Η Πλάγια Μυατροφική Σκλήρυνση (ALS) μπορεί να ξεκινήσει με ανεπαίσθητα συμπτώματα που είναι εύκολο να παραβλεφθούν. Ποιο είναι το αθώο σύμπτωμα στο χέρι που ερμήνευσε λανθασμένα ο Eric Dane;
Συγκλονίζει η Miss Jamaica μετά το ατύχημα στα καλλιστεία: «Η μεγαλύτερη δύναμή μου ήταν να σηκωθώ»
Συμπτώματα και παράγοντες κινδύνου για τη νόσο που οδήγησε στον θάνατο του Eric Dane – Ποιο το σημάδι στο χέρι που αγνόησε
Ο ηθοποιός Eric Dane απέδωσε κάποτε έναν εξασθενημένο αντίχειρα στο «υπερβολικό texting». Ο 53χρονος αστέρας του Grey’s Anatomy είχε δηλώσει ότι παρατήρησε αρχικά κάποια αδυναμία στο δεξί του χέρι, αλλά δεν έδωσε σημασία τότε, καθώς υπέθεσε ότι είχε στείλει πολλά μηνύματα και κουράστηκε το χέρι του. Εβδομάδες αργότερα, καθώς η αδυναμία επιδεινωνόταν, ακολούθησε μια σειρά επισκέψεων σε ειδικούς. «Πήγα σε έναν νευρολόγο και με έστειλαν σε άλλον νευρολόγο, λέγοντας ότι αυτό ήταν πολύ πάνω από τις γνώσεις τους», είχε δηλώσει, σύμφωνα με το Daily Mail.
Εννέα μήνες αργότερα ήρθε η διάγνωση: Πλάγια Μυατροφική Σκλήρυνση (ALS), μια προοδευτική και ανίατη μορφή νόσου του κινητικού νευρώνα που επιτίθεται στα νευρικά κύτταρα που ελέγχουν την κίνηση των μυών. Καθώς εξελίσσεται, οι ασθενείς χάνουν σταδιακά την ικανότητα να μιλούν, να τρώνε, να περπατούν και να αναπνέουν αυτόνομα.
Η κατάσταση του Dane επιδεινώθηκε μέχρι που έχασε τη λειτουργικότητα του δεξιού του χεριού. «Έχω ένα λειτουργικό χέρι, η κυρίαρχη πλευρά μου είναι η δεξιά, η αριστερή μου πλευρά λειτουργεί, η δεξιά μου έχει σταματήσει εντελώς να λειτουργεί», είχε δηλώσει. «Το αριστερό μου χέρι αρχίζει να χάνει δυνάμεις, νιώθω ότι σε λίγους μήνες δεν θα έχω ούτε το αριστερό, είναι αποκαρδιωτικό».
Gordon Ramsay: Το νέο trend που τον εκνευρίζει στα εστιατόρια – «Το βρίσκω ντροπιαστικό»
Η νόσος του κινητικού νευρώνα παραμένει ελάχιστα κατανοητή, χωρίς θεραπείες που να σταματούν την εξέλιξή της — αντίθετα, οι γιατροί επικεντρώνονται στην ανακούφιση των συμπτωμάτων. Περίπου 5.000 ενήλικες στο Ηνωμένο Βασίλειο και παρόμοιος αριθμός στις ΗΠΑ ζουν με την πάθηση, η οποία φέρει κίνδυνο εμφάνισης 1 στις 300 κατά τη διάρκεια της ζωής.
Για την ALS, το μέσο προσδόκιμο ζωής είναι συνήθως δύο έως πέντε χρόνια από τη διάγνωση, αν και ορισμένοι ασθενείς ζουν πολύ περισσότερο, όπως ο φυσικός Stephen Hawking που έζησε για πέντε δεκαετίες.
Κατά τη διάρκεια της ίδιας εμφάνισης στο Good Morning America πέρυσι, ο Dane αποκάλυψε ότι ένιωθε θυμό όταν σκεφτόταν ότι θα μείνουν οι κόρες του χωρίς πατέρα, καθώς και ο ίδιος είχε χάσει τον πατέρα του σε νεαρή ηλικία. «Υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να φύγω από τη ζωή ενώ οι κόρες μου είναι πολύ μικρές».
Βασίλισσα Ελισάβετ: Πώς έτρωγε τα αγαπημένα της pancakes – Ήταν καλύτερα και από superfood
Μια δήλωση από τον εκπρόσωπό του επιβεβαίωσε αργότερα ότι ο Dane έφυγε από τη ζωή περιτριγυρισμένος από τα αγαπημένα του πρόσωπα. Αφήνει πίσω του τη σύζυγό του, το μοντέλο Rebecca Gayheart, και τις κόρες τους Billie, 15 ετών, και Georgia, 14 ετών.
Γνωστός κυρίως ως Dr. Mark Sloan στο Grey’s Anatomy και πιο πρόσφατα ως Cal Jacobs στο Euphoria του HBO, το τελευταίο κεφάλαιο της ζωής του Dane επέστησε την προσοχή στην ALS — την ίδια σπάνια νευρολογική νόσο που επηρέασε τον Hawking.
Είναι οι νόσοι του κινητικού νευρώνα γενετικές;
Σύμφωνα με μελέτη του 2026 με τίτλο Clinical and genetic determinants of survival in amyotrophic lateral sclerosis patients from North India, η αλληλούχιση ολόκληρου του εξώματος σε 159 ασθενείς με ALS αποκάλυψε ένα ευρύ φάσμα γενετικών παραλλαγών που σχετίζονται σημαντικά με την ηλικία έναρξης και τη συνολική επιβίωση, υποστηρίζοντας τις πολύπλοκες γενετικές επιδράσεις στην εξέλιξη της νόσου.
Η γενετική παίζει σημαντικό ρόλο στις νόσους του κινητικού νευρώνα (MND), συμπεριλαμβανομένης της ALS. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι αλλαγές σε πάνω από 40 γονίδια έχουν συνδεθεί με την MND, με ορισμένες να κληρονομούνται σε οικογένειες και άλλες να αυξάνουν τον κίνδυνο ακόμη και χωρίς σαφές οικογενειακό ιστορικό. Οι επιστήμονες αναφέρουν επίσης ότι η MND έχει ένα πολύπλοκο γενετικό υπόβαθρο, που σημαίνει ότι διαφορετικά γονίδια και παράγοντες κινδύνου μπορεί να αλληλεπιδρούν σε διαφορετικούς ανθρώπους.
Βασικά σημεία:
- Πάνω από 40 γονίδια έχουν συνδεθεί με την MND, ορισμένα εκ των οποίων κληρονομούνται με αυτοσωμικό κυρίαρχο πρότυπο.
- Οι γενετικοί παράγοντες μπορεί να παίξουν ρόλο τόσο στην οικογενή όσο και στη σποραδική MND.
- Το γενετικό υπόβαθρο της MND υποστηρίζει προσεγγίσεις ιατρικής ακριβείας.
Πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια της ALS
- Μυϊκές συσπάσεις και κράμπες: Ανεξήγητες συσπάσεις (τικ) ή κράμπες μπορεί να είναι πρώιμα σημάδια. Ορισμένοι αισθάνονται έναν «κυματισμό» κάτω από το δέρμα. Από μόνες τους, οι συσπάσεις συνήθως δεν συνδέονται με MND εκτός αν εμφανιστούν και άλλα συμπτώματα.
- Συνεχής κόπωση: Η επίμονη ακραία κούραση ή η χαμηλή ενέργεια είναι συχνά φαινόμενα. Συνδέεται με προβλήματα στους κινητικούς νευρώνες που σταδιακά σταματούν να λειτουργούν.
- Αδυναμία στα πόδια: Το παραπάτημα, οι πτώσεις ή η δυσκολία στις σκάλες μπορεί να υποδηλώνουν μυϊκή αδυναμία στα πόδια ή στους αστραγάλους. Το “Foot drop” (πτώση άκρου ποδός), όπου το ένα πόδι σέρνεται, μπορεί να είναι πρώιμο σημάδι.
- Αδύναμα ή δύσκαμπτα χέρια: Μπορεί να εμφανιστεί αδύναμη λαβή, πτώση αντικειμένων ή δυσκολία με κουμπιά και βάζα.
- Μπερδεμένη ομιλία και προβλήματα κατάποσης: Οι αδύναμοι μύες στο πρόσωπο, το στόμα ή τον λαιμό μπορούν να επηρεάσουν την ομιλία, την κατάποση και την ένταση της φωνής.
- Συναισθηματικές αλλαγές: Έως και οι μισοί από τους πάσχοντες βιώνουν αλλαγές στη σκέψη ή τη συμπεριφορά, συμπεριλαμβανομένου του ακατάλληλου γέλιου ή κλάματος.
Πηγές: Daily Mail, Nature, MDPI, ResearchGate