Νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο JAMA Pediatrics αναδεικνύει ένα ζήτημα δημόσιας υγείας το οποίο συχνά παραμερίζεται. Πατέρες πεθαίνουν χρόνια μετά τη γέννηση των παιδιών τους, από αίτια που μπορούν να προληφθούν. Ποια τα συμπεράσματά της;
Όσα παιδιά έχουν αυτό το χόμπι γίνονται πιο έξυπνα και πιο επιτυχημένα – Ανατρεπτική μελέτη
Γιατί πεθαίνουν οι νέοι πατέρες – Αμερικανική μελέτη αποκαλύπτει την αιτία
Ερευνητές από το Northwestern University ανέλυσαν και τα 130.267 μωρά που γεννήθηκαν στη Georgia των ΗΠΑ το 2017 και διαπίστωσαν ότι, από τους 796 πατέρες που πέθαναν μέσα σε πέντε χρόνια, το 60% των θανάτων θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί. Τα αίτια περιλαμβάνουν ανθρωποκτονίες, ακούσιους τραυματισμούς, αυτοκτονίες και θάνατο από υπερβολική δόση.
Οι συγγραφείς της μελέτης περιγράφουν αυτό το εύρημα ως μια «τεράστια, χαμένη ευκαιρία». «Τα δεδομένα μας δείχνουν ότι οι πατέρες πεθαίνουν συχνά στα πρώτα χρόνια της ζωής του παιδιού τους και δεν διαθέτουμε κανένα σύστημα για να κατανοήσουμε πώς θα μπορούσαμε να το αποτρέψουμε. Αυτό είναι ένα τεράστιο τυφλό σημείο», δήλωσε ο Αμερικανός παιδίατρος και κύριος συγγραφέας της μελέτης, Dr. Craig Garfield, σύμφωνα με το SciTech Daily.
Αίτια γονικής θνησιμότητας σε άνδρες και γυναίκες
Οι μητέρες και οι πατέρες αντιμετωπίζουν διαφορετικούς κινδύνους θνησιμότητας μετά την απόκτηση παιδιών. Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να πεθάνουν από ιατρικές επιπλοκές που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη, ενώ οι άνδρες είναι πιο πιθανό να πεθάνουν από εξωτερικά αίτια που θα μπορούσαν να είχαν προληθφεί και θανάτους που σχετίζονται με την ψυχική υγεία.
Bullying: Η Νο1 συνήθεια των γονιών που μπορεί να κάνει τα παιδιά νταήδες
Μελέτη του 2025 με τίτλο «Single Parenthood, Gender, and Mortality» διαπίστωσε ότι οι πατέρες μονογονείς είχαν τον υψηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας μεταξύ όλων των γονέων, ιδιαίτερα από αυτοκτονία και κατάχρηση ουσιών. Η δημιουργία νέας συντροφικής σχέσης μείωσε τη θνησιμότητα στους μονογονείς. Οι μητέρες που εισήλθαν στη μονογονεϊκότητα χωρίς σύντροφο είχαν υψηλότερη θνησιμότητα σε σύγκριση με τις υπόλοιπες.
- Μητέρες: Καρδιοπάθειες, θρόμβοι αίματος, σοβαρές λοιμώξεις, βαριά αιμορραγία, προεκλαμψία και ψυχιατρικές παθήσεις όπως αυτοκτονία και χρήση ουσιών.
- Πατέρες: Ανθρωποκτονίες, ατυχήματα, αυτοκτονίες, υπερβολικές δόσεις ναρκωτικών και καρδιαγγειακή νόσος. Περισσότερο από το 60% των θανάτων πατέρων στα πρώτα πέντε χρόνια μετά τη γέννηση ενός παιδιού οφειλόταν σε ανθρωποκτονίες, ατυχήματα, αυτοκτονίες και υπερβολικές δόσεις.
- Μονογονείς πατέρες: Ο υψηλότερος συνολικός κίνδυνος θνησιμότητας μεταξύ όλων των ομάδων γονέων.
Η πατρότητα μπορεί να μειώνει τον κίνδυνο θανάτου στους άνδρες
Παρότι πολλοί πατέρες στη μελέτη πέθαναν από αίτια που θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί, η ίδια η πατρότητα φάνηκε να συνδέεται με χαμηλότερη θνησιμότητα. Μεταξύ 2017 και 2022, οι πατέρες στη Georgia είχαν χαμηλότερα ποσοστά θανάτου σε σύγκριση με άνδρες που δεν ήταν πατέρες.
Αυτισμός: Αντικαταθλιπτικά και άλλα κοινά φάρμακα στην εγκυμοσύνη αυξάνουν τον κίνδυνο
Στους άνδρες ηλικίας 30 έως 34 ετών, οι πατέρες είχαν 120 θανάτους ανά 100.000 άνδρες, σε σύγκριση με 231 θανάτους ανά 100.000 στους άνδρες που δεν είχαν παιδιά.
«Το να είναι κάποιος πατέρας φαίνεται να λειτουργεί προστατευτικά σε αυτή τη συγκεκριμένη ομάδα ανδρών», δήλωσε ο Garfield. «Μας εξέπληξε το γεγονός ότι οι άνδρες που είναι πατέρες είχαν μειωμένη θνησιμότητα. Δεν γνωρίζουμε αν αυτό οφείλεται σε αλλαγές στον τρόπο ζωής ή σε έναν νέο σκοπό, νέους ρόλους και ευθύνες, αλλά σίγουρα αξίζει περαιτέρω μελέτη».
Η μελέτη εντοπίζει ποιοι πατέρες διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο
Οι ερευνητές συνέδεσαν τα αρχεία γεννήσεων της Georgia από το 2017 έως το 2022 με τα αρχεία θανάτου των πατέρων που αναφέρονταν στα πιστοποιητικά γέννησης. Ανέλυσαν τα αίτια θανάτου, τη συνολική θνησιμότητα και το αν η πατρότητα άλλαζε τον κίνδυνο θανάτου στους άνδρες.
Οι μη φυσικοί θάνατοι ήταν πιο συχνοί στους νεότερους πατέρες. Ο κίνδυνος ανθρωποκτονίας ήταν υψηλότερος στους άγαμους πατέρες και στις γεννήσεις που καλύπτονταν από το Medicaid.
Οι πατέρες που πέθαναν ήταν πιο πιθανό να είναι μεγαλύτερης ηλικίας, άγαμοι, να ζουν σε αγροτικές περιοχές και να συνδέονται με γεννήσεις που καλύπτονταν από το Medicaid. Η υψηλότερη εκπαίδευση, η ισπανόφωνη καταγωγή και οι γεννήσεις που καλύπτονταν από το Tricare συνδέθηκαν με λιγότερους θανάτους.
Τι είναι το «μυαλό της γιαγιάς» – Οι επιστήμονες απαντούν
Η εμπειρία στο νοσοκομείο οδήγησε στην έρευνα
Η εργασία του στη μονάδα εντατικής νοσηλείας νεογνών αποτέλεσε την αφορμή για τη μελέτη, δήλωσε ο Garfield, παιδίατρος στο Chicago. Συχνά έβλεπε μητέρες να θρηνούν συντρόφους που χάθηκαν από πυροβολισμούς, τροχαία δυστυχήματα και άλλα αιφνίδια γεγονότα.
«Από την εμπειρία μου, αυτό συμβαίνει πιο συχνά από τον θάνατο των μητέρων», είπε ο Garfield. «Ο θάνατος οποιουδήποτε γονέα έχει τεράστιες συνέπειες για ένα παιδί και, ως παιδίατρος, με ενδιαφέρει περισσότερο το πώς ο θάνατος ενός γονέα επηρεάζει το παιδί, ιδιαίτερα στα πρώτα χρόνια».
Παρά το γεγονός ότι έχει δημοσιεύσει πολλές μελέτες για την υγεία των πατέρων, ο Garfield διαπίστωσε ότι υπήρχε ελάχιστη έρευνα για τους θανάτους πατέρων μετά τη γέννηση ενός παιδιού.
Γιατί επιλέχθηκε η Georgia
Μια πανεθνική ανάλυση δεν είναι προς το παρόν δυνατή, επειδή τα πολιτειακά αρχεία γεννήσεων και θανάτων χάνουν στοιχεία ταυτοποίησης όταν συνδυάζονται σε εθνικό επίπεδο. Τα δεδομένα της Georgia ήταν διαθέσιμα μέσω του Pregnancy Risk Assessment Monitoring System for Dads (PRAMS for Dads), το οποίο δημιούργησε η ομάδα του Garfield και εφαρμόστηκε πιλοτικά εκεί για πρώτη φορά το 2018.
Πρωτότοκες κόρες: Το Νο1 πράγμα που βλάπτει περισσότερο την ευτυχία τους, σύμφωνα με θεραπευτές
Ο Garfield ελπίζει ότι και άλλες πολιτείες θα μελετήσουν τα δικά τους δεδομένα και θα συμβάλουν στη δημιουργία ενός εθνικού συστήματος παρακολούθησης της θνησιμότητας των πατέρων. «Αν δεν το μετρήσουμε, δεν μπορούμε να το αλλάξουμε», κατέληξε ο ειδικός. «Και αυτό επηρεάζει χιλιάδες παιδιά».
Πηγές: SciTech Daily, JAMA Pediatrics, NPEU, DUKE University Press, PubMed, ResearchGate, JAMA