Το κολλαγόνο είναι η βασική δομική πρωτεΐνη που βοηθά να διατηρείται η επιδερμίδα νεανική, σφριγηλή, ελαστική και ανθεκτική, όμως η φυσική παραγωγή του μειώνεται σταδιακά με την ηλικία. Ποια συστατικά σε καλλυντική θα σας βοηθήσουν να αντιμετωπίσετε την απώλεια κολλαγόνου και τι προτιμούν να κάνουν οι celebrities.
Τι είναι το κολλαγόνο και γιατί μειώνεται με την ηλικία;
«Το κολλαγόνο είναι το βασικό δομικό συστατικό του δέρματος, των μυών, των οστών και των συνδέσμων του σώματός σας. Από τα μέσα της δεκαετίας των 20, η παραγωγή κολλαγόνου μειώνεται περίπου κατά 1% κάθε χρόνο – μια διαδικασία που επιταχύνεται σημαντικά από την έκθεση στον ήλιο και τις περιβαλλοντικές βλάβες», εξηγεί η Βρετανίδα δερματολόγος, Dr Anjali Mahto, σύμφωνα με το British Vogue.
Αν και το κολλαγόνο έχει εξελιχθεί σε δημοφιλή λέξη-κλειδί στην περιποίηση της επιδερμίδας, δεν υποστηρίζουν όλα τα serum, τα συμπληρώματα διατροφής ή οι θεραπείες το κολλαγόνο με τον ίδιο τρόπο.
Ορισμένα συστατικά μπορούν να βοηθήσουν στη διέγερση της φυσικής παραγωγής κολλαγόνου από την επιδερμίδα, ενώ άλλα κυρίως προσφέρουν προσωρινή ενυδάτωση ή κάνουν την επιδερμίδα να φαίνεται πιο γεμάτη.
Το κάπνισμα, το στρες, η ρύπανση και ιδιαίτερα η έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία μπορούν επίσης να επιταχύνουν την απώλεια κολλαγόνου, γεγονός που καθιστά την καθημερινή χρήση αντηλιακού σημαντικό μέρος της προστασίας της επιδερμίδας.
Τι είναι πιο αποτελεσματικό στην πρόληψη της απώλειας κολλαγόνου; Η διατροφή ή τα καλλυντικά;
Σύμφωνα με άρθρο του 2026 με τίτλο Topical and systemic skin aging interventions: Evidence, pitfalls and perspectives, τα ρετινοειδή διαθέτουν τα ισχυρότερα κλινικά δεδομένα για τη γήρανση της επιδερμίδας, ενώ τα στοιχεία για τα πεπτίδια κολλαγόνου και άλλες παρεμβάσεις παραμένουν ασαφή, καθώς πολλές μελέτες παρουσιάζουν σημαντικούς μεθοδολογικούς περιορισμούς.
Άλλες έρευνες συμπεραίνουν ότι η διατροφή και η περιποίηση της επιδερμίδας λειτουργούν συμπληρωματικά, αλλά καμία από τις δύο δεν μπορεί να αποτρέψει πλήρως τη σχετιζόμενη με την ηλικία απώλεια κολλαγόνου.
Αντίθετα, η πιο αποτελεσματική προσέγγιση συνδυάζει υγιεινές συνήθειες ζωής με πρακτικές περιποίησης της επιδερμίδας που βασίζονται σε επιστημονικά δεδομένα.
- Η καθημερινή χρήση αντηλιακού προσφέρει την ισχυρότερη προστασία έναντι της απώλειας κολλαγόνου.
- Τα τοπικά ρετινοειδή διαθέτουν τα καλύτερα επιστημονικά δεδομένα για την υποστήριξη της νέας παραγωγής κολλαγόνου και τη μείωση της διάσπασής του.
- Μια ισορροπημένη διατροφή με επαρκή πρωτεΐνη, βιταμίνη C, ψευδάργυρο και χαλκό υποστηρίζει τη φυσιολογική σύνθεση κολλαγόνου, αλλά δεν έχει αποδειχθεί ότι προλαμβάνει τη σχετιζόμενη με την ηλικία απώλεια κολλαγόνου.
- Τα συμπληρώματα διατροφής κολλαγόνου από το στόμα παρουσιάζουν ανάμεικτα αποτελέσματα, με ανεξάρτητες μελέτες να διαπιστώνουν πιο περιορισμένα οφέλη σε σύγκριση με έρευνες που χρηματοδοτούνται από τη βιομηχανία.
- Οι τοπικές κρέμες με κολλαγόνο κυρίως ενυδατώνουν την επιδερμίδα και δεν αναδομούν το κολλαγόνο.
Γραμμές και ρυτίδες στον λαιμό; Ο καλύτερος τρόπος να τις αντιμετωπίσετε αποτελεσματικά
Τα καλύτερα συστατικά που μπορούν να βοηθήσουν στην απώλεια κολλαγόνου
Παρά τη συνεχή καινοτομία στην περιποίηση της επιδερμίδας, οι δερματολόγοι εξακολουθούν να συστήνουν τα ίδια συστατικά που υποστηρίζονται από επιστημονικά δεδομένα για την ενίσχυση του κολλαγόνου. Πολλές από αυτές τις θεραπείες αξιοποιούν και οι celebrities, σύμφωνα με πληροφορίες.
Ρετινοειδή
Τα ρετινοειδή θεωρούνται η βάση μιας ρουτίνας περιποίησης της επιδερμίδας που υποστηρίζει το κολλαγόνο και συνήθως εφαρμόζονται το βράδυ μετά τον καθαρισμό. Παρότι τα αποτελέσματα χρειάζονται χρόνο, εξακολουθούν να συγκαταλέγονται στα πιο εκτενώς μελετημένα συστατικά στην περιποίηση της επιδερμίδας.
«Τα ρετινοειδή παραμένουν το top τοπικό συστατικό για τη διέγερση της παραγωγής κολλαγόνου, καθώς ενεργοποιούν τους ινοβλάστες και αυξάνουν τον ρυθμό ανανέωσης των κυττάρων της επιδερμίδας», λέει η Dr Mahto.
Προερχόμενα από τη βιταμίνη Α, τα ρετινοειδή ενθαρρύνουν την επιδερμίδα να λειτουργεί περισσότερο όπως μια νεότερη επιδερμίδα και, με συστηματική χρήση, μπορούν να βελτιώσουν την υφή της, να μειώσουν την εμφάνιση των λεπτών γραμμών και να υποστηρίξουν την παραγωγή κολλαγόνου με την πάροδο του χρόνου.
Βιταμίνη C και πεπτίδια
Η βιταμίνη C και τα πεπτίδια παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο.
Η βιταμίνη C βοηθά στην προστασία της επιδερμίδας από περιβαλλοντικούς επιβαρυντικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των ελεύθερων ριζών που προκαλούνται από την υπεριώδη ακτινοβολία και μπορούν να επιταχύνουν τη διάσπαση του κολλαγόνου.
Τα πεπτίδια, που είναι μικρές αλυσίδες αμινοξέων, λειτουργούν ως μόρια σηματοδότησης που ενθαρρύνουν τα κύτταρα της επιδερμίδας να εκτελούν λειτουργίες όπως η παραγωγή και η αποκατάσταση του κολλαγόνου.
Η βιταμίνη C εφαρμόζεται συνήθως το πρωί για να βοηθήσει στην προστασία της επιδερμίδας από το οξειδωτικό στρες, ενώ παράλληλα υποστηρίζει τη σύνθεση κολλαγόνου και βελτιώνει τη συνολική λάμψη της επιδερμίδας.
Τα πεπτίδια συνδυάζονται εύκολα με άλλα δραστικά συστατικά και συμβάλλουν στην ανθεκτικότητα της επιδερμίδας παράλληλα με τα ρετινοειδή και τη βιταμίνη C. Ανάλογα με τον τύπο τους, στέλνουν σήματα που ενθαρρύνουν την παραγωγή κολλαγόνου, ενισχύουν τον επιδερμιδικό φραγμό ή βοηθούν στη μείωση της φλεγμονής.
«Η βιταμίνη C και τα πεπτίδια προσφέρουν συμπληρωματική υποστήριξη παρέχοντας αντιοξειδωτική προστασία και ενεργοποιώντας τη σύνθεση κολλαγόνου», λέει η Dr Mahto. «Αυτά τα συστατικά λειτουργούν καλύτερα όταν είναι μέρος μιας πολυεπίπεδης προσέγγισης και όχι ως μεμονωμένες λύσεις».
Αντηλιακό
Η καθημερινή χρήση αντηλιακού είναι ακόμη ένα απαραίτητο βήμα.
Αν στόχος είναι η διατήρηση του κολλαγόνου, η καθημερινή χρήση αντηλιακού είναι ένα από τα σημαντικότερα βήματα σε κάθε ρουτίνα περιποίησης της επιδερμίδας. Η πρόληψη της διάσπασης του κολλαγόνου είναι πολύ ευκολότερη από την προσπάθεια αντιστροφής της αργότερα, εξηγεί η Dr Mahto.
«Ένα αντηλιακό ευρέος φάσματος με υψηλό δείκτη προστασίας είναι αδιαπραγμάτευτο. Η βλάβη από την υπεριώδη ακτινοβολία είναι ο βασικός παράγοντας διάσπασης του κολλαγόνου, επομένως η πρόληψη είναι πολύ πιο αποτελεσματική από τη διόρθωση».
Η Dr Mahto προειδοποιεί επίσης για τους υπερβολικούς ισχυρισμούς στο μάρκετινγκ.
«Τα προϊόντα που διαφημίζονται ως “ενισχυτές κολλαγόνου” και υπόσχονται άμεσα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα παραπλανητικά. Το τοπικό κολλαγόνο δεν μπορεί να διεισδύσει στο χόριο, όπου βρίσκεται το δομικό κολλαγόνο, και οποιαδήποτε ορατή βελτίωση οφείλεται αποκλειστικά στην επιφανειακή ενυδάτωση».
Παρότι τα προϊόντα που περιέχουν κολλαγόνο μπορούν να βελτιώσουν την ενυδάτωση και να κάνουν την επιδερμίδα να φαίνεται πιο λεία, δεν αναδομούν το κολλαγόνο μέσα στην επιδερμίδα.
Πηγές: British Vogue, PubMed, ScienceDirect, PubMed, ScienceDirect