Ουρική αρθρίτιδα: Η «νόσος των βασιλιάδων» επιστρέφει – Ποια τα συμπτώματα

Ουρική αρθρίτιδα: Η «νόσος των βασιλιάδων» επιστρέφει – Ποια τα συμπτώματα
Προσθέστε το OloYgeia.gr στην Google

Σύνοψη

  • Η ουρική αρθρίτιδα προκαλείται από τη συσσώρευση κρυστάλλων ουρικού οξέος στις αρθρώσεις, προκαλώντας έντονες και επώδυνες κρίσεις.
  • Τα χαρακτηριστικά συμπτώματα περιλαμβάνουν ξαφνικό πόνο, πρήξιμο, ερυθρότητα και αίσθηση θερμότητας, ιδιαίτερα στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού.
  • Οι άνδρες, τα άτομα με παχυσαρκία, υπέρταση ή νεφρική νόσο και οι γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο.
  • Χωρίς θεραπεία, η ουρική αρθρίτιδα μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες στις αρθρώσεις, ενώ η κατάλληλη αγωγή και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής βοηθούν στην πρόληψη νέων κρίσεων.

Αυτή η επώδυνη πάθηση που έμεινε στην ιστορία ως «νόσος των βασιλέων», εμφανίζεται όλο και πιο συχνά στη σύχρονη εποχή. Πώς προκαλείται η ουρική αρθρίτιδα, ποια συμπτώματα εμφανίζει και ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο.

Ουρικό οξύ: Η καλύτερη διατροφή για να πέσει – 6 απαγορευμένα φρούτα

Ουρική αρθρίτιδα: Γιατί η «νόσος των βασιλέων» επιστρέφει

Τα περιστατικά ουρικής αρθρίτιδας έχουν αυξηθεί κατά περισσότερο από 20% παγκοσμίως από το 1990. Στο παρελθόν, από την πάθηση είχαν ταλαιπωρηθεί γνωστές ιστορικές προσωπικότητες, όπως ο Ερρίκος Η΄, ο Ισαάκ Νεύτων και ο Μπέντζαμιν Φράνκλιν.

Η ουρική αρθρίτιδα είναι μια φλεγμονώδης μορφή αρθρίτιδας που αναπτύσσεται όταν το ουρικό οξύ, το οποίο παράγεται κατά τη διάσπαση των πουρινών, συσσωρεύεται σε υπερβολικά υψηλά επίπεδα στο αίμα. Οι πουρίνες παράγονται φυσιολογικά από τον οργανισμό, αλλά υπάρχουν και σε πολλά τρόφιμα και ροφήματα.

Υπό φυσιολογικές συνθήκες, τα νεφρά φιλτράρουν το ουρικό οξύ και το αποβάλλουν μέσω των ούρων. Όταν όμως τα επίπεδά του αυξηθούν υπερβολικά, μπορεί να σχηματιστούν στις αρθρώσεις αιχμηροί κρύσταλλοι, που μοιάζουν με βελόνες και προκαλούν ξαφνικές, εξαιρετικά επώδυνες κρίσεις.

Πλούσια σε πουρίνες είναι το κόκκινο κρέας και ορισμένα θαλασσινά, ενώ το αλκοόλ και τα ζαχαρούχα ροφήματα μπορούν επίσης να αυξήσουν τα επίπεδα ουρικού οξέος. Στο παρελθόν, η συχνή κατανάλωση κρέατος και αλκοόλ συνδεόταν κυρίως με τους εύπορους, γι’ αυτό και η πάθηση απέκτησε το προσωνύμιο «νόσος των βασιλέων». Σήμερα, οι διατροφικές συνήθειες, το αυξημένο σωματικό βάρος και η πιο συχνή εμφάνιση χρόνιων παθήσεων συμβάλλουν στην εξάπλωσή της.

Τι δείχνουν πρόσφατες έρευνες

  • Σύμφωνα με τη μελέτη του 2024 με τίτλο “Global, regional, and national burden of gout, 1990–2020, and projections to 2050: a systematic analysis of the Global Burden of Disease Study 2021”, το 2020 περίπου 55,8 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως είχαν ουρική αρθρίτιδα, ενώ οι προβλέψεις δείχνουν ότι ο αριθμός αυτός μπορεί να αυξηθεί κατά περισσότερο από 70% έως το 2050.
  • Σύμφωνα με τη μετα-ανάλυση του 2025 με τίτλο “Sugar-sweetened beverages and the risk of hyperuricemia and gout: a meta-analysis”, η κατανάλωση ζαχαρούχων ροφημάτων και φρουκτόζης συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο ουρικής αρθρίτιδας, ιδιαίτερα στους άνδρες.
  • Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 με τίτλο “Annual gout flare frequency as a marker of sustained cardiovascular risk: a clinical threshold for risk stratification”, οι συχνές κρίσεις ουρικής αρθρίτιδας συσχετίζονται με αυξημένο μακροχρόνιο καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Αρθρίτιδα τον χειμώνα: Πώς να μειώσετε τον πόνο και τη δυσκαμψία στις αρθρώσεις

Πώς εκδηλώνεται μια κρίση ουρικής αρθρίτιδας

Η πάθηση προσβάλλει συχνότερα το μεγάλο δάχτυλο του ποδιού, αλλά μπορεί να επηρεάσει και τα γόνατα, τους αστραγάλους, τα χέρια, τους καρπούς και τους αγκώνες, σύμφωνα με την Cleveland Clinic. Τα συμπτώματα εμφανίζονται κατά διαστήματα, αλλά οι κρίσεις μπορεί να είναι τόσο επώδυνες ώστε ακόμη και το βάρος ενός σεντονιού πάνω στην άρθρωση να γίνεται αφόρητο.

«Συχνά ξεκινά μέσα στη νύχτα. Κάποιος πέφτει για ύπνο χωρίς να πονά και ξυπνά χωρίς να μπορεί να πατήσει το πόδι του στο πάτωμα», περιγράφει ο Βρετανός ρευματολόγος και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Keele Edward Roddy, σύμφωνα με την Guardian. «Μερικές φορές οι άνθρωποι νομίζουν ότι έχουν σπάσει κάποιο οστό», προσθέτει.

Άλλα συμπτώματα είναι η αλλαγή στο χρώμα του δέρματος γύρω από την άρθρωση, η δυσκαμψία, το πρήξιμο και η έντονη αίσθηση θερμότητας, σαν να «καίγεται» η περιοχή. Μια κρίση διαρκεί συνήθως μία έως δύο εβδομάδες, ενώ πολλοί ασθενείς δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα στο διάστημα μεταξύ των κρίσεων.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Η ουρική αρθρίτιδα μπορεί να εμφανιστεί σε οποιονδήποτε, αλλά είναι περίπου τρεις φορές πιο συχνή στους άνδρες. Στις γυναίκες εμφανίζεται συνήθως μετά την εμμηνόπαυση. Αν και στο παρελθόν συνδεόταν κυρίως με μεγαλύτερες ηλικίες, πλέον διαγιγνώσκεται όλο και πιο συχνά και σε νεότερους ανθρώπους.

«Η υψηλή αρτηριακή πίεση, η παχυσαρκία, η χρόνια νεφρική νόσος και άλλες μεταβολικές παθήσεις αρχίζουν να διαγιγνώσκονται σε όλο και νεότερες ηλικίες», επισημαίνει η Malinda Whitlow, νοσηλεύτρια με εξειδίκευση στην οικογενειακή ιατρική στο Πανεπιστήμιο της Βιρτζίνια, σύμφωνα με το UVA Today.

Μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες χωρίς θεραπεία

Η ουρική αρθρίτιδα συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης λίθων στα νεφρά και καρδιαγγειακών παθήσεων. Αν δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες στις αρθρώσεις, σοβαρή αρθρίτιδα και παραμορφώσεις. Ορισμένοι ασθενείς αναπτύσσουν επίσης τόφους, δηλαδή σκληρά εξογκώματα από εναποθέσεις κρυστάλλων ουρικού οξέος κάτω από το δέρμα.

Ουρική αρθρίτιδα: Μεγάλη μελέτη αποκαλύπτει τι μπορεί να προκαλεί τη νόσο

Η αντιμετώπιση των οξέων κρίσεων μπορεί να περιλαμβάνει αντιφλεγμονώδη φάρμακα, όπως η ιβουπροφαίνη και η ναπροξένη, εφόσον είναι κατάλληλα για τον ασθενή. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι γιατροί συστήνουν και μακροχρόνια θεραπεία που μειώνει τα επίπεδα ουρικού οξέος, με στόχο την πρόληψη νέων κρίσεων και των επιπλοκών.

Σημαντικό ρόλο παίζουν επίσης η διατροφή με περιορισμό των τροφίμων που είναι πλούσια σε πουρίνες, η επαρκής ενυδάτωση, η διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους και η τακτική σωματική δραστηριότητα.

«Η άσκηση βοηθά στην απώλεια βάρους, η οποία με τη σειρά της μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης ουρικής αρθρίτιδας και νέων κρίσεων», εξηγεί ο Αμερικανός ρευματολόγος του Πανεπιστημίου του Μαϊάμι Jose Pablo Garcia, σύμφωνα με το UHealth Collective.

«Αν αντιμετωπίσετε αυτούς τους παράγοντες κινδύνου, η ουρική αρθρίτιδα μπορεί να μην σας ταλαιπωρεί για πολύ. Είναι πιθανό να μην εμφανίσετε ποτέ ξανά κρίση».

Πηγές: New York Post, The Guardian, UVA Today, UHealth Collective, Cleveland Clinic, PMC, Frontiers, PubMed

Όλο Υγεία

Scroll to Top