Παρά τους σκοτεινούς χειμώνες, η Φινλανδία συνεχίζει να βρίσκεται στην κορυφή του World Happiness Report. Ειδικοί ψυχικής υγείας αποκαλύπτουν τις συνήθειες και τις κοινωνικές αξίες που εξηγούν γιατί οι πολίτες της νιώθουν ότι ζουν στην πιο χαρούμενη χώρα.
Τα 8 πράγματα που κάνουν οι πιο ευτυχισμένοι άνθρωποι για να νιώθουν πάντα νέοι
Γιατί η Φινλανδία παραμένει στην κορυφή της ευτυχίας
Η ευτυχία, σύμφωνα με το World Happiness Report, δεν αντιμετωπίζεται πια ως αφηρημένη έννοια αλλά ως μετρήσιμος δείκτης ευημερίας, βασισμένος σε δεδομένα από περισσότερες από 140 χώρες και σε ανάλυση κορυφαίων ερευνητών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης.
Η φετινή έκδοση της μελέτης, που επιμελήθηκαν οι John F. Helliwell, Richard Layard, Jeffrey D. Sachs, Jan-Emmanuel De Neve, Lara B. Aknin και Shun Wang, επιβεβαιώνει ότι η ευτυχία δεν εξαρτάται μόνο από το εισόδημα ή τις υλικές συνθήκες, αλλά από ένα ευρύτερο πλέγμα παραγόντων που σχετίζονται με την καθημερινή ποιότητα ζωής.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις ανθρώπινες σχέσεις, καθώς η ετήσια έκθεση εξετάζει πώς η φροντίδα και η αλληλεγγύη επηρεάζουν τόσο εκείνους που τις λαμβάνουν όσο και εκείνους που τις προσφέρουν.
Οι σκανδιναβικές χώρες κυριαρχούν συστηματικά στις έρευνες ευημερίας, με τη Φινλανδία να καταλαμβάνει την πρώτη θέση για χρόνια.
Παρά το κρύο, τους μεγάλους χειμώνες και την έλλειψη ηλιακού φωτός σε κάποιες περιοχές, οι πολίτες εμφανίζουν υψηλά επίπεδα ικανοποίησης.
Σημαντικό ρόλο παίζουν τα κοινωνικά συστήματα που μειώνουν το άγχος: Δωρεάν εκπαίδευση, γενναιόδωρες άδειες και καθολική υγειονομική περίθαλψη.
Λιγότερη πίεση για «ψεύτικη» θετικότητα
Σε πολλές χώρες, η απάντηση «είμαι καλά» θεωρείται σχεδόν υποχρεωτική, ακόμη κι αν δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.
Στη Φινλανδία, όμως, η έκφραση των συναισθημάτων είναι πιο ειλικρινής και αποδεκτή.
«Υπάρχει μεγαλύτερη ανοχή στο να πείτε “δεν είμαι καλά” ή “δεν νιώθω καλά”», δήλωσε η Meri Larivaara, διευθύντρια στρατηγικών υποθέσεων στο MIELI Mental Health Finland.
Η ίδια εξήγησε ότι αυτή η στάση βασίζεται και στην εμπειρία της μεταξύ ΗΠΑ και Φινλανδίας.
Η καταπίεση των συναισθημάτων, άλλωστε, συνδέεται με χαμηλότερη κοινωνική σύνδεση και ακόμη και με αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία.
Πραγματική ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής
Οι Φινλανδοί εργάζονται σκληρά, αλλά μέσα σε λογικά πλαίσια.
Οι ώρες εργασίας επιτρέπουν χρόνο για ξεκούραση και προσωπική φροντίδα.
«Σας δίνει χρόνο να χαλαρώσετε στην καθημερινότητά σας [και] σας δίνει χρόνο να φροντίσετε τον εαυτό σας», τόνισε η Larivaara.
Η Mirka Hintsanen, καθηγήτρια ψυχολογίας στο University of Oulu, σημείωσε ότι υπάρχει χώρος για δραστηριότητες πέρα από τη δουλειά, ενώ ο Juho Saari, κοσμήτορας της σχολής κοινωνικών επιστημών στο Tampere University, τόνισε ότι οι μικρές αποστάσεις μετακίνησης ενισχύουν την καθημερινή ποιότητα ζωής.
Η φύση είναι τρόπος ζωής
Η επαφή με τη φύση αποτελεί βασικό στοιχείο της καθημερινότητας.
Στη Φινλανδία ισχύει το λεγόμενο Everyman’s Right, που επιτρέπει την ελεύθερη χρήση φυσικών χώρων με σεβασμό.
Αυτό σημαίνει ότι οι πολίτες μπορούν να απολαμβάνουν δραστηριότητες χωρίς κόστος:
- Κάμπινγκ σε φυσικούς χώρους
- Συλλογή μούρων και μανιταριών
- Κολύμπι, πεζοπορία και σκι
- Ιππασία και εξερεύνηση της φύσης
«Υπάρχει φύση παντού», αναφέρει η Hintsanen.
Και προσθέτει: «Υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι η φύση μειώνει το άγχος και αυτό συνδέεται επίσης με την ευτυχία — [όταν] έχετε λιγότερο άγχος, είναι πιο εύκολο να είστε ευτυχισμένοι».
Η μάθηση δεν σταματά ποτέ
Η συνεχής εξέλιξη θεωρείται βασική αξία.
«Είμαστε πραγματικά πρόθυμοι να εξελισσόμαστε», αναφέρει η Larivaara, τονίζοντας ότι «η εκμάθηση νέων πραγμάτων είναι καλή για την ψυχική σας υγεία».
Δεν πρόκειται απαραίτητα για επαγγελματική εξέλιξη. Μπορεί να είναι κάτι απλό και δημιουργικό στην καθημερινότητα.
Ο Saari υπογράμμισε ότι υπάρχουν πολλοί σύλλογοι και δραστηριότητες, από γιόγκα μέχρι κεραμική, που είναι οικονομικά προσβάσιμες και ενισχύουν τη συμμετοχή.
Οι τροφές που μας κάνουν πραγματικά ευτυχισμένους – Δυστυχώς, δεν είναι αυτές που νομίζετε
Υψηλή εμπιστοσύνη και ισχυροί κοινωνικοί δεσμοί
Η φινλανδική κοινωνία χαρακτηρίζεται από υψηλά επίπεδα εμπιστοσύνης.
«Είναι μια μικρή χώρα, οι άνθρωποι δημιουργούν δίκτυα μεταξύ τους και υπάρχει αυτό που αποκαλείται “strength of weak ties”», τονίζει ο Saari.
Οι κοινωνικές σχέσεις αποτελούν βασικό παράγοντα ευτυχίας.
«Υπάρχει πολλή έρευνα [που δείχνει ότι] η εξάλειψη της μοναξιάς είναι ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα», συνεχίζει ο Saari.
Η μοναξιά, άλλωστε, θεωρείται από τους ισχυρότερους αρνητικούς παράγοντες για την ικανοποίηση από τη ζωή.
Ευτυχία ως σταθερή ικανοποίηση
Στη φινλανδική κουλτούρα, η ευτυχία δεν ταυτίζεται με έντονες εκρήξεις χαράς.
«Η δική μας έννοια είναι περισσότερο σαν ένα σταθερό αίσθημα ικανοποίησης από τη ζωή», αναφέρει η Larivaara.
Και πρόσθεσε: «Ίσως είναι πιο εύκολο να είστε ευτυχισμένοι με αυτόν τον τρόπο, από το να αναζητάτε συνεχώς έντονες εμπειρίες ευτυχίας».
Ο Saari σημείωσε ότι το World Happiness Report εστιάζει στην ικανοποίηση από τη ζωή και όχι σε στιγμιαία συναισθήματα.
Η ευτυχία επηρεάζεται και από το περιβάλλον
Η ευτυχία δεν είναι μόνο ατομική υπόθεση.
«Νομίζω ότι στη δυτική κουλτούρα μιλάμε συχνά για την ευτυχία σαν να είναι ατομική ευθύνη», εξήγησε η Hintsanen.
Και συνέχισε: «Έχουμε την ψευδαίσθηση ότι αν κάνετε τα πάντα σωστά, τότε είστε ευτυχισμένοι και είναι αποκλειστικά δική σας ευθύνη».
Ωστόσο, οι κοινωνικές συνθήκες και οι πολιτικές αποφάσεις παίζουν καθοριστικό ρόλο.
Τι είναι αυτό που υπονομεύει την ευτυχία μας – Το κάνουμε οι περισσότεροι
«Δεν μπορούμε να το κάνουμε αποκλειστικά ατομική ευθύνη… υπάρχουν και άλλοι παράγοντες πέρα από το άτομο», πρόσθεσε.