Φάρμακα όπως η σεμαγλουτίδη μπορούν να οδηγήσουν σε σημαντική απώλεια βάρους. Ωστόσο, έρευνες δείχνουν ότι περίπου το 25% έως 40% του σωματικού βάρους που χάνεται με αυτές τις θεραπείες μπορεί να προέρχεται από άλιπη μάζα σώματος, συμπεριλαμβανομένων των μυών.
Ανησυχία προκαλεί η απώλεια μυών κατά τη διάρκεια της θεραπείας για απώλεια βάρους με GLP-1 φάρμακα
Ειστήμονες προειδοποιούν ότι η απώλεια μυών έχει σημασία σε κάθε ηλικία, επειδή οι μύες υποστηρίζουν τη δύναμη, την κινητικότητα και τη μεταβολική υγεία. Μελέτες για τη σεμαγλουτίδη και την τιρζεπατίδη δείχνουν ότι οι άνθρωποι που χρησιμοποιούν αυτά τα φάρμακα μπορεί να χάσουν μυϊκή μάζα συγκρίσιμη με δύο δεκαετίες φυσιολογικής γήρανσης μέσα σε λίγα μόλις χρόνια.
Οι ηλικιωμένοι ενδέχεται να αντιμετωπίζουν ακόμη μεγαλύτερους κινδύνους, επειδή ήδη εμφανίζουν μυϊκή απώλεια που σχετίζεται με την ηλικία και συγκαταλέγονται στους συχνότερους χρήστες φαρμάκων GLP-1.
Πόσο συχνή είναι η απώλεια μυών κατά την απώλεια βάρους;
Η απώλεια κάποιου ποσοστού μυϊκής μάζας κατά την απώλεια βάρους είναι συχνή, ιδιαίτερα όταν υπάρχει μόνο περιορισμός θερμίδων.
Σύμφωνα με μελέτη του 2026 με τίτλο “Muscle atrophy associated with glucagon-like Peptide-1 receptor agonists: A population-based observational study”, οι ερευνητές εντόπισαν δυσανάλογες αναφορές μυϊκής ατροφίας που συνδέονται με αγωνιστές υποδοχέα GLP-1 σε παγκόσμια δεδομένα πραγματικών περιστατικών που αφορούσαν φάρμακα για απώλεια βάρους και διαβήτη.
Ενέσεις αδυνατίσματος: Δύο μελέτες δείχνουν το απρόσμενο όφελος για την υγεία
Έρευνες δείχνουν ότι η ποσότητα μυϊκής μάζας που χάνεται μπορεί να διαφέρει ανάλογα με παράγοντες όπως η ηλικία, η πρόσληψη πρωτεΐνης, οι συνήθειες άσκησης, η ταχύτητα απώλειας βάρους και η χρήση φαρμάκων GLP-1.
- Περίπου το 20% έως 40% του βάρους που χάνεται κατά τη διάρκεια δίαιτας μπορεί να προέρχεται από άλιπη μάζα σώματος.
- Η προπόνηση με αντιστάσεις βοηθά στη μείωση της απώλειας μυών κατά τον περιορισμό θερμίδων.
- Η υψηλότερη πρόσληψη πρωτεΐνης μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση των μυών κατά την απώλεια βάρους.
- Οι ηλικιωμένοι ενδέχεται να αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο απώλειας μυών και σαρκοπενίας κατά τη δίαιτα.
- Τα φάρμακα απώλειας βάρους GLP-1 μπορεί επίσης να οδηγήσουν σε μειώσεις της άλιπης μάζας σώματος.
Τι ισχύει για την απώλεια μυών και την υγεία των οστών κατά τη διάρκεια της θεραπείας με GLP-1
Ορισμένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η απώλεια μυών που παρατηρείται κατά τη θεραπεία με GLP-1 είναι γενικά ανάλογη με την ποσότητα βάρους που χάνεται και ίσως να μην αποτελεί σοβαρό πρόβλημα υγείας.
Ωστόσο, οι ειδικοί εξακολουθούν να ανησυχούν για τους ηλικιωμένους, οι οποίοι ήδη εμφανίζουν μυϊκή απώλεια που σχετίζεται με την ηλικία και συγκαταλέγονται στους πιο συχνούς χρήστες φαρμάκων GLP-1. Αυτός ο συνδυασμός θα μπορούσε να αυξήσει τον κίνδυνο μειωμένης δύναμης, χειρότερης σωματικής λειτουργίας και πτώσεων.
Νέα έρευνα, που ακόμη δεν έχει αξιολογηθεί από ομότιμους επιστήμονες, υπέδειξε επίσης πιθανή σύνδεση μεταξύ των φαρμάκων GLP-1 και αυξημένου κινδύνου οστεοπόρωσης.
Απώλεια βάρους: Ο κανόνας της πρωτεΐνης για να χάσετε εύκολα κιλά – Πώς να τον εφαρμόσετε
Πειραματικά φάρμακα στοχεύουν στη διατήρηση των μυών κατά την απώλεια βάρους
Η αυξανόμενη ανησυχία έχει οδηγήσει φαρμακευτικές εταιρείες στην αναζήτηση τρόπων διατήρησης της μυϊκής μάζας κατά την απώλεια βάρους. Η Eli Lilly, η οποία παράγει σκευάσματα για απώλεια βάρους με δραστικές την τιρζεπατίδη και τη σεμαγλουτίδη, αναπτύσσει ένα πειραματικό φάρμακο με δραστική την bimagrumab.
Το φάρμακο μπλοκάρει τη μυοστατίνη, μια πρωτεΐνη που φυσιολογικά λειτουργεί ως «διακόπτης απενεργοποίησης» για την ανάπτυξη των μυών.
Οι επιστήμονες έχουν παρατηρήσει ότι ζώα που γεννιούνται με μεταλλάξεις που επηρεάζουν τη μυοστατίνη μπορούν να αναπτύξουν ασυνήθιστα μεγάλες ποσότητες μυών, ενώ παρόμοιες σπάνιες περιπτώσεις έχουν καταγραφεί και σε ανθρώπους.
Το bimagrumab λειτουργεί μπλοκάροντας τους υποδοχείς activin type II στα μυϊκά κύτταρα, αποτρέποντας τη μυοστατίνη από το να περιορίζει την ανάπτυξη των μυών. Οι ερευνητές πιστεύουν επίσης ότι το φάρμακο μπορεί να μειώνει τη λιπώδη μάζα, επειδή οι ίδιοι υποδοχείς βρίσκονται και στα λιποκύτταρα.
Ο Steven Heymsfield, ειδικός στην παχυσαρκία και τη σύσταση σώματος, δηλώνει σύμφωνα με το Scientific American ότι οι επιδράσεις μπορεί να επεκτείνονται πέρα από τη διατήρηση των μυών.
Σε κλινική δοκιμή φάσης 2 που χρηματοδοτήθηκε από την Eli Lilly και δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine, οι ερευνητές συνδύασαν το bimagrumab με σεμαγλουτίδη και διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες έχασαν το 22% του σωματικού τους βάρους μέσα σε 72 εβδομάδες. Σημαντικό είναι ότι το 92% του βάρους που χάθηκε ήταν λίπος, σε σύγκριση με 76% μεταξύ όσων λάμβαναν μόνο σεμαγλουτίδη.
34χρονη μητέρα έχασε 70 κιλά εφαρμόζοντας το κόλπο με την πρωτεΐνη: «Πήρα τη ζωή μου πίσω»
Τι συμπεραίνουν μελέτες
Οι συμμετέχοντες που έλαβαν bimagrumab διατήρησαν επίσης περισσότερους μύες, ανέπτυξαν νέες μυϊκές ίνες και πέτυχαν μεγαλύτερες βελτιώσεις στη δύναμη λαβής.
Ωστόσο, δεν έχουν δείξει όλες οι μελέτες σαφή λειτουργικά οφέλη. Προηγούμενες δοκιμές διαπίστωσαν ότι οι ηλικιωμένοι απέκτησαν περισσότερη μυϊκή μάζα με το bimagrumab, αλλά δεν παρουσίασαν σημαντικές βελτιώσεις στη δύναμη λαβής, την ταχύτητα βάδισης ή την αντοχή.
Ο ερευνητής παχυσαρκίας Dimitris Papamargaritis δήλωσε σύμφωνα με την ίδια πηγή ότι αυτό θα μπορούσε να σημαίνει πως το φάρμακο «απλώς μεγαλώνει τους μύες χωρίς τα μεταβολικά και σωματικά λειτουργικά οφέλη». Επιπλέον δοκιμές που συνδυάζουν bimagrumab με τιρζεπατίδη βρίσκονται σε εξέλιξη.
Οι ερευνητές μελετούν επίσης τα SARMs, ή επιλεκτικούς ρυθμιστές υποδοχέων ανδρογόνων, τα οποία έχουν σχεδιαστεί ώστε να διεγείρουν την ανάπτυξη μυών και οστών αντίστοιχα με την τεστοστερόνη αλλά με πιθανώς λιγότερες παρενέργειες.
Aνασκόπηση του 2025 συνέδεσε τα SARMs με βελτιώσεις στη σωματική απόδοση και τη σύσταση σώματος, αν και η μακροπρόθεσμη ασφάλειά τους παραμένει ασαφής.
Προς το παρόν, οι ειδικοί αναφέρουν ότι η προπόνηση με αντιστάσεις και η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης παραμένουν οι πιο αξιόπιστοι τρόποι προστασίας των μυών κατά τη θεραπεία με GLP-1.
Απώλεια βάρους: Η καταμέτρηση θερμίδων μας παχαίνει – Πώς να τρώμε πιο έξυπνα χάνοντας κιλά;
Ο Αμερικανός καρδιολόγος Ian Neeland συνιστά περίπου 1,2 έως 1,6 γραμμάρια πρωτεΐνης ανά κιλό σωματικού βάρους καθημερινά και συμβουλεύει τους ασθενείς να αφιερώνουν περίπου το ένα τρίτο της άσκησής τους σε προπόνηση με αντιστάσεις.
Πηγές: SciAm, The Lancet, MDPI, PMC, ScienceDirect, WILEY, ScienceDirect