Νέα μελέτη δείχνει ότι ο περιορισμός της κατανάλωσης τροφής και η αποφυγή φαγητού πριν από τον ύπνο στο πλαίσιο διαλειμματικής νηστείας ενδέχεται να ενισχύουν τις γνωστικές λειτουργίες.
Το χρονικό παράθυρο των γευμάτων φαίνεται να κάνει τη διαφορά
Ο χρόνος που επιλέγουμε να τρώμε ίσως αποδειχθεί εξίσου σημαντικός με το τι βάζουμε στο πιάτο μας. Προκαταρκτικά ευρήματα από κλινική μελέτη δείχνουν ότι ο περιορισμός των γευμάτων μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό παράθυρο μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της μνήμης και της ικανότητας επίλυσης προβλημάτων σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Ο περιορισμός των γευμάτων και των σνακ σε διάστημα εννέα ωρών, σε συνδυασμό με την αποχή από το φαγητό για τέσσερις ώρες πριν από τον ύπνο, ενδέχεται να συμβάλει στην επιβράδυνση της γνωστικής έκπτωσης καθώς μεγαλώνουμε.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα μιας πιλοτικής έρευνας που πραγματοποιήθηκε σε γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας που ήταν υπέρβαρες ή παχύσαρκες. Όσες ακολούθησαν το συγκεκριμένο πρόγραμμα εμφάνισαν καλύτερες επιδόσεις σε ορισμένες νοητικές δοκιμασίες σε σχέση με όσες κατανάλωναν τα γεύματά τους σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα μέσα στην ημέρα.
2 απλές αλλαγές στη διατροφή ρίχνουν το βάρος χωρίς δίαιτα – Τι έδειξε νέα μελέτη
Τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά, αλλά χρειάζεται κι άλλη έρευνα
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο αριθμός των συμμετεχουσών ήταν μικρός, επομένως τα συμπεράσματα θεωρούνται ακόμη προκαταρκτικά. Παρ’ όλα αυτά, εφόσον επιβεβαιωθούν από μεγαλύτερες μελέτες, θα ενισχύσουν την άποψη ότι ο σωστός προγραμματισμός των γευμάτων μπορεί να αποτελέσει έναν ακόμη τρόπο προστασίας της γνωστικής λειτουργίας.
Η καθηγήτρια Sue Shapses από το Rutgers University εξηγεί ότι η απώλεια βάρους από μόνη της έχει ήδη συνδεθεί με βραδύτερη γνωστική έκπτωση. Ωστόσο, όπως σημειώνει, ενδέχεται να υπάρχουν «πρόσθετα οφέλη» όταν η κατανάλωση τροφής περιορίζεται σε διάστημα οκτώ έως εννέα ωρών και ολοκληρώνεται τουλάχιστον τέσσερις ώρες πριν από τον ύπνο.
Η άνοια παραμένει μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις
Η άνοια αποτελεί σήμερα την έβδομη αιτία θανάτου παγκοσμίως.
Παρότι η ηλικία και η κληρονομικότητα δεν μπορούν να αλλάξουν, οι ειδικοί εκτιμούν ότι σχεδόν οι μισές περιπτώσεις θα μπορούσαν να προληφθούν ή να καθυστερήσουν μέσω αλλαγών στον τρόπο ζωής. Παράλληλα, η παχυσαρκία στη μέση ηλικία έχει συνδεθεί με περίπου 30% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας αργότερα στη ζωή.
Στην κλινική δοκιμή συμμετείχαν 47 γυναίκες ηλικίας από 50 έως 79 ετών με υπέρβαρο ή παχυσαρκία. Όλες ακολούθησαν πρόγραμμα μείωσης κατά 500 θερμίδες ημερησίως για έξι μήνες.
Οι 26 από αυτές κατανάλωναν όλα τα γεύματά τους μέσα σε εννέα ώρες, συνήθως από τις 10 το πρωί έως τις 6 το απόγευμα. Οι υπόλοιπες ακολουθούσαν πιο εκτεταμένο πρόγραμμα διατροφής, περίπου 12 ωρών ημερησίως.
Τι έδειξαν οι γνωστικές δοκιμασίες
Παρότι και οι δύο ομάδες έχασαν περίπου το ίδιο βάρος — κατά μέσο όρο επτά κιλά — οι διαφορές εμφανίστηκαν στις δοκιμασίες αξιολόγησης του εγκεφάλου.
Τα σημαντικότερα ευρήματα ήταν:
- καλύτερες επιδόσεις στον χωρικό σχεδιασμό,
- μεγαλύτερη ικανότητα επίλυσης προβλημάτων,
- λιγότερα λάθη σε τεστ μνήμης και μάθησης,
- παρόμοιες επιδόσεις στις δοκιμασίες πολυδιεργασίας και χρόνου αντίδρασης.
Η Shapses χαρακτήρισε τα αποτελέσματα «μέτρια», ωστόσο εκτίμησε ότι δείχνουν πως η χρονικά περιορισμένη διατροφή μπορεί να ενισχύσει την ικανότητα απομνημόνευσης πληροφοριών που απαιτούνται στις καθημερινές δραστηριότητες και να περιορίσει λάθη που σχετίζονται με τη μνήμη, την προσοχή και την επίλυση προβλημάτων.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν στο Nutrition 2026, το ετήσιο συνέδριο της American Society for Nutrition που πραγματοποιήθηκε στο Maryland.
Ξαναπαίρνουμε το βάρος μετά τη διαλειμματική νηστεία; Τι αποκαλύπτει ειδικός του Harvard
Γιατί έχει σημασία όχι μόνο τι τρώμε αλλά και πότε
Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει πλέον να εξετάσει τους βιολογικούς μηχανισμούς πίσω από τα ευρήματα.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι σημαντικό ρόλο μπορεί να διαδραματίζει η αλληλεπίδραση του κιρκάδιου ρυθμού, του μεταβολισμού και της φλεγμονής, επηρεάζοντας τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Η μεγαλύτερη διάρκεια νυχτερινής νηστείας συνδέεται με οφέλη
Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η παράταση της νυχτερινής νηστείας μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη. Ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο κατέληξε ότι η ολοκλήρωση των γευμάτων πριν από τις 7 το απόγευμα σχετίζεται με βελτίωση του σωματικού βάρους, του δείκτη μάζας σώματος (BMI), της περιμέτρου μέσης, της αρτηριακής πίεσης και διαφόρων δεικτών μεταβολικής υγείας.
Ο χρόνος είναι καθοριστικός
Η καθηγήτρια Wendy Hall, επικεφαλής του τμήματος Επιστημών Διατροφής στο King’s College London, η οποία δεν συμμετείχε στην έρευνα, θεωρεί ότι ο περιορισμός των γευμάτων σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα μπορεί να ωφελήσει και τον εγκέφαλο.
«Η χρονικά περιορισμένη κατανάλωση τροφής αποτελεί μια εύλογη προσέγγιση για την υποστήριξη της γνωστικής υγείας στη μέση και μεγαλύτερη ηλικία σε άτομα με υπέρβαρο, όχι μόνο επειδή μπορεί να βοηθήσει στη διαχείριση του σωματικού βάρους, αλλά και επειδή η αποφυγή μεγάλων γευμάτων αργά το βράδυ μπορεί να βελτιώσει τον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα, την αγγειακή λειτουργία και τη φλεγμονή», δήλωσε.
Η ίδια, πάντως, υπογράμμισε ότι τα αποτελέσματα παραμένουν προκαταρκτικά και ότι θα πρέπει να δημοσιευθεί η πλήρης μελέτη, μετά από αξιολόγηση από ομότιμους επιστήμονες, ώστε να διαπιστωθεί αν οι παρατηρούμενες βελτιώσεις έχουν ουσιαστική κλινική σημασία.