Για πολλούς, αυτή η κοινή χειρονομία μπορεί να φαίνεται παρηγορητική, ειδικά όταν την κάνει ο/η σύντροφός σας. Ωστόσο, νέα μελέτη από τη Νέα Υόρκη συμπεραίνει ότι κάποιοι μπορεί να έχουν απώτερο σκοπό. Ποια είναι η συμπεριφορά που μπορεί να δείχνει ότι ο σύντροφός σας είναι ψυχοπαθής.
7 τρόποι να αντιμετωπίσετε έναν ναρκισσιστή που μιλάει ακατάπαυστα
Η κοινή χειρονομία που νομίζουμε ότι είναι για παρηγοριά αλλά μπορεί να είναι για χειραγώγηση
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι άτομα με σκοτεινά χαρακτηριστικά προσωπικότητας, συμπεριλαμβανομένης της ψυχοπάθειας, μπορεί να χρησιμοποιούν το άγγιγμα για να χειραγωγούν τους συντρόφους τους. Προειδοποιούν ότι το άγγιγμα μπορεί «να αυξήσει την αντιλαμβανόμενη ιδιοκτησία αντικειμένων» και «να ενισχύσει τη συμμόρφωση από έναν υφιστάμενο».
«Δεν είναι όλες οι μορφές αγγίγματος καλοπροαίρετες. Δεν είναι όλες οι αγκαλιές αθώες», είπε και πρόσθεσε «μπορούν στην πραγματικότητα να χρησιμοποιηθούν προς όφελος του εαυτού εις βάρος του συντρόφου», σημείωσε ο Richard Mattson συγγραφέας της μελέτης, σύμφωνα με το Daily Mail.
Η μελέτη, στην οποία συμμετείχαν 500 φοιτητές που βρίσκονταν σε σχέσεις, διαπίστωσε ότι τα άτομα με χαρακτηριστικά της σκοτεινής τριάδας είναι πιο πιθανό να χρησιμοποιούν το άγγιγμα για έλεγχο, παρόλο που θεωρείται γενικά θετική έκφραση στοργής.
Τι κάνει κάποιον ψυχοπαθή
Ένας «ψυχοπαθής» δεν είναι επίσημη διάγνωση, αλλά έναν ερευνητικό όρο που περιγράφει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά προσωπικότητας. Στην κλινική πράξη, η επίσημη διάγνωση που χρησιμοποιείται είναι η Αντικοινωνική Διαταραχή Προσωπικότητας (ASPD), ενώ η ψυχοπάθεια επικεντρώνεται περισσότερο στα συναισθηματικά και διαπροσωπικά χαρακτηριστικά παρά μόνο στη συμπεριφορά.
Σας αγαπάει πραγματικά; Τότε δεν κάνει αυτά τα 11 πράγματα μπροστά σας
Σύμφωνα με μελέτη του 2026 με τίτλο «Psychopathic Traits and Sensation Seeking in Young General Population», τα ψυχοπαθητικά χαρακτηριστικά σε νεαρούς πληθυσμούς συνδέονται με αυξημένη αναζήτηση έντονων εμπειριών και ριψοκίνδυνη συμπεριφορά, εμφανιζόμενα σε διαστασιακή μορφή χωρίς να πληρούν τα κριτήρια μιας επίσημης διαταραχής.
Βασικά σημεία:
- Δεν είναι επίσημη διάγνωση, σύμφωνα με το DSM-5: η ψυχοπάθεια είναι ερευνητική έννοια, όχι κλινική ετικέτα
- Σχετίζεται στενά με την αντικοινωνική διαταραχή προσωπικότητας: την επίσημη διάγνωση που χρησιμοποιείται στην ψυχιατρική
- Περιλαμβάνει χαρακτηριστικά όπως χαμηλή ενσυναίσθηση, γοητεία, παρορμητικότητα
- Μετράται σε φάσμα, όχι ως κατηγορία ναι/όχι
- Μπορεί να υπάρχει χωρίς εγκληματική συμπεριφορά, σε αντίθεση με την τυπική εστίαση της αντικοινωνικής διαταραχής προσωπικότητας
Η σκοτεινή τριάδα
- Ψυχοπάθεια – χαρακτηρίζεται από συνεχιζόμενη αντικοινωνική συμπεριφορά, παρορμητικότητα, εγωισμό, σκληρότητα και έλλειψη τύψεων
- Ναρκισσισμός – χαρακτηρίζεται από μεγαλοπρέπεια, υπερηφάνεια, εγωκεντρισμό και έλλειψη ενσυναίσθησης
- Μακιαβελισμός – χαρακτηρίζεται από χειραγώγηση και εκμετάλλευση των άλλων, κυνική αδιαφορία για την ηθική και έμφαση στο προσωπικό συμφέρον και την εξαπάτηση
7 σημάδια ότι η φιλία σας δεν θα αντέξει στον χρόνο
Ποιος χρησιμοποιεί το άγγιγμα για έλεγχο – και γιατί έχει σημασία
Οι άνδρες που νιώθουν άγχος για την κατάσταση της σχέσης τους είναι πιο πιθανό να χρησιμοποιούν «εξαναγκαστικό άγγιγμα» για να αναζητήσουν επιβεβαίωση. Οι ερευνητές εξηγούν ότι «για τους άνδρες με αγχώδη προσκόλληση, η εξαναγκαστική χρήση του αγγίγματος χρησιμοποιείται για την αναζήτηση επιβεβαίωσης ή προστασίας».
Για παράδειγμα, «μπορεί να επιβάλλονται σωματικά για να υπενθυμίσουν στον εαυτό τους τη σύνδεσή τους με τον σύντροφό τους ως αντίδραση σε συναισθήματα όπως η ζήλια».
Οι γυναίκες με χαρακτηριστικά σκοτεινής τριάδας παρουσιάζουν διαφορετικό μοτίβο. Είναι πιο άβολες όταν τις αγγίζουν, αλλά πιο πιθανό να χρησιμοποιούν το άγγιγμα για να χειραγωγούν άλλους. Για αυτές, το άγγιγμα μπορεί να λειτουργεί ως μέσο «ενίσχυσης της διαπροσωπικής ισχύος», βοηθώντας στη διατήρηση ελέγχου στις σχέσεις.
Οι γυναίκες με υψηλό άγχος προσκόλλησης – δηλαδή φόβο εγκατάλειψης – έδειξαν επίσης μεγαλύτερη αποστροφή στο άγγιγμα. Συνολικά, αυτά τα χαρακτηριστικά συνδέονται με δυσκολίες στις σχέσεις, συμπεριλαμβανομένων συχνών καβγάδων και ακόμη και βίας.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Current Psychology, είναι η πρώτη που δείχνει ισχυρούς συσχετισμούς μεταξύ των χαρακτηριστικών της σκοτεινής τριάδας και της εξαναγκαστικής χρήσης του αγγίγματος. Αν και το άγγιγμα συχνά συνδέεται με την ευεξία, «υπάρχουν ατομικές διαφορές στον βαθμό που βιώνεται ως δυσάρεστο ή χρησιμοποιείται για εξαναγκαστικούς σκοπούς».
Πώς να αναγνωρίσετε έναν ψυχοπαθή
Οι ψυχοπαθείς μπορεί να είναι δύσκολο να εντοπιστούν, καθώς τα χαρακτηριστικά τους διαφέρουν. Συχνά σημάδια περιλαμβάνουν επιφανειακή γοητεία, παρορμητικότητα, χειραγώγηση και έλλειψη ενσυναίσθησης ή τύψεων. Παρά τα στερεότυπα, δεν είναι όλοι οι ψυχοπαθείς βίαιοι. Πολλοί φαίνονται ελκυστικοί λόγω ασυνεπούς ή προσποιητής συμπεριφοράς, μιμούμενοι φυσιολογικές συναισθηματικές αντιδράσεις.
«Είμαι δικηγόρος – Αυτές είναι οι 5 κοινές φράσεις που λένε οι ψεύτες»
«Κρατάω μυστικά και λέω ψεύτικα μυστικά για να κερδίσω περαιτέρω την εμπιστοσύνη τους και μόλις με εμπιστευτούν αρκετά, ζητώ χάρες… Μπορώ να πάρω κυριολεκτικά οτιδήποτε από αυτούς», εξήγησε ο αυτοαποκαλούμενος ψυχοπαθής Jacob Wells, σύμφωνα με την ίδια πηγή. Οι ειδικοί σημειώνουν ότι τα συναισθήματά τους είναι συχνά επιφανειακά και ακόμη και εκπαιδευμένοι επαγγελματίες προειδοποιούν ότι μπορεί να παραπλανηθεί ο οποίοσδήποτε, ακόμη και σε σύντομες αλληλεπιδράσεις.
Πηγές: Daily Mail, NIH, ScienceDirect, Frontiers, UC Berkeley News, MDPI