Το «φρούτο που γεννήθηκε από την καρδιά του Cópil» πήρε το όνομά του επειδή, σύμφωνα με τον μύθο των Αζτέκων, ένας κάκτος φύτρωσε στο σημείο όπου έπεσε η καρδιά του μετά τον θάνατό του. Ποια τα οφέλη του για την υγεία.
Το φρούτο του Παυσανία που μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο για διαβήτη και εγκεφαλικό
Ποιο είναι το «φρούτο που γεννήθηκε από την καρδιά του Cópil» και ποια τα οφέλη του για την υγεία
Τα φραγκόσυκα είναι οι βρώσιμοι καρποί του κάκτου Opuntia ficus-indica, ενός φυτού καλά προσαρμοσμένου στο ζεστό και ξηρό κλίμα της Ελλάδας.
Ωριμάζουν συνήθως στα τέλη του καλοκαιριού και έχουν γλυκιά, ζουμερή σάρκα με πολλούς σπόρους και φλούδα καλυμμένη με λεπτά αγκάθια.
Τρώγονται φρέσκα ή χρησιμοποιούνται σε μαρμελάδες, γλυκά, χυμούς, ροφήματα και επιδόρπια, ενώ χρειάζονται προσεκτικό χειρισμό και ξεφλούδισμα.
Τοπικές εφαρμογές εκχυλισμάτων φραγκοσυκιάς
Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι τα εκχυλίσματα και το έλαιο σπόρων φραγκόσυκου (Opuntia ficus-indica) μπορεί να έχουν δυνατότητες χρήσης σε τοπικά προϊόντα για το δέρμα, ιδιαίτερα για την επούλωση πληγών και τη φλεγμονή.
Ωστόσο, τα περισσότερα στοιχεία εξακολουθούν να προέρχονται από εργαστηριακές μελέτες και μελέτες σε ζώα και όχι από δοκιμές σε ανθρώπους.
- Εγκαύματα και επούλωση πληγών: Μελέτη του 2026 με τίτλο “Opuntia ficus-indica leaves extract-derived topical cream for burn healing: In Vivo, In Vitro, and In Silico studies” διαπίστωσε ότι μια κρέμα που περιείχε 10% εκχύλισμα φύλλων φραγκόσυκου πέτυχε περίπου 90% συρρίκνωση της πληγής έως την 21η ημέρα σε αρουραίους και μείωσε τη φλεγμονή.
- Έλαιο σπόρων φραγκόσυκου: Τοπικά νανογαλακτώματα σε μορφή γέλης που περιείχαν έλαιο σπόρων παρουσίασαν υποσχόμενα αποτελέσματα στην επούλωση πληγών και καλή συμβατότητα με το δέρμα.
- Φλεγμονή: Πολυσακχαρίτες φραγκόσυκου που εφαρμόστηκαν τοπικά μείωσαν τη φλεγμονή και υποστήριξαν την επούλωση πληγών σε αρουραίους.
- Ψωρίαση: Βελτιώσεις διαπιστώθηκαν με κρέμα που περιείχε εκχύλισμα φραγκόσυκου. Ωστόσο, η κρέμα περιείχε και άλλα συστατικά, επομένως τα οφέλη δεν μπορούν να αποδοθούν αποκλειστικά στο φραγκόσυκο.
Συνολικά, τα στοιχεία είναι πιο υποσχόμενα για την επούλωση πληγών, τη φλεγμονή και την αποκατάσταση του δέρματος, ενώ τα στοιχεία για την αντιγήρανση και άλλα καλλυντικά οφέλη παραμένουν περιορισμένα.
Διατροφική αξία φραγκόσυκου
Ανά 100 γραμμάρια φραγκόσυκο παρέχουν:
- Θερμίδες: 41
- Λιπαρά: 1 g – 1% της ΣΗΠ
- Κορεσμένα λιπαρά: 0,1 g – 0,3% της ΣΗΠ
- Τρανς λιπαρά: –
- Χοληστερόλη: 0 mg – 0% της ΣΗΠ
- Νάτριο: 5 mg – 0,2% της ΣΗΠ
- Υδατάνθρακες: 10 g – 3% της ΣΗΠ
- Καθαροί υδατάνθρακες: 6 g
- Φυτικές ίνες: 4 g – 13% της ΣΗΠ
- Σάκχαρα: –
- Πρωτεΐνη: 1 g
- Ασβέστιο: 56 mg – 6% της ΣΗΠ
- Σίδηρος: 0,3 mg – 4% της ΣΗΠ
- Κάλιο: 220 mg – 5% της ΣΗΠ
Φραγκόσυκο: Οφέλη για την υγεία
Πολλά από τα πιθανά οφέλη του φραγκόσυκου αποδίδονται στην περιεκτικότητά του σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά. Παρότι λίγες μελέτες σε ανθρώπους έχουν εξετάσει την ικανότητα του φραγκόσυκου να συμβάλλει στην υγεία, τα πρώτα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ενθαρρυντικά αποτελέσματα.
1. Δέρμα και μαλλιά
Η κατανάλωση φραγκόσυκου συχνά προβάλλεται ως ένας τρόπος για να αποκτήσετε λαμπερό δέρμα και λαμπερά μαλλιά. Διάφορες μορφές φραγκόσυκου προστίθενται ακόμη και σε μαλακτικά μαλλιών και προϊόντα περιποίησης του δέρματος.
Ορισμένες από τις ενώσεις και τα θρεπτικά συστατικά του, όπως η βιταμίνη C και οι βεταλαΐνες, έχουν αντιφλεγμονώδη και αντιοξειδωτική δράση. Το φραγκόσυκο περιέχει επίσης πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, ιδιαίτερα στους σπόρους και τη φλούδα, τα οποία παίζουν ρόλο στην υγεία του δέρματος και των μαλλιών.
Η ενίσχυση της αντιοξειδωτικής προστασίας από το φραγκόσυκο ενδέχεται να βελτιώσει την υγεία του δέρματος και των μαλλιών, προστατεύοντάς τα από βλάβες που προκαλούνται από το οξειδωτικό στρες και σχετίζονται με τη γήρανση, τη φλεγμονή, την έκθεση στον ήλιο ή άλλες αιτίες.
Ωστόσο, καμία μελέτη δεν έχει επικεντρωθεί ειδικά στα οφέλη του φραγκόσυκου για το δέρμα ή τα μαλλιά. Επομένως, η θεωρία ότι το πλούσιο σε αντιοξειδωτικά φραγκόσυκο προστατεύει από βλάβες στο δέρμα και τα μαλλιά παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανεξερεύνητη.
Χρειάζεται περαιτέρω έρευνα για να γίνουν καλύτερα κατανοητά τα πιθανά οφέλη του φραγκόσυκου για το δέρμα και τα μαλλιά.
2. Διαβήτης και λιπίδια
Ένα ακόμη πιθανό όφελος του φραγκόσυκου αφορά τη χρήση του στη διαχείριση του σακχάρου στο αίμα και των επιπλοκών του διαβήτη.
Η πηκτίνη, μια διαλυτή φυτική ίνα που υπάρχει στα φραγκόσυκα, ενδέχεται να έχει ιδιότητες που μειώνουν το σάκχαρο στο αίμα και να έχει ευεργετικές επιδράσεις στα επίπεδα των λιπιδίων στο αίμα.
Το «φρούτο του Πηλίου» που μπορεί να ενισχύσει καρδιά, μεταβολισμό και γαστρεντερικό
Ανασκόπηση του 2022 συμπεραίνει ότι η κατανάλωση φραγκόσυκου μπορεί να μειώσει τα επίπεδα σακχάρου νηστείας τόσο σε υγιείς ενήλικες όσο και σε άτομα με διαβήτη τύπου 2.
Ωστόσο, τα ευρήματα είναι ανάμεικτα και οι επιδράσεις του φραγκόσυκου φαίνεται να εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τη μορφή με την οποία καταναλώνεται και από το μέρος του φυτού που χρησιμοποιείται.
Απαιτείται περισσότερη έρευνα για να διαπιστωθεί ποια ποσότητα και ποια μορφή φραγκόσυκου είναι περισσότερο αποτελεσματική για τη διαχείριση των επιπέδων σακχάρου και τη βελτίωση των επιπέδων των λιπιδίων στο αίμα.
3. Υγεία του ήπατος
Το φραγκόσυκο χρησιμοποιείται ιστορικά για την αντιμετώπιση προβλημάτων του ήπατος και ορισμένες σύγχρονες μελέτες υποστηρίζουν αυτή την πρακτική.
Θεωρείται ότι οι αντιοξειδωτικές ενώσεις του φραγκόσυκου συμβάλλουν στην προστασία από τη φλεγμονή και το οξειδωτικό στρες που μπορούν να προκαλέσουν βλάβες στο ήπαρ.
Ανασκόπηση του 2023 διαπίστωσε ότι οι αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές ιδιότητες του φρούτου μπορεί να έχουν θετική επίδραση στην υγεία του ήπατος και να συμβάλλουν στη διαχείριση αλλαγών στη δομή και τη λειτουργία του.
Ωστόσο, απαιτείται περισσότερη έρευνα σε ανθρώπους για να γίνουν καλύτερα κατανοητές οι επιδράσεις του φραγκόσυκου στην υγεία του ήπατος. Επίσης, παραμένει ασαφές εάν η κατανάλωση του καρπού του φραγκόσυκου προσφέρει οφέλη αντίστοιχα με εκείνα που μπορεί να προκύπτουν από την κατανάλωση άλλων μερών του φυτού.
Πιθανοί κίνδυνοι και παρενέργειες
Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι το είναι γενικά καλά ανεκτό, αν και τα δεδομένα για την ασφάλειά του σε ανθρώπους παραμένουν περιορισμένα.
Πιθανές παρενέργειες είναι η διάρροια, οι κοιλιακές κράμπες και η γαστρική δυσφορία, ιδιαίτερα σε μεγάλες ποσότητες. Σπάνια, η κατανάλωση πολλών σπόρων έχει συσχετιστεί με εντερική απόφραξη.
Επειδή το Opuntia μπορεί να μειώσει τη γλυκόζη στο αίμα, χρειάζεται επίσης προσοχή από άτομα που παίρνουν φάρμακα για τη μείωσή της, αν και δεν έχει αποδειχθεί συγκεκριμένη αλληλεπίδραση με φάρμακα.
Πηγές: Healthline, ETM, ScienceDirect, ScienceDirect, PubMed, PubMed, PubMed, ScienceDirect, PubMed, PubMed, PubMed, Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, UCANR