Προειδοποιητικό εγκεφαλικό: Τι ακριβώς σημαίνει και ποια σημάδια πρέπει να αναγνωρίζετε έγκαιρα; Οι ειδικοί εξηγούν ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοείτε για να προλάβετε σοβαρές επιπλοκές και να προστατεύσετε την υγεία σας.
Αρτηριακή πίεση: Τι θα σας συμβεί αν έχετε κάτω από 120mmHg – Τι έδειξε νέα μελέτη
Ένα προειδοποιητικό εγκεφαλικό μπορεί να συμβεί έως 90 μέρες πριν
Πολλοί άνθρωποι που παθαίνουν παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο θα υποστούν εγκεφαλικό εντός 90 ημερών. Δείτε τα προειδοποιητικά σημάδια.
Τα προειδοποιητικά εγκεφαλικά μπορεί να διαρκούν λιγότερο από ένα λεπτό, αλλά απαιτούν άμεση ιατρική παρέμβαση.
Τα εγκεφαλικά είναι μια από τις βασικές αιτίες θανάτου, με σχεδόν 30.000 ανθρώπους να παθαίνουν ένα στην Ελλάδα κάθε χρόνο. Κατά μέσο όρο, κάθε μέρα 85 άνθρωποι εμφανίζουν εγκεφαλικό επεισόδιο.
Αυτοί οι αριθμοί είναι σοκαριστικοί και τρομακτικοί, ιδιαίτερα για όσους έχουν οικογενειακό ιστορικό εγκεφαλικών ή παράγοντες κινδύνου όπως υψηλή αρτηριακή πίεση και ορισμένες καρδιοπάθειες.
Ωστόσο, μπορείτε να προστατευθείτε εξοπλίζοντας τον εαυτό σας με γνώση: αναγνωρίζοντας τα συμπτώματα, κατανοώντας τους κινδύνους και λαμβάνοντας μέτρα πρόληψης.
Σύμφωνα με τον Dr. Brandon Giglio, διευθυντή αγγειακής νευρολογίας στο νοσοκομείο NYU Langone Hospital—Brooklyn, μεταξύ των ανθρώπων που παθαίνουν εγκεφαλικά, πολλοί έχουν πρώτα βιώσει αυτό που είναι γνωστό ως «προειδοποιητικό εγκεφαλικό» ημέρες, εβδομάδες ή μήνες πριν.
Εγκεφαλικό: Πώς να αναγνωρίσετε εγκαίρως τα σημάδια – Τι συμβουλεύουν ειδικοί
Τι πρέπει να ξέρετε για τα προειδοποιητικά εγκεφαλικά:
Τα προειδοποιητικά εγκεφαλικά είναι γνωστά ιατρικά ως παροδικά ισχαιμικά επεισόδια (transient ischemic attacks).
Χωρίς να το γνωρίζουν οι περισσότεροι άνθρωποι εκτός του ιατρικού κόσμου, τα προειδοποιητικά εγκεφαλικά είναι μια παροδική αλλά πολύ επικίνδυνη ιατρική κατάσταση που μπορεί να προηγείται ενός πλήρους εγκεφαλικού.
Στην πραγματικότητα, έως και 1 στους 5 ανθρώπους που παθαίνουν προειδοποιητικό εγκεφαλικό μπορεί να υποστούν κανονικό εγκεφαλικό εντός 90 ημερών αν δεν αναζητήσουν ιατρική βοήθεια, σύμφωνα με τον Dr. Ahmed Itrat, διευθυντή ιατρικής εγκεφαλικών στο Cleveland Clinic Akron General.
Τι είναι ακριβώς ένα προειδοποιητικό εγκεφαλικό; Ιατρικά αναφέρεται ως παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο και προκαλεί «αιφνίδια, παροδικά συμπτώματα νευρολογικής βλάβης που υποχωρούν από μόνα τους», όπως εξηγεί ο Itrat. «Αυτά τα συμπτώματα μπορεί να μοιάζουν με εκείνα ενός εγκεφαλικού, αλλά η βασική διαφορά είναι ότι δεν προκαλούν μόνιμη νευρολογική βλάβη».
Με άλλα λόγια, τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια εμφανίζονται ξαφνικά, διαρκούν λίγο και δεν προκαλούν τον τύπο εγκεφαλικής βλάβης που συνοδεύει τα πλήρη εγκεφαλικά.
Όμως, το γεγονός ότι δεν προκαλούν εγκεφαλική βλάβη δεν σημαίνει ότι πρέπει να τα αγνοήσετε. Παραμένει μια σοβαρή ιατρική κατάσταση, τονίζει ο Giglio.
«Είναι συχνά προάγγελος για κάποιον που πρόκειται να πάθει εγκεφαλικό ακόμα και εντός 48 ωρών, σίγουρα εντός 7, 30 ή 90 ημερών», δήλωσε.
Τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια αποκαλούνται συχνά «μικρά εγκεφαλικά επεισόδια (ministrokes)». Όμως, ο Dr. Joshua Willey, ειδικός στη νευρολογία εγκεφαλικών στο Vagelos College of Physicians and Surgeons του Columbia University, αναφέρει ότι αυτός ο όρος είναι προβληματικός γιατί υποτιμά την επείγουσα φύση της κατάστασης. Ο όρος «προειδοποιητικά εγκεφαλικά» υπογραμμίζει ότι αυτή η κατάσταση είναι εξίσου επείγουσα με ένα «κανονικό» εγκεφαλικό.
Τα σημάδια ενός παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου είναι τα ίδια με εκείνα ενός εγκεφαλικού
«Θα έλεγα ότι όλα τα σημάδια και συμπτώματα ενός εγκεφαλικού είναι και συμπτώματα ενός παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου», εξηγεί ο Giglio.
Όλοι οι ειδικοί που μίλησαν στη HuffPost αναφέρθηκαν στο ακρωνύμιο «BE FAST», ένα ευρέως αποδεκτό μνημονικό για την αναγνώριση των σημείων ενός εγκεφαλικού. Όπως υποδηλώνει το όνομα, αυτά τα συμπτώματα εμφανίζονται ξαφνικά, όπως λέει ο Giglio.
Αυτό σημαίνει:
- Balance — αλλαγές στην ισορροπία ή απώλεια ισορροπίας
- Eyesight — αλλαγές στην όραση, όπως θολή όραση, απώλεια όρασης ή διπλωπία
- Facial droop — πτώση προσώπου ή ασύμμετρο χαμόγελο
- Arm — αδυναμία στο χέρι από τη μία πλευρά του σώματος
- Speech — αλλαγές στην ομιλία, όπως μπερδεμένα λόγια ή ασυναρτησία
- Time — ήρθε η ώρα να καλέσετε επείγουσα ιατρική βοήθεια. Ο Willey σημειώνει ότι το «Τ» μπορεί επίσης να σημαίνει ισχυρός, ξαφνικός πονοκέφαλος.
«Μπορεί να εμφανίσετε όλα τα συμπτώματα, ένα μόνο ή κάποιο συνδυασμό», τονίζει ο Giglio. Μην περιμένετε να εμφανιστούν πολλά σημάδια αν δείτε κάποιο από αυτά, κατευθυνθείτε στα επείγοντα.
Καταστάσεις όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση αυξάνουν τον κίνδυνο όχι μόνο για εγκεφαλικά, αλλά και για προειδοποιητικά εγκεφαλικά.
Τα συμπτώματα είναι παροδικά.
Πολλοί άνθρωποι αγνοούν τα σημάδια ενός παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου επειδή εξαφανίζονται πολύ γρήγορα, σύμφωνα με τους τρεις ειδικούς.
«Νόμιζα ότι ο πονοκέφαλος μου ήταν από hangover αλλά ήταν εγκεφαλικό» – Τα συμπτώματα του 61χρονου
Κατευθυντήριες οδηγίες
Αλλά είναι σημαντικό να τα αντιμετωπίζετε σοβαρά, ανεξάρτητα από τη διάρκειά τους. Και ενώ δεν υπάρχει συγκεκριμένος κανόνας για το πόσο διαρκούν, υπάρχουν γενικές κατευθυντήριες γραμμές.
«Τυπικά, αναγνωρίζουμε ότι τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια διαρκούν το πολύ 5 λεπτά ή 10 λεπτά και σίγουρα λιγότερο από μία ώρα», εξηγεί ο Willey. Προσθέτει ότι ένα προειδοποιητικό εγκεφαλικό μπορεί να διαρκέσει μόλις 30 έως 60 δευτερόλεπτα.
Αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να αγνοήσετε ούτε ένα λεπτό μουδιάσματος στο χέρι ή θολής όρασης.
«Παρόλο που, από τον ορισμό τους, τα παροδικά ισχαιμικά επεισόδια είναι παροδικά, όταν κάποιος έχει συμπτώματα, δεν υπάρχει τρόπος να προβλέψεις αν αυτά θα εξαφανιστούν ή θα επιμείνουν και θα οδηγήσουν σε αναπηρία», εξηγεί ο Itrat.
Πρέπει να καλέσετε βοήθεια αν εμφανίσετε συμπτώματα.
Ο Willey προσθέτει ότι μόλις φτάσετε στο νοσοκομείο, πρέπει να τονίσετε στους γιατρούς και το προσωπικό ότι πιστεύετε πως ίσως παθαίνετε εγκεφαλικό. Με άλλα λόγια, να είστε άμεσοι και ξεκάθαροι, μην υποβαθμίζετε τα συμπτώματά σας. Ένα προειδοποιητικό εγκεφαλικό είναι κατάσταση επείγουσας ανάγκης και πρέπει να αντιμετωπίζεται ως τέτοια. Η σωστή επικοινωνία με γιατρούς και νοσηλευτές θα τους βοηθήσει να σας προσφέρουν την άμεση φροντίδα που χρειάζεστε.
Επιπλέον, ο Willey λέει ότι αν δεν αισθάνεστε άνετα να πάτε στα επείγοντα, πρέπει να δείτε τον γιατρό ή τον καρδιολόγο σας το συντομότερο δυνατόν. Και αυτό δεν σημαίνει «σε μία εβδομάδα», σημαίνει πραγματικά το συντομότερο δυνατό. Είναι σημαντικό να θυμάστε ότι πολλοί άνθρωποι που παθαίνουν παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο θα υποστούν κανονικό εγκεφαλικό εντός 48 ωρών, οπότε οποιαδήποτε καθυστέρηση είναι επικίνδυνη.
Ροχαλητό: Πότε είναι ένδειξη υπέρτασης και δείχνει αυξημένο κίνδυνο για εγκεφαλικό
Μπορείτε να μειώσετε τον κίνδυνο
Καταστάσεις όπως η υψηλή χοληστερόλη και ο ανεξέλεγκτος διαβήτης αυξάνουν τον κίνδυνο για εγκεφαλικό, σύμφωνα με τον Itrat.
Είναι σημαντικό να μιλήσετε με τον γιατρό σας αν έχετε οποιαδήποτε από αυτές τις παθήσεις και να εξασφαλίσετε ότι τις διαχειρίζεστε σωστά. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι πρέπει να κάνετε αλλαγές στον τρόπο ζωής σας, όπως προσθέτει ο Giglio.
Ίσως χρειαστεί να αυξήσετε τη σωματική δραστηριότητα, να σταματήσετε το κάπνισμα, να αλλάξετε τη διατροφή σας ή να πάρετε φαρμακευτική αγωγή για την υψηλή αρτηριακή πίεση, σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC).
Αν εμφανίσετε οποιοδήποτε σχετικό σύμπτωμα, είναι σημαντικό να μην το αγνοήσετε.
«Υπάρχει επείγουσα ανάγκη το κοινό να κατανοήσει τα σημάδια και τα συμπτώματα του εγκεφαλικού και τι να κάνει όταν εμφανιστούν», αναφέρει ο Willey. Δυστυχώς, προσθέτει, πολλοί άνθρωποι καθυστερούν να αναζητήσουν ιατρική φροντίδα μετά από εγκεφαλικό ή προειδοποιητικό εγκεφαλικό.