Το «λαχανικό των πολεμιστών» πήρε το όνομά του επειδή στην αρχαιότητα Έλληνες, Ρωμαίοι και άλλοι λαοί το κατανάλωναν πριν από μάχες, γιατί πίστευαν ότι ενίσχυε τη δύναμη, την αντοχή, το θάρρος και τη μαχητική τους ικανότητα. Ποια τα οφέλη του για την υγεία.
Το «μαγικό λαχανικό του μεσαίωνα» που μπορεί να ρίξει την πίεση και να βοηθήσει στην απώλεια βάρους
Ποιο είναι το «λαχανικό των πολεμιστών» και ποια τα οφέλη του για την υγεία
Το σκόρδο (Allium sativum) είναι ένα από τα πιο κοινά μαγειρικά συστατικά στον κόσμο και βασικό στοιχείο της ελληνικής και μεσογειακής κουζίνας. Είναι γνωστό για τη χαρακτηριστική του γεύση. Μπορεί να είναι ιδιαίτερα έντονο και πικάντικο όταν καταναλώνεται ωμό ή να γίνει γλυκό, κρεμώδες και ήπιο όταν ψήνεται.
Διατίθεται φρέσκο όλο τον χρόνο, αλλά είναι την άνοιξη είναι η εποχή του ενώ αποξηραμένο όλο τον χρόνο. Χρησιμοποιείται σε σάλτσες, μαρινάδες, πιάτα με λαχανικά, αλείμματα και καρυκεύματα, ενώ νεότερες τάσεις όπως το μαύρο σκόρδο και το ζυμωμένο σκόρδο συνεχίζουν να διευρύνουν τη γαστρονομική του απήχηση.
Τοπικές εφαρμογές εκχυλισμάτων από το φυτό του σκόρδου
Η πρόσφατη έρευνα σχετικά με την τοπική χρήση του σκόρδου επικεντρώνεται κυρίως στη φροντίδα τραυμάτων και όχι στην αισθητική περιποίηση του δέρματος.
Μελέτες συμπεραίνυον ότι σκευάσματα με βάση το σκόρδο μπορεί να βοηθούν στην καταπολέμηση μικροβίων και να υποστηρίζουν την αποκατάσταση του δέρματος, όμως τα περισσότερα στοιχεία προέρχονται από εργαστηριακές μελέτες και μελέτες σε ζώα. Οι κλινικές μελέτες σε ανθρώπους παραμένουν περιορισμένες.
- Νανογέλη μαύρου σκόρδου: Έδειξε αντιβακτηριακή και αντιμυκητιασική δράση, υποστήριξε την επούλωση τραυμάτων και ήταν καλά ανεκτή από το δέρμα, σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο «Development and Application of a Novel ‘Green’ Antibacterial Black Garlic (Allium sativum)-Based Nanogel in Epidermal Wound Healing».
- Έθοσώματα με έλαιο σκόρδου: Βελτίωσαν την αντιμικροβιακή δράση και την απόδοση στην επούλωση τραυμάτων μέσω ενισχυμένης διείσδυσης στο δέρμα.
- Νανοσωματίδια αργύρου που προέρχονται από σκόρδο: Παρουσίασαν δράση έναντι ανθεκτικών στα φάρμακα παθογόνων που σχετίζονται με τραύματα.
Διατροφική αξία
100 γραμμάρια σκόρδο παρέχουν:
- Θερμίδες: 149
- Λιπαρά: 0,5g
- Κορεσμένα λιπαρά: 0,1g
- Τρανς λιπαρά: –
- Χοληστερόλη: 0mg
- Νάτριο: 17mg
- Υδατάνθρακες: 33g
- Καθαροί υδατάνθρακες: 31g
- Φυτικές ίνες: 2g
- Σάκχαρα: 1g
- Πρωτεΐνη: 6g
- Ασβέστιο: 181mg
- Σίδηρος: 2mg
- Κάλιο: 401mg
Σκόρδο: Οφέλη για την υγεία
1. Μπορεί να ενισχύσει το ανοσοποιητικό σύστημα
Το σκόρδο περιέχει ενώσεις θείου, συμπεριλαμβανομένης της αλισίνης, οι οποίες μπορεί να συμβάλλουν στην υποστήριξη του ανοσοποιητικού συστήματος. Έρευνες δείχνουν ότι μπορεί να ενισχύει τη δραστηριότητα ανοσοκυττάρων που συμμετέχουν στην καταπολέμηση λοιμώξεων, ενώ οι αντιοξειδωτικές του ιδιότητες βοηθούν στην προστασία των κυττάρων από βλάβες. Η τακτική κατανάλωση μπορεί να συμβάλει στη μείωση της σοβαρότητας και της διάρκειας κοινών ασθενειών, όπως το κρυολόγημα και η γρίπη.
2. Μπορεί να μειώσει την αρτηριακή πίεση
Το σκόρδο έχει μελετηθεί για τη δυνατότητά του να συμβάλλει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης, ιδιαίτερα σε άτομα με υπέρταση. Οι δραστικές του ενώσεις μπορεί να βοηθούν στη χαλάρωση των αιμοφόρων αγγείων και στη βελτίωση της ροής του αίματος, μειώνοντας την επιβάρυνση του καρδιαγγειακού συστήματος.
3. Μπορεί να βελτιώσει τα επίπεδα χοληστερίνης
Ορισμένες μελέτες συμπεραίνουν ότι το σκόρδο μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της ολικής χοληστερόλης και της LDL («κακής») χοληστερόλης, ενώ διατηρεί ή αυξάνει ελαφρώς την HDL («καλή») χοληστερόλη. Αυτές οι επιδράσεις μπορεί να συμβάλλουν στην υγεία των αρτηριών και στη μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακών παθήσεων.
4. Είναι καλή πηγή ισχυρών αντιοξειδωτικών
Το σκόρδο είναι πηγή αντιοξειδωτικών που βοηθούν στην αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες και της κυτταρικής βλάβης. Εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες, οι ενώσεις αυτές μπορεί να υποστηρίζουν την υγιή γήρανση, να μειώνουν τη φλεγμονή και να συμβάλλουν στη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου.
5. Μπορεί να βοηθήσει στην αποτοξίνωση του ήπατος
Οι ενώσεις θείου του σκόρδου μπορεί να συμβάλλουν στις φυσικές διαδικασίες αποτοξίνωσης του οργανισμού υποστηρίζοντας τη λειτουργία του ήπατος. Έρευνες δείχνουν ότι μπορούν να ενεργοποιούν ένζυμα που συμμετέχουν στην απομάκρυνση επιβλαβών ουσιών από το σώμα.
6. Μπορεί να δυναμώσει τα οστά
Νεότερα στοιχεία δείχνουν ότι το σκόρδο μπορεί να βοηθά στη διατήρηση της υγείας των οστών, ιδιαίτερα στις γυναίκες. Οι αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του και η περιεκτικότητά του σε θρεπτικά συστατικά μπορεί να υποστηρίζουν την οστική πυκνότητα.
7. Μπορεί να βελτιώσει τη σωματική απόδοση
Το σκόρδο χρησιμοποιείται παραδοσιακά για τη μείωση της κόπωσης και την υποστήριξη της σωματικής απόδοσης. Ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι μπορεί να βελτιώνει την ικανότητα άσκησης, να ενισχύει την κυκλοφορία του αίματος και να βοηθά τον οργανισμό να αντιμετωπίζει το οξειδωτικό στρες που σχετίζεται με την έντονη δραστηριότητα.
Το λαχανικό της Axomamma που είναι πλούσιο σε αντιοξειδωτικά και μπορεί να μειώσει τη φλεγμονή
8. Μπορεί να βοηθήσει στην καταπολέμηση λοιμώξεων
Το σκόρδο είναι γνωστό για τις αντιμικροβιακές του ιδιότητες. Εργαστηριακές μελέτες έχουν δείξει ότι η αλισίνη και άλλες ενώσεις μπορούν να αναστείλουν την ανάπτυξη ορισμένων βακτηρίων, ιών και μυκήτων.
9. Μπορεί να ενισχύσει την υγεία της καρδιάς
Πέρα από τις επιδράσεις του στην αρτηριακή πίεση και τη χοληστερίνη, το σκόρδο μπορεί να υποστηρίζει την καρδιαγγειακή υγεία βοηθώντας στη μείωση της φλεγμονής και στη βελτίωση της λειτουργίας των αιμοφόρων αγγείων.
10. Μπορεί να βοηθήσει στην πέψη
Το σκόρδο μπορεί να υποστηρίζει την πεπτική υγεία προάγοντας μια ισορροπημένη μικροχλωρίδα του εντέρου και διεγείροντας τις πεπτικές διαδικασίες.
Πιθανοί κίνδυνοι και παρενέργειες
Το σκόρδο θεωρείται γενικά ασφαλές και καλά ανεκτό, ωστόσο η έρευνα δείχνει ότι μπορεί να προκαλέσει παρενέργειες, ιδιαίτερα όταν καταναλώνεται σε μεγάλες ποσότητες ή ως συμπλήρωμα διατροφής. Τα συχνότερα προβλήματα περιλαμβάνουν στομαχική δυσφορία, καούρα, ναυτία, φούσκωμα, διάρροια, δυσπεψία, κακοσμία του στόματος και σωματική οσμή.
Το σκόρδο μπορεί επίσης να επηρεάσει την πήξη του αίματος, να αλληλεπιδράσει με αντιπηκτικά, αντιαιμοπεταλιακά, φάρμακα για την αρτηριακή πίεση και τον διαβήτη και, σπανίως, να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις.
Το «μαγικό λαχανικό του μεσαίωνα» που μπορεί να ρίξει την πίεση και να βοηθήσει στην απώλεια βάρους
Παρότι τα τοπικά προϊόντα με σκόρδο είναι συνήθως καλά ανεκτά όταν είναι σωστά διαμορφωμένα, η απευθείας εφαρμογή ωμού σκόρδου στο δέρμα μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό, εγκαύματα, φουσκάλες ή δερματίτιδα εξ επαφής.
Πηγές: Manipal Cigna, ETM, PMC, ScienceDirect, Frontiers, PMC