Κάποιοι άνθρωποι δείχνουν εξαιρετικά σίγουροι για τον εαυτό τους. Μιλούν με υπερηφάνεια για τα επιτεύγματά τους, απολαμβάνουν να βρίσκονται στο επίκεντρο και δηλώνουν ότι νιώθουν υπέροχα με τον εαυτό τους. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο συμπεριφέρονται στους άλλους μπορεί να αποκαλύπτει μια εντελώς διαφορετική εικόνα. Πώς να ξεχωρίσετε την αυτοπεποίθηση από τον εγωκεντρισμό.
Πώς θα χτίσετε αυτοεκτίμηση για να είστε επιτυχημένοι – 5 καθημερινά βήματα για να την ενισχύσετε
Μεγάλο «εγώ» ή πραγματική αυτοπεποίθηση; Πώς θα καταλάβετε τη διαφορά
Η Αμερικανίδα ψυχολόγος, ομιλήτρια και συγγραφέας Marisa G. Franco, η οποία έχει ασχοληθεί επί χρόνια με την αυτοεκτίμηση, εξηγεί στο CNBC ότι η γνήσια αυτοεκτίμηση μπορεί εύκολα να συγχέεται με εγωκεντρισμό.
Σε βιβλίο της εξετάζει πώς μπορούμε να διακρίνουμε τους ανθρώπους που απλώς προβάλλουν αυτοπεποίθηση από εκείνους που νιώθουν πραγματικά ασφαλείς με τον εαυτό τους.
Η διάκριση αυτή μπορεί να έχει σημασία στις φιλίες, στις ερωτικές σχέσεις αλλά και στην επαγγελματική ζωή, καθώς οι σχέσεις με ανθρώπους που διαθέτουν υγιή αυτοεκτίμηση μπορούν να μας κάνουν να νιώθουμε ότι μας σέβονται και μας εκτιμούν.
Κάνετε αρνητικές σκέψεις για το σώμα σας; 4 τρόποι για να αγαπήσετε την εμφάνισή σας
Τι δείχνει η έρευνα για την αυτοεκτίμηση και τη συναισθηματική ασφάλεια;
Πρόσφατες έρευνες υποστηρίζουν ότι υπάρχουν σχέσεις μεταξύ αυτοεκτίμησης, ρύθμισης των συναισθημάτων και αυθεντικότητας, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι μεμονωμένες συμπεριφορές μπορούν να καθορίσουν με βεβαιότητα αν ένας άνθρωπος είναι «ασφαλής».
- Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 «Emotion regulation as a mediator of the association between self-esteem and negative affect: Evidence from scar and vulnerability models», οι δυσκολίες στη ρύθμιση των συναισθημάτων συνδέθηκαν με την αυτοεκτίμηση και τα αρνητικά συναισθήματα. Ωστόσο, ο σχεδιασμός της μελέτης δεν επιτρέπει συμπεράσματα για σχέση αιτίου-αποτελέσματος.
- Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 “Fear of missing out in adolescence: The role of emotion regulation and self-esteem in a two-wave study”, η περιορισμένη πρόσβαση σε αποτελεσματικές στρατηγικές ρύθμισης των συναισθημάτων συνδέθηκε με υψηλότερο FoMO πέντε μήνες αργότερα, με την αυτοεκτίμηση να φαίνεται ότι μεσολαβεί σε αυτή τη σχέση.
- Σύμφωνα με τη μελέτη του 2025 «Demystifying authenticity: Behavioral and neurophysiological signatures of self-positivity for authentic and presented selves», η αυθεντικότητα φάνηκε να διαφέρει από την απλή παρουσίαση μιας ιδιαίτερα θετικής εικόνας του εαυτού.
3 πράγματα που δεν κάνουν ποτέ όσοι έχουν υψηλή αυτοπεποίθηση
2 σημάδια που μπορεί να σχετίζονται με εγωκεντρισμό
Η αυτοπεποίθηση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος πρέπει να είναι θορυβώδης ή να κυριαρχεί. Σύμφωνα με την ειδικό, οι ακόλουθες δύο συμπεριφορές μπορεί να σχετίζονται με ανασφάλεια και όχι υγιή αυτοεκτίμηση.
1. Θέλουν να βρίσκονται στο επίκεντρο της προσοχής
Οι άνθρωποι που προσπαθούν συνεχώς να τραβούν τα βλέμματα ενδέχεται να αντισταθμίζουν μια βαθύτερη ανασφάλεια. Αντί να αντιμετωπίζουν τις κοινωνικές περιστάσεις κυρίως ως ευκαιρίες για ουσιαστική επαφή, μπορεί να τις βλέπουν ως ευκαιρίες για να εντυπωσιάσουν ή να κερδίσουν τους γύρω τους.
Η αυτοπεποίθηση, όμως, δεν απαιτεί να κυριαρχεί κανείς σε μια παρέα ούτε να περιστρέφεται κάθε συζήτηση γύρω από τον ίδιο.
2. Συμπεριφέρονται σαν να είναι καλύτεροι από τους άλλους
Ένα ακόμη προειδοποιητικό σημάδι είναι η διαφορετική αντιμετώπιση των ανθρώπων ανάλογα με την κοινωνική θέση που κάποιος θεωρεί ότι έχουν. Μπορεί, για παράδειγμα, να μην αντιμετωπίζει με σεβασμό όσους θεωρεί ισότιμούς του και να συμπεριφέρεται ακόμη χειρότερα σε εκείνους που τοποθετεί χαμηλότερα στην κοινωνική ιεραρχία.
Σύμφωνα με την ψυχολόγο, η τάση να βλέπει κανείς τις ανθρώπινες σχέσεις κυρίως μέσα από μια ιεραρχία μπορεί να αποτελεί ένδειξη ανασφάλειας και όχι πραγματικής αυτοεκτίμησης.
5 σημάδια που δείχνουν ότι κάποιος έχει πραγματική αυτοπεποίθηση
Η επαγγελματική επιτυχία, η εμφάνιση και τα υλικά αγαθά δεν εξασφαλίζουν απαραίτητα εσωτερική ασφάλεια. Ένας άνθρωπος μπορεί να είναι πλούσιος, ελκυστικός ή ιδιαίτερα επιτυχημένος και παρ’ όλα αυτά να έχει χαμηλή αυτοεκτίμηση. Άλλες συμπεριφορές μπορούν να δώσουν πιο ουσιαστικές ενδείξεις.
1. Λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες των άλλων
Οι άνθρωποι που νιώθουν ασφαλείς με τον εαυτό τους θεωρούν ότι τόσο οι ίδιοι όσο και οι άλλοι αξίζουν σεβασμό. Αντί να επιδιώκουν να κερδίσουν εις βάρος κάποιου άλλου, αναζητούν λύσεις που λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες όλων.
Αν, για παράδειγμα, δεν μπορούν να παρευρεθούν στα γενέθλια ενός φίλου, μπορούν να αναγνωρίσουν ότι η απουσία τους ίσως τον στενοχωρήσει, ακόμη κι αν έχουν σοβαρό λόγο να λείψουν. Παράλληλα, μπορούν να βρουν έναν διαφορετικό τρόπο για να του δείξουν ότι νοιάζονται.
2. Μπορούν να ρυθμίζουν τα συναισθήματά τους
Οι άνθρωποι με μεγαλύτερη εσωτερική ασφάλεια είναι γενικά πιο ικανοί να διαχειρίζονται δύσκολα συναισθήματα χωρίς να ξεσπούν αμέσως στους άλλους ή να αποσύρονται.
Αυτή η συναισθηματική σταθερότητα μπορεί να επηρεάζει και τους γύρω τους, συμβάλλοντας σε σχέσεις όπου οι άλλοι νιώθουν μεγαλύτερη ασφάλεια και άνεση.
3. Εκφράζονται αυθεντικά
Αντί να αναρωτιούνται διαρκώς αν οι άλλοι τους εγκρίνουν, οι άνθρωποι που νιώθουν ασφαλείς δίνουν μεγαλύτερη σημασία στο κατά πόσο οι επιλογές τους εκφράζουν αυτό που πραγματικά είναι.
Αποδέχονται ότι δεν πρόκειται να αρέσουν σε όλους και δεν αλλάζουν αυτομάτως τον εαυτό τους για να κερδίσουν την αποδοχή. Αυτό μπορεί να φαίνεται στον τρόπο που ντύνονται, στα ενδιαφέροντα ή στις προσωπικές τους προτιμήσεις, ακόμη κι όταν αυτές δεν ακολουθούν τις εκάστοτε τάσεις.
4. Παραδέχονται όταν κάνουν λάθος
Ένα λάθος δεν χρειάζεται να μετατρέπεται σε συνολική κρίση για την αξία ενός ανθρώπου. Όσοι διαθέτουν μεγαλύτερη εσωτερική ασφάλεια μπορούν να αναγνωρίσουν ότι έκαναν κάτι λάθος χωρίς να θεωρούν ότι αυτό τους καθιστά συνολικά ανεπαρκείς.
Έτσι, μπορούν ευκολότερα να αναγνωρίζουν τις αδυναμίες τους και να αναλαμβάνουν την ευθύνη για τον αντίκτυπο των πράξεών τους στους άλλους. Αντί να κατηγορούν τις περιστάσεις ή να υποβαθμίζουν τις συνέπειες, μπορούν να αντέξουν τη δυσφορία που συνοδεύει την παραδοχή ενός λάθους.
5. Αναγνωρίζουν πότε νιώθουν ανασφάλεια
Το να νιώθει κάποιος ασφαλής με τον εαυτό του δεν σημαίνει ότι δεν βιώνει ποτέ άγχος, θυμό, ευαλωτότητα ή αμφιβολίες. Αντίθετα, μπορεί να αναγνωρίζει αυτά τα δύσκολα συναισθήματα χωρίς να τα θεωρεί απόδειξη προσωπικής ανεπάρκειας.
Tyla: Η τραγουδίστρια μοιράζεται το μυστικό αυτοπεποίθησης της: «Χορεύω γυμνή μπροστά στον καθρέφτη»
Δεν πιστεύει ότι όταν νιώθει δυνατός είναι ανώτερος ούτε ότι όταν νιώθει ευάλωτος είναι κατώτερος. Τα δύσκολα συναισθήματα είναι εμπειρίες που μπορεί να αναγνωρίσει και να διαχειριστεί, όχι λόγοι για να απαξιώσει τον εαυτό του.
Πηγές: CNBC, ScienceDirect, ScienceDirect, PubMed