Νέα επιστημονική μελέτη εντοπίζει μικροπλαστικά, BPA και πλαστικοποιητές σε τσάι από πλαστικά φακελάκια. Τι έδειξε η σύγκριση με το χύμα τσάι και πώς μπορείτε να περιορίσετε την έκθεσή σας.
Ανησυχητική μελέτη: Πώς τα μικροπλαστικά αυξάνουν τις πιθανότητες για έμφραγμα και εγκεφαλικό
Γιατί τα πλαστικά φακελάκια τσαγιού προκαλούν ανησυχία
Μια καθημερινή συνήθεια, όπως η παρασκευή ενός φλιτζανιού τσαγιού, μπορεί να συνοδεύεται από ανεπιθύμητη έκθεση σε μικροπλαστικά και χημικές ουσίες. Το πρόβλημα δεν βρίσκεται απαραίτητα στα φύλλα του τσαγιού, αλλά στο υλικό του φακέλου που έρχεται σε επαφή με το καυτό νερό.
Νέα μελέτη, δημοσιευμένη στο επιστημονικό περιοδικό npj Science of Food, διαπίστωσε ότι ορισμένα πλαστικά φακελάκια απελευθερώνουν έως 2.498 μικροπλαστικά σωματίδια ανά φλιτζάνι, ενώ παράλληλα ανιχνεύθηκαν δισφαινόλη Α (BPA) και πλαστικοποιητές.
Δεν κατασκευάζονται όλα τα φακελάκια από το ίδιο υλικό. Ορισμένα αποτελούνται από κυτταρίνη, ενώ άλλα περιέχουν πλαστικό πλέγμα που εκτίθεται σε υψηλές θερμοκρασίες κατά την παρασκευή.
Η θερμότητα μπορεί να διευκολύνει την απελευθέρωση μικροσκοπικών πλαστικών σωματιδίων. Παράλληλα, στα ροφήματα ενδέχεται να μεταφέρονται χημικές ενώσεις που σχετίζονται με τα πλαστικά, όπως φθαλικοί εστέρες και BPA.
Η τελευταία έχει απασχολήσει ιδιαίτερα την επιστημονική κοινότητα λόγω της πιθανής επίδρασής της στο ορμονικό σύστημα.
Καρκίνος του πνεύμονα: Ο κοινός παράγοντας που βρέθηκε στους ασθενείς – Εκτιθέμεθα όλοι
Τι αποκάλυψε η μελέτη για τα μικροπλαστικά
Οι ερευνητές εξέτασαν τέσσερις μάρκες τσαγιού με πλαστικά φακελάκια, που αγοράστηκαν στην Τουρκία, και 14 μάρκες χύμα τσαγιού.
Τα φακελάκια τοποθετήθηκαν σε νερό θερμοκρασίας περίπου 95°C για τρία λεπτά. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν μικροσκοπικές και χημικές αναλύσεις για να καταγράψουν τα σωματίδια και τις ουσίες που απελευθερώθηκαν.
Οι τέσσερις μάρκες παρήγαγαν κατά μέσο όρο από 555 έως 2.498 μικροπλαστικά σωματίδια ανά φλιτζάνι, με σημαντικές διαφορές μεταξύ τους.
Όλα τα ταυτοποιημένα σωματίδια ήταν ίνες πολυαμιδίου, υλικού που συμφωνούσε με τη σύνθεση των φακέλων.
Ωστόσο, η μέθοδος εντόπιζε μόνο σωματίδια μεγαλύτερα από 100 μικρόμετρα. Συνεπώς, μικρότερα σωματίδια ενδέχεται να μην καταγράφηκαν.
BPA στο τσάι: Τι σημαίνουν τα ευρήματα για την υγεία
Η ανάλυση ανίχνευσε BPA και πλαστικοποιητές και στα τέσσερα ροφήματα.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς, η εκτιμώμενη πρόσληψη BPA αντιστοιχούσε στο 4,55% έως 21,70% της ανεκτής ημερήσιας πρόσληψης που έχει καθορίσει η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA).
Η EFSA, στην επαναξιολόγηση του 2023, καθόρισε την ανεκτή ημερήσια πρόσληψη BPA στα 0,2 νανογραμμάρια ανά κιλό σωματικού βάρους, μειώνοντας σημαντικά το προηγούμενο όριο.
Οι συγγραφείς της νέας μελέτης προειδοποιούν:
«Η μελέτη μας διαπίστωσε ότι η πρόσληψη BPA θα μπορούσε να φτάσει το 21,7% της τιμής TDI της EFSA, ένα εύρημα που αποτελεί κρίσιμη προειδοποίηση, ιδιαίτερα για ευάλωτες ομάδες, όπως οι έγκυες γυναίκες και τα παιδιά».
Η έρευνα δεν εξέτασε άμεσα επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία. Η αξιολόγηση βασίστηκε σε τοξικολογικά μοντέλα, τα οποία έδειξαν γενικά αμελητέο εκτιμώμενο κίνδυνο από την πρόσληψη μικροπλαστικών και πλαστικοποιητών με τη μέση κατανάλωση τσαγιού.
Ωστόσο, η συνολική έκθεση στην BPA μπορεί να αυξηθεί από άλλες καθημερινές πηγές.
Μικροπλαστικά: Μελέτη αποκαλύπτει την τροφή που τα αποβάλλει από τον οργανισμό
Γιατί παλαιότερη μελέτη είχε εντοπίσει δισεκατομμύρια σωματίδια
Το 2019, ερευνητές του McGill University ανέφεραν ότι ένα πλαστικό φακελάκι σε νερό 95°C μπορούσε να απελευθερώσει περίπου 11,6 δισεκατομμύρια μικροπλαστικά και 3,1 δισεκατομμύρια νανοπλαστικά σωματίδια.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Environmental Science & Technology.
Η μεγάλη διαφορά από τα νεότερα αποτελέσματα σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με τις διαφορετικές μεθόδους μέτρησης και τα μεγέθη σωματιδίων που εξετάστηκαν.
Επομένως, οι αριθμοί δεν είναι άμεσα συγκρίσιμοι.
Είναι το χύμα τσάι ασφαλέστερη επιλογή;
Στα φύλλα χύμα τσαγιού εντοπίστηκαν από 146 έως 1.178 σωματίδια ανά κιλό, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου σε 0,3 έως 2,4 σωματίδια ανά μερίδα δύο γραμμαρίων.
Ωστόσο, τα φύλλα εξετάστηκαν με απευθείας χημική πέψη και όχι με αντίστοιχη παρασκευή ροφήματος. Συνεπώς, δεν μπορεί να γίνει απόλυτη σύγκριση με το τσάι σε φακελάκια.
Οι επιστήμονες εξηγούν ότι τα μικροπλαστικά μπορούν να μεταφερθούν στα φύλλα από πλαστικούς σάκους, γεωργικές δραστηριότητες, ατμοσφαιρική σκόνη και βιομηχανικό εξοπλισμό.
Κατά το στάδιο του μαρασμού, η παρατεταμένη έκθεση των φύλλων στον αέρα μπορεί επίσης να συμβάλει στην επιμόλυνση.
Τα βιοδιασπώμενα φακελάκια είναι απαλλαγμένα από μικροπλαστικά;
Ο χαρακτηρισμός «βιοδιασπώμενο» δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ένα φακελάκι δεν περιέχει πολυμερή.
Μελέτη του 2026 στο Scientific Reports εξέτασε οκτώ εμπορικά προϊόντα και ανέδειξε τη σημασία της σύνθεσης των υλικών, συμπεριλαμβανομένου του πολυγαλακτικού οξέος (PLA), που χρησιμοποιείται σε ορισμένα προϊόντα τα οποία προωθούνται ως βιοδιασπώμενα.
Η πραγματική σύνθεση του φακέλου έχει επομένως μεγαλύτερη σημασία από την εμπορική περιγραφή του.
Τέσσερις τρόποι να περιορίσετε τα μικροπλαστικά στο τσάι
Οι ερευνητές προτείνουν πρακτικές αλλαγές που μπορούν να μειώσουν την επαφή του ροφήματος με πλαστικά υλικά:
- Επιλέξτε χύμα τσάι, αποφεύγοντας τα πλαστικά φακελάκια.
- Χρησιμοποιήστε μεταλλικά φίλτρα αντί για πλαστικά.
- Προτιμήστε κεραμικά σκεύη κατά την παρασκευή.
- Ξεπλύνετε τα φύλλα με κρύο νερό πριν από την παρασκευή, όπως προτείνουν οι συγγραφείς, για πιθανή μείωση της περιβαλλοντικής επιμόλυνσης.
Οι πρακτικές αυτές δεν εγγυώνται πλήρη απομάκρυνση των μικροπλαστικών.
Τι πρέπει να γνωρίζετε πριν από το επόμενο φλιτζάνι
Τα ευρήματα δείχνουν ότι το υλικό συσκευασίας μπορεί να επηρεάζει σημαντικά την παρουσία μικροπλαστικών και χημικών ουσιών στο τσάι.
Δεν αποδεικνύουν, όμως, ότι η κατανάλωση τσαγιού από πλαστικό φακελάκι προκαλεί συγκεκριμένες ασθένειες.
Απαιτούνται περισσότερες μελέτες, με μεγαλύτερο αριθμό προϊόντων και άμεσες μετρήσεις σε ροφήματα από χύμα φύλλα.
Μέχρι τότε, η επιλογή χύμα τσαγιού και η αποφυγή πλαστικών φακέλων αποτελούν απλούς τρόπους περιορισμού μιας πιθανής πηγής έκθεσης.
Πηγές: