Νέα κλινική μελέτη διαπίστωσε διαφορά περίπου 8 μονάδων σε τεστ νοημοσύνης στην ηλικία των 4 ετών, αλλά και λιγότερα προβλήματα κοινωνικής απόσυρσης στα παιδιά των γυναικών που έλαβαν συμπλήρωμα χολίνης.
Νερό από τη βρύση: Το λίθιο συνδέεται με σπάνια καρδιακή πάθηση στα παιδιά – Τι έδειξε νέα μελέτη
Χολίνη και κοινωνικές δεξιότητες: Η σημαντική διαφορά που παρατηρήθηκε στα παιδιά
Ένα θρεπτικό συστατικό που υπάρχει στα αυγά, το κρέας και τα ψάρια βρίσκεται στο επίκεντρο νέας επιστημονικής έρευνας για την ανάπτυξη του εγκεφάλου των παιδιών. Η χολίνη, όταν χορηγήθηκε σε μορφή συμπληρώματος κατά την εγκυμοσύνη, συνδέθηκε με καλύτερες γνωστικές επιδόσεις και λιγότερες δυσκολίες στην κοινωνική συμπεριφορά μέχρι την ηλικία των τεσσάρων ετών.
Τα ευρήματα προέρχονται από κλινική δοκιμή του University of Colorado και ενισχύουν το επιστημονικό ενδιαφέρον για τον ρόλο της μητρικής διατροφής στη νευρολογική ανάπτυξη του εμβρύου.
Μία από τις πιο αξιοσημείωτες διαπιστώσεις της έρευνας αφορούσε την κοινωνική συμπεριφορά των παιδιών. Στην ηλικία των τεσσάρων ετών, οι ερευνητές εντόπισαν σημαντικά λιγότερα προβλήματα κοινωνικής απόσυρσης στην ομάδα που είχε εκτεθεί στη φωσφατιδυλοχολίνη κατά την εγκυμοσύνη.
Συγκεκριμένα, μόλις το 4% των παιδιών των οποίων οι μητέρες είχαν λάβει το συμπλήρωμα παρουσίαζε πολλαπλές ή επίμονες δυσκολίες κοινωνικής απόσυρσης, έναντι 24% στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου.
Οι δυσκολίες που αξιολογήθηκαν αφορούσαν συμπεριφορές οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν την καθημερινή επικοινωνία και αλληλεπίδραση ενός παιδιού με τους ανθρώπους γύρω του.
Οι ερευνητές εξέτασαν κυρίως τρεις χαρακτηριστικές εκδηλώσεις:
- Περιορισμένο ενδιαφέρον για άλλους ανθρώπους, με μειωμένη διάθεση για κοινωνική αλληλεπίδραση.
- Απομάκρυνση από κοινωνικές δραστηριότητες, που μπορεί να περιορίζει τη συμμετοχή του παιδιού.
- Μειωμένη οπτική επαφή, ένα χαρακτηριστικό που παρατηρείται και σε ορισμένα παιδιά με αναπτυξιακές δυσκολίες.
Η ερευνητική ομάδα κατέγραψε επίσης λιγότερα παιδιά με συνδυασμό συμπεριφορικών χαρακτηριστικών και γλωσσικών δυσκολιών που συναντώνται συχνά στη Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η χολίνη έχει αποδειχθεί πως προλαμβάνει τον αυτισμό. Τα ευρήματα αφορούν συγκεκριμένες συμπεριφορές και αξιολογήσεις, όχι επιβεβαιωμένη μείωση των διαγνώσεων.
Η συσχέτιση με την κοινωνική ανάπτυξη είχε απασχολήσει τους επιστήμονες και παλαιότερα. Μελέτη που δημοσιεύθηκε στο American Journal of Psychiatry είχε καταγράψει λιγότερα προβλήματα κοινωνικής απόσυρσης και προσοχής στην ηλικία των 40 μηνών, σε παιδιά μητέρων που είχαν λάβει φωσφατιδυλοχολίνη. Η μελέτη εξέτασε επίσης τον πιθανό ρόλο του γονιδίου CHRNA7 στην επίδραση αυτή.
Έως 8 μονάδες υψηλότερο IQ στην ηλικία των τεσσάρων ετών
Πέρα από την κοινωνική συμπεριφορά, οι επιστήμονες εξέτασαν εάν η λήψη του συμπληρώματος μπορούσε να επηρεάσει τις γνωστικές ικανότητες των παιδιών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα τετράχρονα παιδιά των γυναικών που είχαν λάβει φωσφατιδυλοχολίνη σημείωσαν κατά μέσο όρο 7,78 μονάδες υψηλότερη βαθμολογία σε τυποποιημένο τεστ νοημοσύνης, σε σύγκριση με την ομάδα placebo.
Η διαφορά αυτή προσεγγίζει τις 8 μονάδες IQ, αν και δεν σημαίνει ότι κάθε παιδί παρουσίασε αντίστοιχη αύξηση.
Μάλιστα, περισσότερα παιδιά της ομάδας του συμπληρώματος πέτυχαν βαθμολογίες άνω των 120 μονάδων, δηλαδή πάνω από το 90ό εκατοστημόριο, ένα επίπεδο υψηλών γνωστικών επιδόσεων.
Η νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2026 στο American Journal of Obstetrics and Gynecology, κατέγραψε αυτά τα αποτελέσματα σε μία από τις μεγαλύτερες τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές που έχουν πραγματοποιηθεί για τη χορήγηση χολίνης κατά την εγκυμοσύνη.
Ναυτία το πρωί: Τι μπορεί να την προκαλεί, πέρα από την εγκυμοσύνη – Πώς αντιμετωπίζεται
Πώς έγινε η κλινική δοκιμή με περισσότερες από 200 εγκύους
Στη μελέτη συμμετείχαν 206 έγκυες γυναίκες, οι οποίες χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες. Η μία έλαβε 9.000 mg φωσφατιδυλοχολίνης, ενώ η άλλη εικονικό φάρμακο.
Η χορήγηση ξεκίνησε από τη 16η εβδομάδα της κύησης και συνεχίστηκε μέχρι τον τοκετό. Η διαδικασία ήταν διπλά τυφλή, καθώς ούτε οι συμμετέχουσες ούτε οι ερευνητές γνώριζαν ποια γυναίκα λάμβανε το δραστικό συμπλήρωμα.
Στη συνέχεια, οι επιστήμονες παρακολούθησαν τη συμπεριφορά των παιδιών από την ηλικία των 18 μηνών έως τα τέσσερα χρόνια. Οι γνωστικές τους ικανότητες εξετάστηκαν στις ηλικίες των τριών και τεσσάρων ετών.
Στις συμπεριφορικές αξιολογήσεις συμμετείχαν τελικά 142 παιδιά, γεγονός που αποτελεί σημαντικό στοιχείο για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων.
Γιατί η χολίνη είναι σημαντική για την ανάπτυξη του εγκεφάλου
Η χολίνη είναι θρεπτικό συστατικό που συμμετέχει σε πολλές λειτουργίες του οργανισμού, όπως η μνήμη, η ρύθμιση της διάθεσης, οι διαδικασίες που σχετίζονται με τη φλεγμονή και η υγεία των κυττάρων.
Κατά την εμβρυϊκή ανάπτυξη, ο ρόλος της αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς συμμετέχει σε μηχανισμούς που υποστηρίζουν τη δημιουργία και τη λειτουργία των νευρικών κυττάρων.
Ένας από αυτούς συνδέεται με τον υποδοχέα που κωδικοποιείται από το γονίδιο CHRNA7. Η χολίνη συμβάλλει στην ενεργοποίησή του, υποστηρίζοντας διαδικασίες απαραίτητες για την επικοινωνία μεταξύ των αναπτυσσόμενων νευρώνων.
Με αυτόν τον τρόπο, μπορεί να επηρεάζει τη δημιουργία των νευρωνικών συνδέσεων πριν ακόμη γεννηθεί το παιδί.
Ο επικεφαλής συγγραφέας της νέας έρευνας, Robert Freedman, υπογράμμισε τη σημασία των αποτελεσμάτων:
«Αυτή η μελέτη παρέχει πρόσθετα στοιχεία ότι τα συμπληρώματα χολίνης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορούν να έχουν μακροχρόνιες επιδράσεις στην ανάπτυξη του εγκεφάλου των παιδιών».
Στο παρακάτω video του Healthy Minds, ο Δρ. Jeff Borenstein συζητά με τον ερευνητή Δρ. Robert Freedman για τη σημασία της χολίνης στην εγκυμοσύνη. Η συζήτηση εστιάζει στο πώς το συμπλήρωμα αυτό συμβάλλει στη σωστή ανάπτυξη του εγκεφάλου και του πλακούντα, ενισχύει τη γνωστική ικανότητα των παιδιών και μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισης ψυχικών διαταραχών.
Τι έχουν δείξει προηγούμενες μελέτες για τη χολίνη και τη νοητική ανάπτυξη
Τα νέα αποτελέσματα προστίθενται σε προηγούμενα επιστημονικά δεδομένα που έχουν εξετάσει τη σχέση της χολίνης με τις γνωστικές λειτουργίες κατά την παιδική ηλικία.
Ερευνητές του Cornell University παρακολούθησαν παιδιά έως την ηλικία των επτά ετών, εξετάζοντας εάν η ποσότητα χολίνης που είχαν λάβει οι μητέρες τους κατά την εγκυμοσύνη επηρέαζε την ικανότητα διατήρησης της προσοχής.
Στη συγκεκριμένη δοκιμή, οι γυναίκες είχαν λάβει συνολικά 480 ή 930 mg χολίνης ημερησίως κατά το τρίτο τρίμηνο. Τα παιδιά της ομάδας με την υψηλότερη πρόσληψη εμφάνισαν καλύτερες επιδόσεις σε συγκεκριμένη δοκιμασία παρατεταμένης προσοχής.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε το 2022 στο FASEB Journal. Ωστόσο, το δείγμα της ήταν μικρό, καθώς η επανεξέταση περιλάμβανε μόλις 20 παιδιά.
Τα επιστημονικά ευρήματα δεν είναι πάντως απολύτως ομοιόμορφα. Παλαιότερη τυχαιοποιημένη δοκιμή, που δημοσιεύθηκε το 2012 στο American Journal of Clinical Nutrition, δεν εντόπισε σημαντική βελτίωση στη γνωστική λειτουργία βρεφών μετά τη χορήγηση φωσφατιδυλοχολίνης στις μητέρες τους.
Οι διαφορετικές δοσολογίες, οι ηλικίες αξιολόγησης και τα χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων αποτελούν παράγοντες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όταν συγκρίνονται αυτές οι μελέτες.
Η Kylie Jenner σοκάρει με όσα έζησε στη δεύτερη εγκυμοσύνη της: «Δεν έβγαινα ούτε από το σπίτι»
Ποιες τροφές περιέχουν χολίνη και γιατί εξετάζεται η χορήγηση συμπληρωμάτων
Η χολίνη υπάρχει φυσικά σε αρκετά τρόφιμα που αποτελούν μέρος της καθημερινής διατροφής, όπως τα αυγά, το κοτόπουλο, το μοσχαρίσιο κρέας και τα ψάρια.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Robert Freedman, πολλές έγκυες γυναίκες δεν προσλαμβάνουν επαρκείς ποσότητες ώστε να καλύπτουν πλήρως τις ανάγκες που σχετίζονται με την ανάπτυξη του εγκεφάλου του εμβρύου.
Όπως εξήγησε, πολλές μητέρες «δεν λαμβάνουν αρκετή χολίνη μέσω της διατροφής τους ώστε να προσφέρουν πλήρως στο μωρό όση χρειάζεται για να ολοκληρωθεί η ενεργοποίηση των νευρώνων του».
Οι ερευνητές θεωρούν ότι η συνηθισμένη διατροφική πρόσληψη μπορεί να μην επαρκεί για την πλήρη ενεργοποίηση του υποδοχέα CHRNA7, γεγονός που εξηγεί το ενδιαφέρον τους για τη συμπληρωματική χορήγηση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι έγκυες χρειάζονται υποχρεωτικά συμπλήρωμα, καθώς οι διατροφικές ανάγκες και η καταλληλότητα μιας τέτοιας παρέμβασης πρέπει να αξιολογούνται εξατομικευμένα.
Ποια δοσολογία χολίνης εξετάζουν οι επιστήμονες
Στη νέα κλινική δοκιμή χρησιμοποιήθηκαν 9.000 mg φωσφατιδυλοχολίνης, ποσότητα την οποία οι ερευνητές εκτίμησαν ότι ενδέχεται να είναι μεγαλύτερη από την απαραίτητη.
Στο δημοσιευμένο επιστημονικό άρθρο, η σύγκριση με προηγούμενες δοκιμές οδηγεί σε πρόταση για 6.300 mg φωσφατιδυλοχολίνης ή 900 mg χολίνης, με έναρξη όσο το δυνατόν νωρίτερα κατά την κύηση.
Πρόκειται για ερευνητική εκτίμηση και όχι για γενική οδηγία λήψης συμπληρωμάτων από όλες τις εγκύους.
Τι δεν απέδειξε η μελέτη και ποιοι είναι οι περιορισμοί της
Παρότι τα αποτελέσματα για την κοινωνική συμπεριφορά και τις γνωστικές επιδόσεις ήταν ενθαρρυντικά, δεν καταγράφηκε στατιστικά σημαντική βελτίωση στα προβλήματα προσοχής.
Επιπλέον, περίπου το ένα τρίτο των συμμετεχουσών δεν ολοκλήρωσε την παρακολούθηση μέχρι τις τελικές αξιολογήσεις των παιδιών, περιορίζοντας την ισχύ των συμπερασμάτων.
Ένας ακόμη περιορισμός είναι ότι οι πληροφορίες για την κοινωνική συμπεριφορά προήλθαν από αξιολογήσεις των γονέων.
Οι ερευνητές δεν διαπίστωσαν σημαντική αύξηση ανεπιθύμητων ενεργειών, όπως ναυτία, έμετο, ζάλη ή υπέρταση, ενώ τα παιδιά παρουσίασαν φυσιολογικές σωματικές παραμέτρους κατά τη γέννηση και την παρακολούθηση.
Παρόλα αυτά, απαιτούνται περισσότερα δεδομένα για να αποσαφηνιστούν τα μακροχρόνια οφέλη και η καταλληλότερη δοσολογία.
Τι να κάνετε στην εγκυμοσύνη για να γίνει το παιδί σας πιο έξυπνο
Τι πρέπει να κρατήσουν οι μέλλουσες μητέρες από τα νέα ευρήματα
Η νέα έρευνα ενισχύει την άποψη ότι η επαρκής πρόσληψη χολίνης κατά την εγκυμοσύνη μπορεί να έχει σημασία για τη μετέπειτα γνωστική και κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού.
Παράλληλα, αναδεικνύει την ανάγκη να εξετάζεται συνολικά η διατροφή της εγκύου και όχι μόνο η λήψη των συνηθισμένων προγεννητικών βιταμινών.
Τα αποτελέσματα δεν δικαιολογούν την ανεξέλεγκτη χρήση υψηλών δόσεων χολίνης, ούτε αποδεικνύουν ότι ένα συμπλήρωμα μπορεί από μόνο του να αυξήσει τη νοημοσύνη κάθε παιδιού.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η χολίνη αποτελεί έναν ενδιαφέροντα και δυνητικά σημαντικό παράγοντα της εμβρυϊκής νευροανάπτυξης, για τον οποίο η επιστημονική έρευνα συνεχίζεται.
Πηγές