Δραματικές προβλέψεις για την αύξηση της παχυσαρκίας. Έως το 2035 4 δισ. άνθρωποι θα ζουν με παχυσαρκία. Έκκληση για ολοκληρωμένη πρόληψη και θεραπευτική αντιμετώπιση.
Η Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας, που τιμάται στις 4 Μαρτίου, έρχεται να υπενθυμίσει ότι η παχυσαρκία εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τη δημόσια υγεία. Τα στοιχεία για το 2035 προκαλούν έντονη ανησυχία, ενώ ειδικοί επισημαίνουν την ανάγκη συντονισμένης παρέμβασης σε όλα τα επίπεδα.
Η Ελληνική Εταιρεία Μελέτης της Παχυσαρκίας, του Μεταβολισμού και των Διαταραχών Διατροφής (ΕΠΑΜΕΔΙ) και η Παγκόσμια Ομοσπονδία Παχυσαρκίας στέλνουν ένα ηχηρό μήνυμα. «8 δισεκατομμύρια λόγοι να δράσουμε για την Παχυσαρκία».
Τρεις κλινικές του ΕΚΠΑ συμμετέχουν στο πρόγραμμα αντιμετώπισης της παχυσαρκίας
Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά: Οι αριθμοί έως το 2035
- 4 δισεκατομμύρια άνθρωποι – δηλαδή ο μισός πληθυσμός της Γης – θα ζουν με υπερβάλλον βάρος ή παχυσαρκία
- Η παιδική παχυσαρκία θα υπερδιπλασιαστεί, φτάνοντας τα 400 εκατομμύρια παιδιά (1 στα 5)
- Το ετήσιο κόστος των ιατρικών επιπλοκών θα ξεπεράσει τα 4,3 τρισεκατομμύρια δολάρια
Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν την ανάγκη για άμεσες και ουσιαστικές παρεμβάσεις. Η επιδημία της παχυσαρκίας δεν αφορά μόνο το άτομο. Αποτελεί ένδειξη ότι πολλοί κοινωνικοί και θεσμικοί μηχανισμοί δεν λειτουργούν αποτελεσματικά.
Τα μέτρα πρόληψης και θεραπείας ωφελούν το σύνολο της κοινωνίας, καθώς οι συνέπειες της νόσου επηρεάζουν υγειονομικά συστήματα, οικονομία και ποιότητα ζωής.
Οι βαθιές ρίζες της παχυσαρκίας
Η παχυσαρκία είναι πολυπαραγοντική νόσος με σύνθετα αίτια.
Η βιολογία του ανθρώπινου οργανισμού διαθέτει μηχανισμούς προστασίας από τον υποσιτισμό, γεγονός που δυσκολεύει τη διατήρηση της απώλειας βάρους.
Η μεγάλη παρανόηση για την παχυσαρκία και ο μύθος της «θέλησης»
Η γενετική συμβάλλει σε ποσοστό 40-70% στην εμφάνιση της νόσου, ενώ η εμβρυική ζωή, η κύηση, ορισμένες παθήσεις και φαρμακευτικές αγωγές μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το σωματικό βάρος.
Παράλληλα, η ευρεία διαθεσιμότητα φθηνών, υπερεπεξεργασμένων τροφίμων και οι πρακτικές marketing της βιομηχανίας τροφίμων διαμορφώνουν ένα περιβάλλον που ευνοεί την αύξηση βάρους.
Η έλλειψη ύπνου, το αυξημένο στρες, οι ψυχικές διαταραχές και οι σχετικές θεραπείες επιβαρύνουν επιπλέον την κατάσταση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το στίγμα της παχυσαρκίας, καθώς οι διακρίσεις και ο κοινωνικός αποκλεισμός επιδεινώνουν το πρόβλημα.
Φαρμακευτική θεραπεία: Τι δείχνουν τα δεδομένα
Τα τελευταία χρόνια, οι γιατροί διαθέτουν πιο αποτελεσματικά φάρμακα για την απώλεια βάρους και τη βελτίωση των επιπλοκών της παχυσαρκίας.
Ωστόσο, συχνά τα φάρμακα αυτά χρησιμοποιούνται χωρίς ιατρική παρακολούθηση, χωρίς εξατομικευμένο πρόγραμμα διατροφής και άσκησης και χωρίς μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, σημειώνει η ΕΠΑΜΕΔΙ.
Μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε πριν από δύο μήνες έδειξε ότι μετά τη διακοπή της αγωγής:
- Το βάρος επανέρχεται σε λιγότερο από 1,7 χρόνια
- Η επαναπρόσληψη γίνεται 4 φορές ταχύτερα σε σχέση με την αλλαγή τρόπου ζωής
- Τα καρδιομεταβολικά οφέλη χάνονται σε λιγότερο από 1,4 χρόνια
Τα υπάρχοντα φάρμακα αποτελούν σημαντικό εργαλείο για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας. Όμως, όταν χρησιμοποιούνται αποσπασματικά και για σύντομο διάστημα ως «λύση αδυνατίσματος», δεν προσφέρουν διατηρήσιμα αποτελέσματα, αναφέρει η ΕΠΑΜΕΔΙ.
Στο μέλλον αναμένονται πιο εξελιγμένες θεραπείες που θα στοχεύουν όχι μόνο στη μείωση της πρόσληψης τροφής αλλά και σε διαφορετικούς μηχανισμούς της νόσου.
Άμεση ανάγκη για ολοκληρωμένη δράση
Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας απαιτεί συντονισμένη κινητοποίηση από κυβερνήσεις, παρόχους υγείας και ασφαλιστικά ταμεία.
Οι βασικοί άξονες παρέμβασης είναι:
- Παροχή κατάλληλων και εξειδικευμένων ιατρικών υπηρεσιών
- Έγκαιρη και ολοκληρωμένη θεραπευτική παρέμβαση σε πρώιμο στάδιο
- Επένδυση στην πρόληψη, ιδιαίτερα στις νεότερες ηλικίες
Η έγκαιρη δράση μπορεί να περιορίσει τις μακροπρόθεσμες συνέπειες και να ανακουφίσει τα συστήματα υγείας από το αυξανόμενο βάρος της νόσου, καταλήγει η ΕΠΑΜΕΔΙ.