Αυτό το σημείο στο σώμα μπορεί να αποκαλύπτει στοιχεία για το προσδόκιμο ζωής, καλύτερα από ό,τι η καρδιά και ο εγκέφαλος. Μεγάλες μελέτες το συνδέουν με υψηλότερο κίνδυνο θανάτου στους ηλικιωμένους και καταλήγουν στο ότι είναι ένας ισχυρός δείκτης γήρανσης.
Μακροζωία: Τεστ ούρων μπορεί να προβλέψει πόσο θα ζήσουμε
Το σημείο στο σώμα που μπορεί να είναι ένας από τους πιο αξιόπιστους βιοδείκτες για υγεία και μακροζωία
Ένα απροσδόκητο νέο κύμα ερευνών αποκαλύπτει μια άμεση σχέση μεταξύ οδοντικής υγείας και μακροζωίας. Επιστήμονες που παρακολούθησαν χιλιάδες ηλικιωμένους διαπίστωσαν ότι τα χαμένα ή αθεράπευτα δόντια, η τερηδόνα και η στοματική ευθραυστότητα συνδέονται στενά με υψηλότερο κίνδυνο θανάτου, ιδιαίτερα στους πολύ ηλικιωμένους. Για χρόνια, η οδοντιατρική φροντίδα θεωρούνταν κυρίως αισθητική, όμως ολοένα και περισσότερα στοιχεία δείχνουν ότι ο αριθμός και η κατάσταση των δοντιών σας μπορεί να βοηθούν στην πρόβλεψη του προσδόκιμου ζωής.
Στην Ιαπωνία, όπου οι άνθρωποι ζουν περισσότερο από σχεδόν οπουδήποτε αλλού, οι ερευνητές χρησιμοποιούν μεγάλα σύνολα δεδομένων για να εξετάσουν πώς η στοματική υγεία επηρεάζει όχι μόνο την ποιότητα ζωής αλλά και την επιβίωση – μια γνώση που θα μπορούσε να διαμορφώσει την προληπτική φροντίδα στους ηλικιωμένους.
Πόσο αξιόπιστα είναι τα δόντια ως βιοδείκτες μακροζωίας και συνολικής υγείας;
Σύμφωνα με εργασία του 2025 με τίτλο «The association between the number of teeth and frailty among older adults: a systematic review and meta-analysis», ο μικρότερος αριθμός δοντιών συσχετίστηκε σημαντικά με υψηλότερο κίνδυνο ευθραυστότητας στους ηλικιωμένους. Άτομα με 20 δόντια ή λιγότερα είχαν σχεδόν διπλάσιες πιθανότητες να είναι ευάλωτα σε σύγκριση με όσους είχαν περισσότερα δόντια.
Τα 8 πράγματα που κάνουν οι πιο ευτυχισμένοι άνθρωποι για να νιώθουν πάντα νέοι
Η έρευνα δείχνει ότι τα δόντια και η στοματική υγεία μπορούν να αντικατοπτρίζουν μακροχρόνιους κινδύνους για την υγεία και τη διάρκεια ζωής. Μεγάλες μελέτες δείχνουν ότι η σοβαρή απώλεια δοντιών συνδέεται με υψηλότερο κίνδυνο χρόνιων παθήσεων και θανάτου, πιθανότατα επειδή η στοματική υγεία αντανακλά δια βίου φλεγμονή, διατροφή και έκθεση σε παθήσεις. Το σάλιο και οι στοματικοί ιστοί περιέχουν επίσης βιολογικούς δείκτες που σχετίζονται με την καρδιαγγειακή, μεταβολική και εγκεφαλική υγεία, όμως αυτά τα εργαλεία βρίσκονται ακόμη σε στάδιο ανάπτυξης.
Οι αλλαγές στα βακτήρια του στόματος φαίνεται να παρακολουθούν τη γήρανση και την ευθραυστότητα, ενώ οι προχωρημένοι οδοντικοί δείκτες χρησιμοποιούνται κυρίως για την εκτίμηση της ηλικίας και όχι για την πρόβλεψη μελλοντικής υγείας.
Η στοματική ευθραυστότητα συνδέεται με μειωμένο προσδόκιμο ζωής
Σύμφωνα με εξαετή μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Geriatrics & Gerontology, οι ηλικιωμένοι στην Ιαπωνία με πολλαπλά σημάδια στοματικής ευθραυστότητας – όπως δυσκολία στη μάσηση, την ομιλία και ξηροστομία – είχαν σημαντικά μικρότερο προσδόκιμο ζωής. Άνδρες 65 ετών με στοματική ευθραυστότητα είχαν λίγο κάτω από 22 υγιή χρόνια μπροστά τους, σε σύγκριση με πάνω από 23 χρόνια για όσους δεν είχαν, με ακόμη μεγαλύτερη διαφορά στις γυναίκες.
Οι ερευνητές της Japan Gerontological Evaluation Study όρισαν τη στοματική ευθραυστότητα ως την παρουσία τουλάχιστον τριών συμπτωμάτων, συμπεριλαμβανομένων λιγότερων από 20 δοντιών, προβλημάτων μάσησης ή κατάποσης, ξηροστομίας και δυσκολιών στην ομιλία. Σε πλήρως προσαρμοσμένα μοντέλα, όσοι είχαν στοματική ευθραυστότητα είχαν 1,34 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα θανάτου, ενώ ακόμη και η προ-ευθραυστότητα – ένα ή δύο συμπτώματα – συνδέθηκε με μικρότερη υγιή ζωή, ανεξάρτητα από εισόδημα, εκπαίδευση ή άλλες ιατρικές παθήσεις.
Μακροζωία: Οι κρεατοφάγοι είναι πιο πιθανό να φτάσουν τα 100, σύμφωνα με μελέτη
Οι οδοντιατρικοί έλεγχοι συνδέονται με μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής
Ένα εντυπωσιακό εύρημα ήταν ο ρόλος της τακτικής οδοντιατρικής φροντίδας. Μεταξύ πάνω από 11.000 συμμετεχόντων ηλικίας 65 ετών και άνω, όσοι είχαν επισκεφθεί οδοντίατρο τους προηγούμενους έξι μήνες ζούσαν περισσότερο και παρέμεναν υγιέστεροι, ακόμη και αν είχαν ήδη στοματική ευθραυστότητα. Οι οδοντιατρικοί έλεγχοι συνδέθηκαν με περίπου ένα επιπλέον έτος προσδόκιμου υγιούς ζωής σε όλες τις ομάδες. Το όφελος ήταν ισχυρότερο στους πιο ευάλωτους συμμετέχοντες – σε όσους είχαν πλήρη στοματική ευθραυστότητα, η αποφυγή οδοντιατρικών επισκέψεων αύξανε τον κίνδυνο θανάτου, με λόγο κινδύνου 1,25 σε σύγκριση με συνομηλίκους που λάμβαναν τακτική φροντίδα.
Τα σφραγισμένα δόντια συνδέονται με μακροζωία
Η κατάσταση των δοντιών αποδείχθηκε εξίσου σημαντική με τον αριθμό τους. Μεγάλη ιαπωνική μελέτη σχεδόν 200.000 ενηλίκων άνω των 75 ετών διαπίστωσε ότι τα σφραγισμένα δόντια – δόντια που είχαν υποβληθεί σε θεραπεία για τερηδόνα – συνδέονταν με καλύτερη επιβίωση σε σύγκριση με τα τερηδονισμένα ή τα χαμένα δόντια. Στη μελέτη OHSAKA, άτομα με 21 ή περισσότερα υγιή ή σφραγισμένα δόντια είχαν τον χαμηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας, ενώ άνδρες χωρίς καθόλου δόντια είχαν 74% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου και οι γυναίκες 69% υψηλότερο.
Τα αποτελέσματα δημοσιεύθηκαν στο BMC Oral Health, τα δεδομένα έδειξαν ότι η καταμέτρηση των αθεράπευτων δοντιών με τερηδόνα αποδυνάμωνε την πρόβλεψη θνησιμότητας, υποδηλώνοντας συνεχιζόμενους κινδύνους από χρόνια φλεγμονή ή κακή θρέψη. Οι ερευνητές σημείωσαν ότι τα σφραγισμένα δόντια αντανακλούσαν πρόσβαση σε θεραπεία και αποτέλεσαν ακριβέστερο δείκτη συνολικής θνησιμότητας από τον συνολικό αριθμό των εναπομεινάντων δοντιών, αναδεικνύοντας τη σημασία της προληπτικής οδοντιατρικής φροντίδας.
Πηγές: IDR, ResearchGate, PMC, MDPI, PMC, ResearchGate, SN Link