδα ορμονών στο σώμα και πιθανώς να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου, σύμφωνα με τον γιατρό Dr. Chirag Shah.
Ορισμένες χημικές ουσίες που προκαλούν ανησυχία περιλαμβάνουν τις
- aromatic amines,
- 3-amino-4-methoxyaniline,
- 2-nitro-4-aminoaniline και
- 3-nitro-4-hydroxyaniline.
Οι μόνιμες βαφές μαλλιών, που αποτελούν περίπου το 80% της αγοράς, συνήθως περιέχουν περισσότερες χημικές ουσίες από τις ημιμόνιμες ή προσωρινές βαφές. Οι πιο σκούρες βαφές συχνά περιέχουν υψηλότερες συγκεντρώσεις αυτών των ουσιών.
Μπορεί τα προϊόντα μαλλιών να αυξήσουν τον κίνδυνο καρκίνου;
Ορισμένα προϊόντα έχουν συνδεθεί με κίνδυνο καρκίνου σε επιστημονικές μελέτες, όμως η ισχύς των αποδείξεων διαφέρει ανάλογα με το προϊόν.
Τα πιο ισχυρά ερευνητικά δεδομένα αφορούν τα χημικά προϊόντα ισιώματος και τα relaxers, ενώ τα στοιχεία για τις βαφές μαλλιών είναι γενικά πιο αδύναμα ή ασυνεπή. Οι περισσότερες μελέτες δείχνουν συσχετίσεις και όχι άμεση αιτιώδη σχέση, ενώ ο κίνδυνος συχνά εξαρτάται από τη συχνότητα χρήσης και τη μακροχρόνια έκθεση.
Σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο «Association between hair dye use and human cancers: A systematic review», ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι η συχνή χρήση βαφής μαλλιών μπορεί να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο ορισμένων καρκίνων, όπως ο καρκίνος μαστού και ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης. Η ανασκόπηση διαπίστωσε επίσης ότι η χρήση βαφής μαλλιών κατά τα αρχικά στάδια της εγκυμοσύνης μπορεί να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο λευχαιμίας στα παιδιά.
Βασικά ερευνητικά ευρήματα περιλαμβάνουν:
- Χημικά προϊόντα ισιώματος μαλλιών: Μεγάλη μελέτη κοόρτης σε περίπου 34.000 γυναίκες διαπίστωσε ότι η συχνή χρήση χημικών προϊόντων ισιώματος συνδέθηκε με υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου της μήτρας.
- Επιπλέον ενδείξεις καρκίνου: Ανάλυση κοόρτης του 2025 ανέφερε συσχετίσεις μεταξύ προϊόντων ισιώματος ή relaxers και καρκίνου θυρεοειδούς, καρκίνου παγκρέατος και non-Hodgkin lymphoma, αν και απαιτείται επιβεβαίωση.
- Βαφές μαλλιών: Μεγάλες μελέτες δεν δείχνουν συνολική σύνδεση με τους περισσότερους καρκίνους, αν και μικρές αυξήσεις σε ορισμένους καρκίνους έχουν αναφερθεί σε συγκεκριμένες ομάδες.
- Κομμωτές: Η μακροχρόνια επαγγελματική έκθεση σε χημικές ουσίες βαφής μαλλιών έχει συνδεθεί με υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου της ουροδόχου κύστης.
Η «έκτη αίσθηση» του σκύλου έσωσε ένα ζευγάρι – Πώς ο Ceto «μύρισε» τον καρκίνο και στους δύο
Βαφές μαλλιών και καρκίνος
Διάφορες μελέτες έχουν εξετάσει πιθανές συνδέσεις μεταξύ βαφής μαλλιών και διαφορετικών τύπων καρκίνου, όπως:
- καρκίνος της ουροδόχου κύστης
- καρκίνος μαστού
- λέμφωμα non-Hodgkin
- λευχαιμία
- καρκίνος δέρματος (basal cell carcinoma)
- καρκίνος μήτρας
«Υπάρχουν προφανείς ανησυχίες», λέει ο Dr. Onger, σύμφωνα με το Cleveland Clinic. «Η πραγματικότητα είναι ότι οι άνθρωποι εφαρμόζουν βαφές μαλλιών στο τριχωτό της κεφαλής τους και γνωρίζουμε ότι αυτές οι βαφές περιέχουν χημικές ουσίες. Γι’ αυτό έχει γίνει τόσο πολλή έρευνα».
Τα αποτελέσματα των μελετών είναι μικτά, με ορισμένες συσχετίσεις να έχουν εντοπιστεί.
Ωστόσο, συνολικά, to International Agency for Research on Cancer (IARC) του ΠΟΥ έχει καταλήξει ότι η προσωπική χρήση βαφής μαλλιών «δεν μπορεί να ταξινομηθεί ως προς την καρκινογένεση στον άνθρωπο».
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο IARC διαπίστωσε αυξημένο κίνδυνο για κομμωτές ή κουρείς που έρχονται σε πιο συχνή επαφή με βαφές μαλλιών. Ο οργανισμός χαρακτήρισε αυτού του είδους την επαγγελματική έκθεση ως «πιθανώς καρκινογόνα».
Καρκίνος της ουροδόχου κύστης
Οι περισσότερες μελέτες δεν έχουν εντοπίσει αύξηση του κινδύνου καρκίνου της ουροδόχου κύστης σε άτομα που βάφουν τα μαλλιά τους, σύμφωνα με το National Cancer Institute. Ωστόσο, έχουν εκφραστεί ορισμένες ανησυχίες σχετικά με τη χρήση μόνιμων βαφών μαλλιών.
Τα επίπεδα κινδύνου φαίνεται να αυξάνονται σε άτομα που εργάζονται συστηματικά με βαφές μαλλιών.
Καρκίνος μαστού
Μια σχετικά μεγάλη μελέτη του 2019 του National Institutes of Health εξέτασε τη σχέση μεταξύ καρκίνου μαστού και χρήσης βαφής μαλλιών και χημικών προϊόντων ισιώματος. Η αδερφική μελέτη περιλάμβανε πάνω από 45.000 γυναίκες.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι:
- Τα άτομα που χρησιμοποιούσαν τακτικά μόνιμη βαφή μαλλιών είχαν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου μαστού σε σχέση με όσους δεν τη χρησιμοποιούσαν. Δεν παρατηρήθηκε διαφοροποίηση ανάλογα με τη συχνότητα χρήσης.
- Γυναίκες αφρικανικής καταγωγής μπορεί να διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο από τις λευκές γυναίκες. Παρατηρήθηκε αύξηση κινδύνου κατά 45% σε σύγκριση με αύξηση 7% στις γυναίκες ευρωπαϊκής καταγωγής.
Το λαχανικό που μειώνει τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου κατά 20% – Ποια ποσότητα χρειάζεστε
Ορισμένες έρευνες έχουν συμπεράνει ότι και οι ημιμόνιμες βαφές μπορεί να επηρεάζουν τον κίνδυνο καρκίνου μαστού. Ενδιαφέρον είναι ότι η αδερφική μελέτη έδειξε μικτά αποτελέσματα σχετικά με τη χρήση.
Ενώ η ημιμόνιμη βαφή δεν συνδέθηκε συνολικά με υψηλότερο κίνδυνο, όσοι χρησιμοποιούσαν ημιμόνιμη βαφή μόνοι τους – χωρίς τη βοήθεια επαγγελματία κομμωτή – εμφάνισαν συσχέτιση με κίνδυνο καρκίνου μαστού.
Όσον αφορά τα χημικά προϊόντα ισιώματος, η μελέτη βρήκε αυξημένο κίνδυνο καρκίνου μαστού. Ορισμένα από αυτά τα προϊόντα περιέχουν φορμαλδεΰδη, γνωστή καρκινογόνα ουσία.
Η χρήση προϊόντων ισιώματος τους 12 μήνες πριν από την ένταξη στη μελέτη συνδέθηκε με 18% υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου μαστού. Η πιο συχνή χρήση αύξανε περαιτέρω τον κίνδυνο. Για παράδειγμα, όσοι χρησιμοποιούσαν ισιωτικά κάθε πέντε έως οκτώ εβδομάδες είχαν 31% υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου μαστού.
Άλλοι καρκίνοι
Η φράση «μη στατιστικά σημαντικό» συνοψίζει μεγάλο μέρος των ερευνητικών αποτελεσμάτων σχετικά με τη βαφή μαλλιών και τον κίνδυνο άλλων καρκίνων, όπως λέμφωμα non-Hodgkin, λευχαιμία και καρκίνο της μήτρας.
Πρέπει να σταματήσετε να βάφετε τα μαλλιά σας;
Καθημερινά εκτίθεστε σε πολλά πιθανά παράγοντα κινδύνου για καρκίνο. Η βαφή μαλλιών είναι απλώς ένα από αυτά.
Αν ανησυχείτε για τον κίνδυνο καρκίνου, εξετάστε όλους τους παράγοντες κινδύνου όταν παίρνετε αποφάσεις. Συζητήστε με τον γιατρό σας για τον τρόπο ζωής σας, το περιβάλλον στο σπίτι και την εργασία, καθώς και για το οικογενειακό ιστορικό σας, ώστε να αποφασίσετε τι είναι καλύτερο για εσάς.
Καρκίνος του παχέος εντέρου: Γιατί ο έλεγχος ξεκινά στα 45 και ποιοι πρέπει να εξεταστούν νωρίτερα
Η βαφή μαλλιών μπορεί να αποτελέσει μέρος αυτής της συζήτησης, αλλά δεν θα πρέπει να είναι το μοναδικό στοιχείο που λαμβάνετε υπόψη.
Πηγές: Cleveland Clinic, OUP, NIH, PMC, BMJ, PMC, PubMed, ScienceDirect