Η ελληνική θυγατρική της BMS εντάσσεται σε περιφερειακό cluster με Ιταλία και Ισπανία, ενώ clawback, αναδιαρθρώσεις και καθυστερήσεις στην πρόσβαση σε νέα φάρμακα πιέζουν την αγορά.
Η αποχώρηση της Ελισάβετ Προδρόμου από την Bristol Myers Squibb Ελλάδας, έπειτα από δέκα χρόνια στην ηγεσία της εταιρείας, σηματοδοτεί μια σημαντική διοικητική αλλαγή για την ελληνική φαρμακευτική αγορά. Η εξέλιξη έρχεται παράλληλα με την αναδιοργάνωση της BMS σε ευρωπαϊκό επίπεδο και την ένταξη της ελληνικής θυγατρικής σε ευρύτερο περιφερειακό cluster, μαζί με την Ιταλία και την Ισπανία.
ΣΦΕΕ: Σε κρίσιμο σημείο η πρόσβαση των ασθενών στη φαρμακευτική καινοτομία
Η αλλαγή στη BMS έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι πολυεθνικές φαρμακευτικές επιχειρήσεις επανεξετάζουν τη δομή και το μέγεθος της παρουσίας τους σε επιμέρους ευρωπαϊκές αγορές.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ελληνική θυγατρική δεν θα διατηρήσει την προηγούμενη αυτοτελή διοικητική δομή, ενώ η ευθύνη για την ελληνική αγορά θα περάσει στο περιφερειακό σχήμα.
Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ελλάδα, καθώς καταγράφεται σε ένα περιβάλλον αυξημένων οικονομικών πιέσεων για τη φαρμακευτική αγορά. Οι υποχρεωτικές επιστροφές (clawback), οι πιέσεις στις τιμές και η συγκράτηση των φαρμακευτικών δαπανών αποτελούν παράγοντες που επηρεάζουν τις αποφάσεις των εταιρειών για την οργάνωση και το αποτύπωμά τους στις εθνικές αγορές.
Η περίπτωση της BMS εντάσσεται σε μια ευρύτερη συζήτηση για τη θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο φαρμακευτικό χάρτη. Η EFPIA επισημαίνει ότι η πρόσβαση σε νέα φάρμακα παρουσιάζει σημαντικές ανισότητες μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, ενώ η διαθεσιμότητα και η ταχύτητα πρόσβασης επηρεάζονται από πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων οι εθνικές διαδικασίες τιμολόγησης και αποζημίωσης και οι διαθέσιμοι πόροι.
Το ελληνικό clawback και οι πιέσεις στις εταιρείες
Στην Ελλάδα, το οικονομικό περιβάλλον για τις φαρμακευτικές επιχειρήσεις επιβαρύνεται από το υψηλό clawback και τις συνολικές υποχρεωτικές επιστροφές. Σε αυτό το πλαίσιο, οι εταιρείες προχωρούν σε αναδιοργανώσεις, περιορισμό λειτουργικών δαπανών και αλλαγές στη στελέχωση, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς.
Οι πιέσεις δεν αφορούν μόνο τη διοικητική δομή. Συνδέονται και με το ερώτημα εάν η Ελλάδα παραμένει ελκυστική αγορά για την κυκλοφορία νέων καινοτόμων θεραπειών.
Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία για την πρόσβαση σε νέα φάρμακα αποτυπώνουν το πρόβλημα. Σύμφωνα με τον δείκτη Patients W.A.I.T. Indicator 2025 της EFPIA-IQVIA, από τα 168 νέα φάρμακα που εγκρίθηκαν κεντρικά στην Ευρώπη την περίοδο 2021-2024, στην Ελλάδα έγιναν διαθέσιμα 69.
Παράλληλα, ο χρόνος από την ευρωπαϊκή έγκριση έως την πρόσβαση των ασθενών στην Ελλάδα παραμένει ιδιαίτερα μεγάλος. Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν το 2026 καταγράφουν αναμονή περίπου 641 ημερών.
Η πρόσβαση των ασθενών στο επίκεντρο
Οι αλλαγές στη φαρμακευτική αγορά έχουν άμεσο ενδιαφέρον και για τους ασθενείς, καθώς η περιορισμένη διαθεσιμότητα ή η καθυστέρηση στην κυκλοφορία νέων θεραπειών μπορεί να επηρεάσει τις θεραπευτικές επιλογές.
Ο ΣΦΕΕ έχει επισημάνει ότι τρία στα πέντε νέα καινοτόμα φάρμακα που εγκρίθηκαν στην Ευρώπη δεν έγιναν διαθέσιμα στην Ελλάδα κατά την εξεταζόμενη περίοδο, ενώ όσα φτάνουν στη χώρα αντιμετωπίζουν σημαντικές καθυστερήσεις μέχρι την αποζημίωσή τους.Την ίδια στιγμή, η οικονομική βιωσιμότητα παλαιότερων θεραπειών αποτελεί επίσης ζήτημα για την αγορά.
ΣΦΕΕ: «Τρία στα πέντε νέα καινοτόμα φάρμακα ενδέχεται να μην έρθουν στην Ελλάδα»
Χαρακτηριστική είναι η πρόσφατη περίπτωση ογκολογικού φαρμάκου για τον τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού, για το οποίο είχε εκφραστεί πρόθεση απόσυρσης από την ελληνική αγορά. Μετά τις αντιδράσεις και τη δημοσιότητα που πήρε το θέμα, υπήρξαν κινήσεις από το υπουργείο Υγείας και τον ΕΟΦ για την επανεξέταση της υπόθεσης και την επανέναρξη της διαδικασίας διαπραγμάτευσης.
Η αποχώρηση της Λίζας Προδρόμου από την BMS και η μεταβολή της διοικητικής δομής της ελληνικής θυγατρικής αποτελούν, επομένως, μία από τις πλέον πρόσφατες ενδείξεις των αλλαγών που συντελούνται στον φαρμακευτικό κλάδο. Το ζητούμενο για την ελληνική αγορά είναι εάν οι αναδιαρθρώσεις θα περιοριστούν σε διοικητικές και επιχειρησιακές αλλαγές ή εάν θα επηρεάσουν μακροπρόθεσμα την παρουσία νέων και υφιστάμενων θεραπειών στη χώρα.