Από την έλλειψη διέγερσης και την κολπική ξηρότητα έως την ενδομητρίωση και τις ορμονικές αλλαγές, δείτε γιατί ο έρωτας μπορεί να προκαλεί πόνο και ποιες επιλογές υπάρχουν για αντιμετώπιση.
Γιατί ο πόνος στον έρωτα δεν πρέπει να αγνοείται
Ο πόνος κατά τη διάρκεια του σεξ δεν είναι κάτι που πρέπει να θεωρείται φυσιολογικό ούτε να αντιμετωπίζεται με σιωπή. Παρότι επηρεάζει εκατομμύρια γυναίκες, πολλές διστάζουν να το συζητήσουν με τον γιατρό τους. Στις περισσότερες περιπτώσεις, όμως, η αιτία μπορεί να εντοπιστεί και να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά.
Η δυσπαρευνία, δηλαδή ο πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή, αφορά έως και το 20% των γυναικών, ενώ στους άνδρες εμφανίζεται πολύ πιο σπάνια. Οι αιτίες μπορεί να είναι μηχανικές, ορμονικές ή νευρολογικές και, στη μεγάλη πλειονότητά τους, αντιμετωπίζονται με την κατάλληλη θεραπεία.
Παρ’ όλα αυτά, πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι ο πόνος είναι αναμενόμενος ή αισθάνονται αμηχανία να αναζητήσουν ιατρική βοήθεια. Αυτή η στάση συχνά καθυστερεί τη διάγνωση και την αντιμετώπιση του προβλήματος.
1. Ανεπαρκής σεξουαλική διέγερση
Η πιο συχνή αιτία επώδυνου σεξ είναι συχνά και η πιο υποτιμημένη. Το σώμα χρειάζεται χρόνο ώστε να αυξηθεί η αιμάτωση, να παραχθεί φυσική λίπανση και να γίνουν οι ιστοί πιο ελαστικοί πριν από τη διείσδυση.
Όταν αυτή η διαδικασία διακοπεί πρόωρα, η τριβή μπορεί να προκαλέσει πόνο. Η καλύτερη αντιμετώπιση είναι περισσότερος χρόνος για διέγερση και ανοιχτή επικοινωνία με τον σύντροφο, όχι η συνέχιση της επαφής παρά την ενόχληση.
Οι 5 πιο συχνοί τραυματισμοί στο σεξ που οδηγούν τον κόσμο στα επείγοντα
2. Κολπική ξηρότητα
Η κολπική ξηρότητα δεν σημαίνει απαραίτητα μειωμένη επιθυμία. Μπορεί να εμφανιστεί εξαιτίας της εμμηνόπαυσης, του θηλασμού μετά τον τοκετό ή της μακροχρόνιας χρήσης ορμονικών αντισυλληπτικών.
Οι γυναίκες που αντιμετωπίζουν ξηρότητα έχουν σχεδόν οκτώ φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή. Τα λιπαντικά μπορούν να προσφέρουν προσωρινή ανακούφιση, ενώ όταν το πρόβλημα σχετίζεται με τη μείωση των οιστρογόνων, η τοπική θεραπεία με οιστρογόνα αποτελεί συνήθως πιο αποτελεσματική λύση.
3. Ενδομητρίωση
Η βαθιά πυελική ενόχληση κατά τη διάρκεια του σεξ αποτελεί χαρακτηριστικό σύμπτωμα της ενδομητρίωσης. Η πάθηση προκαλεί ανάπτυξη ιστού παρόμοιου με το ενδομήτριο σε σημεία όπου δεν θα έπρεπε να υπάρχει.
Η διείσδυση μπορεί να ερεθίσει αυτές τις εστίες, ενώ ο πόνος είναι πιθανό να συνεχιστεί ακόμη και αρκετές ώρες μετά τη σεξουαλική επαφή.
Τι μπορεί να βοηθήσει
- Στάσεις που επιτρέπουν καλύτερο έλεγχο του βάθους της διείσδυσης.
- Προσαρμογή της γωνίας της επαφής ώστε να μειώνεται η πίεση.
- Χειρουργική αφαίρεση των εστιών, η οποία θεωρείται η αποτελεσματικότερη θεραπεία για τον βαθύ πόνο.
Τα επιστημονικά δεδομένα επιβεβαιώνουν ότι ο πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή αποτελεί ένα από τα συχνότερα συμπτώματα της ενδομητρίωσης και μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη σεξουαλική λειτουργία, τις διαπροσωπικές σχέσεις και τη συνολική ποιότητα ζωής. Ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο Society for Reproductive Investigation καταλήγει ότι η ενδομητρίωση συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο δυσπαρευνίας, ενώ η έγκαιρη διάγνωση και η εξατομικευμένη αντιμετώπιση είναι βασικά στοιχεία για τη βελτίωση των συμπτωμάτων και της καθημερινότητας των ασθενών.
Σεξ μετά τα 50: Οι 10 συνήθειες που βοηθούν τους άνδρες να διατηρήσουν τη λίμπιντο και τη στύση
4. Κολεόσπασμος (Vaginismus)
Στον κολεόσπασμο οι μύες του πυελικού εδάφους συσπώνται ακούσια μόλις επιχειρηθεί διείσδυση. Το ίδιο μπορεί να συμβεί και κατά τη διάρκεια γυναικολογικής εξέτασης ή ακόμη και με την εισαγωγή ενός ταμπόν.
Η πάθηση αφορά περίπου το 1% έως 7% των γυναικών και συχνά σχετίζεται με προηγούμενο τραυματικό βίωμα, φόβο για τον πόνο ή ιστορικό σεξουαλικής κακοποίησης. Η φυσικοθεραπεία πυελικού εδάφους, οι κολπικοί διαστολείς και η σεξοθεραπεία αποτελούν τις βασικές θεραπευτικές επιλογές.
5. Αιδοιοδυνία (Vulvodynia)
Η αιδοιοδυνία είναι ένας χρόνιος πόνος στην περιοχή του αιδοίου χωρίς εμφανή αιτία, όπως λοίμωξη ή τραυματισμός.
Οι γυναίκες μπορεί να περιγράφουν αίσθημα καύσου, τσουξίματος ή έντονο διαπεραστικό πόνο που εντοπίζεται στην είσοδο του κόλπου ή επεκτείνεται σε μεγαλύτερη περιοχή. Οι ειδικοί θεωρούν ότι πιθανότατα εμπλέκονται υπερευαισθησία των νεύρων και φλεγμονώδεις μηχανισμοί, αν και η ακριβής αιτία δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί.
Η αντιμετώπιση συνήθως περιλαμβάνει συνδυασμό τοπικών φαρμάκων, αποκλεισμών νεύρων, θεραπείας του πυελικού εδάφους και σεξοθεραπείας.
6. Οι αλλαγές της εμμηνόπαυσης
Η περιεμμηνόπαυση και η εμμηνόπαυση επηρεάζουν σημαντικά τη σεξουαλική υγεία. Η μείωση των οιστρογόνων κάνει τον κολπικό ιστό πιο λεπτό, πιο ξηρό και περισσότερο ευάλωτο στους ερεθισμούς.
Περίπου μία στις δύο γυναίκες στην εμμηνόπαυση εμφανίζει πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή. Η τοπική χορήγηση οιστρογόνων με κρέμες, δακτυλίους ή κολπικά δισκία αντιμετωπίζει αποτελεσματικότερα αυτές τις αλλαγές από τις θεραπείες που λαμβάνονται από το στόμα.
7. Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα
Ο πόνος κατά τη διάρκεια του σεξ μπορεί επίσης να αποτελεί ένδειξη σεξουαλικώς μεταδιδόμενης λοίμωξης. Τα χλαμύδια, για παράδειγμα, συχνά δεν προκαλούν εμφανή συμπτώματα, με αποτέλεσμα πολλοί άνθρωποι να αγνοούν ότι έχουν μολυνθεί και να αποδίδουν τον πόνο σε άλλες αιτίες.
Η γονόρροια και ο έρπης είναι επίσης δυνατόν να προκαλέσουν επώδυνη σεξουαλική επαφή. Για τον λόγο αυτό, ο τακτικός προληπτικός έλεγχος παραμένει ο μόνος τρόπος για να διαπιστωθεί αν υπάρχει λοίμωξη.
Σεξ το πρωί ή το βράδυ; Οι ειδικοί αποκαλύπτουν ποια ώρα είναι καλύτερη για τη σχέση σας
Πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε γιατρό
Αν ο πόνος στη διάρκεια του σεξ δεν είναι ένα μεμονωμένο περιστατικό αλλά επαναλαμβάνεται, είναι σημαντικό να ζητήσετε ιατρική αξιολόγηση. Η συζήτηση μπορεί να είναι δύσκολη, όμως η παράβλεψη του προβλήματος μπορεί να οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη ταλαιπωρία και καθυστέρηση της σωστής θεραπείας.