Γιατί κάποιοι αρρωσταίνουν βαριά, ενώ άλλοι περνάνε εύκολα το κρυολόγημα; Έρευνες δείχνουν ότι η απάντηση μπορεί να βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνονται η μύτη και το ανοσοποιητικό σύστημα – ιδιαίτερα στα άτομα με άσθμα.
Μπορεί ο κρύος καιρός να σας αρρωστήσει ; Tι φταίει στην πραγματικότητα
Το κοινό κρυολόγημα μπορεί να είναι επικίνδυνο για κάποιους και μια απλή ενόχληση για άλλους
Το ενδιαφέρον της Αμερικανίδας παθολόγου Dr. Ellen Foxman για το άσθμα έγινε βαθιά προσωπικό όταν είδε τον μικρό της γιο να δυσκολεύεται να αναπνεύσει κατά τη διάρκεια μιας κρίσης άσθματος – μια τρομακτική στιγμή που έμεινε χαραγμένη στη μνήμη της και έγινε έναυσμα για να διερωτηθεί ορισμένα πράγματα. Γνώριζε ότι ο ρινοϊός, η πιο συχνή αιτία του κρυολογήματος, συχνά προκαλεί συριγμό και κρίσεις άσθματος. «Στην πραγματικότητα, η λοίμωξη από ρινοϊό είναι ο πιο συχνός εκλυτικός παράγοντας κρίσεων άσθματος», είπε η Foxman, αναπληρώτρια καθηγήτρια στην Yale School of Medicine, σύμφωνα με το CNN.
Αυτό που την προβλημάτιζε ήταν γιατί ο ίδιος ιός προκαλεί μόνο ήπια συμπτώματα κρυολογήματος σε ορισμένους ανθρώπους, ενώ σε άλλους οδηγεί σε σοβαρά ή ακόμη και απειλητικά για τη ζωή αναπνευστικά προβλήματα. «Έχουμε έναν ιό που, σε πολλούς ανθρώπους που τον κολλούν, δεν προκαλεί καθόλου συμπτώματα… Έπειτα, σε ορισμένες ομάδες ανθρώπων, τον κολλούν και πυροδοτεί απειλητική για τη ζωή δυσκολία στην αναπνοή… Είναι ένας πραγματικά ενδιαφέρων ιός».
Η ομάδα της διαπίστωσε ότι η διαφορά μπορεί να βρίσκεται στο πόσο γρήγορα τα ρινικά κύτταρα ενεργοποιούν τις ιντερφερόνες – μια ταχεία ανοσολογική απόκριση που βοηθά στον περιορισμό του ιού και στη μείωση της βλέννας και της φλεγμονής.
Είστε κρυωμένοι; Οι τροφές και τα ροφήματα που σας κάνουν χειρότερα και καθυστερούν την ανάρρωση
Εμφανίζουν πιο έντονα συμπτώματα από λοιμώξεις του αναπνευστικού άτομα με άσθμα;
Ναι, τα άτομα με άσθμα μπορεί να εμφανίζουν πιο έντονα ή πιο συχνά συμπτώματα όταν προσβάλλονται από λοιμώξεις του αναπνευστικού.
Σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο “Hidden in plain sight: the impact of human rhinovirus infection in adults”, ο ανθρώπινος ρινοϊός δεν αποτελεί μόνο αιτία ήπιας νόσου που μοιάζει με κρυολόγημα, αλλά αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο ως σημαντικός παράγοντας σοβαρής νόσου του κατώτερου αναπνευστικού στους ενήλικες. Η μελέτη αναδεικνύει τον ρόλο του στην επιδείνωση χρόνιων παθήσεων των αεραγωγών, όπως το άσθμα, και στη συμβολή του σε σοβαρές εκβάσεις, όπως η πνευμονία.
Άλλες έρευνες δείχνουν ότι το άσθμα επηρεάζει τους αεραγωγούς και τις ανοσολογικές αποκρίσεις, γεγονός που μπορεί να δυσκολεύει τους πνεύμονες να καταπολεμήσουν ιούς και βακτήρια. Ως αποτέλεσμα, οι συχνές λοιμώξεις μπορεί να διαρκούν περισσότερο, να είναι πιο έντονες ή να πυροδοτούν εξάρσεις άσθματος, όπως βήχα, συριγμό και δύσπνοια.
Έρευνες δείχνουν ότι:
- Το άσθμα συνδέεται με αλλαγές στην άμυνα του ανοσοποιητικού στους αεραγωγούς, οι οποίες μπορεί να μειώνουν την ικανότητα του οργανισμού να απομακρύνει τις λοιμώξεις.
- Ιοί όπως ο RSV και ο ρινοϊός, καθώς και ορισμένα βακτήρια, μπορούν τόσο να επιδεινώσουν τα συμπτώματα του άσθματος όσο και να εκμεταλλευτούν τη φλεγμονή των αεραγωγών.
- Οι ιογενείς λοιμώξεις μπορεί να πυροδοτήσουν κρίσεις άσθματος και να οδηγήσουν σε πιο έντονα αναπνευστικά προβλήματα.
- Ορισμένες μελέτες υποδεικνύουν ότι τα άτομα με άσθμα μπορεί να αναρρώνουν πιο αργά από λοιμώξεις του αναπνευστικού.
Μπορούν τα ρινικά σπρέι να προκαλέσουν μόνιμες βλάβες; Τι μας προειδοποιούν οι ειδικοί
Η αντίδραση του οργανισμού είναι αυτό που καθορίζει πώς θα νοσήσει κάποιος
«Η αντίδραση του οργανισμού είναι αυτή που πραγματικά καθορίζει τη νόσο που προκαλεί ο ιός», είπε η Foxman, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης. Για να κατανοήσουν γιατί η ίδια λοίμωξη από ρινοϊό επηρεάζει τόσο διαφορετικά τους ανθρώπους, η Foxman και η ομάδα της καλλιέργησαν ρινικά κύτταρα από υγιείς ενήλικες στο εργαστήριο. Σε διάστημα τεσσάρων εβδομάδων, τα κύτταρα εξελίχθηκαν σε έναν ζωντανό ιστό που έμοιαζε πολύ με την επένδυση της ανθρώπινης μύτης και των αεραγωγών.
«Είναι πραγματικά κύτταρα και, αν τα καλλιεργήσετε με την επιφάνειά τους εκτεθειμένη στον αέρα για τέσσερις εβδομάδες, διαφοροποιούνται σε έναν ιστό που μοιάζει ακριβώς με την επένδυση της μύτης ή των αεραγωγών των πνευμόνων», είπε η Foxman.
Στη συνέχεια, οι ερευνητές μόλυναν αυτά τα κύτταρα με ρινοϊό και παρακολούθησαν πώς αντιδρούσαν ταυτόχρονα χιλιάδες κύτταρα, συμπεριλαμβανομένων των μολυσμένων και των γειτονικών «παρατηρητών». Όταν η απόκριση των ιντερφερονών ενεργοποιούνταν γρήγορα, ο ιός περιοριζόταν, μολύνοντας κάτω από το 2% των κυττάρων. Στην πραγματική ζωή, όπως είπε η Foxman, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει καθόλου συμπτώματα ή μόνο ήπια καταρροή.
Ειδικός προειδοποιεί: «Αυτός ο βήχας σχετίζεται με COVID – Δεν είναι γρίπη ή κρυολόγημα»
Ιντερφερόνες: Οι αντιιικές πρωτεΐνες που παίζουν ρόλο στο πώς θα αντιδράσει ο οργανισμός
Όταν η ομάδα μπλόκαρε την πρώιμη απόκριση των ιντερφερονών, τα αποτελέσματα άλλαξαν δραματικά. «Αντί να μολύνεται μόνο το 1% των κυττάρων, περίπου το 30% μολύνθηκε», είπε η Foxman. Σε αυτή την περίπτωση, τα κύτταρα παρήγαγαν μεγάλες ποσότητες βλέννας και φλεγμονής, αντικατοπτρίζοντας ό,τι συμβαίνει κατά τη διάρκεια ενός ιδιαίτερα δυσάρεστου κρυολογήματος. «Ουσιαστικά καταφέραμε να αποτυπώσουμε τόσο το σενάριο όπου ο ιός περιορίζεται και δεν προκαλεί μεγάλη βλάβη, όσο και ένα σενάριο όπου ο ιός προκαλεί μεγάλη παραγωγή βλέννας και φλεγμονή», είπε.
Το τι αποδυναμώνει τις αποκρίσεις των ιντερφερονών σε ορισμένους ανθρώπους παραμένει ασαφές. Η Foxman χαρακτήρισε τη μελέτη ένα πρώτο βήμα και είπε ότι έρευνες στην πραγματική ζωή θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην εξήγηση αυτών των διαφορών και να καθοδηγήσουν μελλοντικές θεραπείες που στοχεύουν στη βλέννα και τη φλεγμονή. Ο Αμερικανός ανοσολόγος Dr. Dan Barouch, που δεν συμμετείχε στη μελέτη, είπε ότι το έργο είναι «πολύ διαφωτιστικό», αλλά χρειάζεται επιβεβαίωση σε ανθρώπους.
Κρυολόγημα και γρίπη: Το κόλπο για να αναρρώσετε έως και 2 μέρες πιο γρήγορα
«Οι άνθρωποι μπορεί να έχουν διαφορετικά επίπεδα απόκρισης των ιντερφερονών… αλλά δεν είναι απολύτως σαφές πώς μπορεί κάποιος να βελτιώσει τη δική του απόκριση ιντερφερονών», είπε, και πρόσθεσε ότι «αν και αυτή η εργασία εστιάζει στις ιντερφερόνες, μπορεί να υπάρχουν και άλλοι παράγοντες». Ο Αμερικανός ιατρός Dr. Larry Anderson σημείωσε επίσης ότι η γενετική, τα βακτήρια, οι υποκείμενες ιατρικές παθήσεις και η προϋπάρχουσα ανοσία παίζουν όλα ρόλο. «Το βλέπετε σε ένα εύρος ασθενειών», είπε.
Πηγές: CNN, MDPI, ResearchGate, Frontiers, SN Link