Η ακράτεια ούρων επηρεάζει εκατομμύρια γυναίκες, ωστόσο πολλές εξακολουθούν να βασίζονται σε απλές ασκήσεις Kegel χωρίς να συνειδητοποιούν ότι μπορεί να μην αντιμετωπίζουν την πραγματική αιτία των συμπτωμάτων τους. Ειδικοί εξηγούν τι είναι αυτό που μπορεί να την αντιμετωπίσει πιο αποτελεσματικά.
Παγκόσμια Ημέρα Τουαλέτας: Ποιες διαταραχές ούρησης και κένωσης συνδέονται με τη χρήση της;
Γιατί η ακράτεια ούρων είναι πιο συχνή απ’ όσο πιστεύουν πολλές γυναίκες
Η ακράτεια ούρων επηρεάζει περίπου το 40% των γυναικών στο Ηνωμένο Βασίλειο και ορίζεται από τον Εθνικό Οργανισμό Υγείας της Βρετανίας, NHS ως η ακούσια ή μη εκούσια διαρροή ούρων.
«Το πυελικό έδαφος είναι μια ομάδα μυών που σχηματίζουν έναν υποστηρικτικό ιμάντα στη βάση της λεκάνης», εξηγεί η Βρετανίδα Dr Zena Wehbe, μοριακή φαρμακολόγος, σύμφωνα με το Daily Mail. Προσθέτει ότι υποστηρίζει τη λειτουργία της ουροδόχου κύστης, του εντέρου και της σεξουαλικής λειτουργίας, τη στάση του σώματος και την κίνηση, τονίζοντας ότι η υγεία του πυελικού εδάφους αφορά πολύ περισσότερα από τον έλεγχο της κύστης. Οι υπόλοιποι τρεις τύποι ακράτειας δεν σχετίζονται άμεσα με την υγεία του πυελικού εδάφους.
Πώς να αντιμετωπιστεί η ακράτεια ούρων σε γυναίκες στην εμμηνόπαυση
Σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο “Effect of pelvic floor muscle training on urinary incontinence symptoms in postmenopausal women: A systematic review and meta-analysis”, η προπόνηση των μυών του πυελικού εδάφους μείωσε σημαντικά τη σοβαρότητα της ακράτειας ούρων σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες σε σύγκριση με ομάδες ελέγχου. Η ανάλυση έδειξε επίσης βελτιώσεις στα επεισόδια διαρροών, στη μυϊκή δύναμη του πυελικού εδάφους και στη συνολική ποιότητα ζωής, αν και οι μελέτες που συμπεριλήφθηκαν διέφεραν σε μέγεθος και μεθοδολογία.
Γιατί σας πιάνει ξαφνικά η ανάγκη να πάτε τουαλέτα μόλις φτάσετε σπίτι; Ειδικός του Cleveland απαντά
Άλλες πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η ακράτεια ούρων σε γυναίκες στην εμμηνόπαυση και μετά την εμμηνόπαυση μπορεί συχνά να βελτιωθεί με μη επεμβατικές, τεκμηριωμένες θεραπείες. Νεότερες θεραπείες με βάση την ενέργεια, όπως τα κολπικά λέιζερ, εξακολουθούν να μελετώνται και δεν έχουν ακόμη αποδειχθεί πιο αποτελεσματικές από το placebo.
- Η προπόνηση των μυών του πυελικού εδάφους (PFMT) ενδυναμώνει τους μύες που υποστηρίζουν την κύστη και βελτιώνει σημαντικά τις διαρροές και την ποιότητα ζωής.
- Η εκπαίδευση της κύστης βοηθά στη μείωση της επιτακτικότητας και της συχνουρίας μέσω προγραμματισμένης ούρησης και ελέγχου της παρόρμησης.
- Τα κολπικά οιστρογόνα βελτιώνουν τα ουρολογικά συμπτώματα και μειώνουν τον κίνδυνο υποτροπιαζουσών ουρολοιμώξεων.
- Οι θεραπείες με κολπικό λέιζερ δεν έχουν δείξει σαφές όφελος σε σχέση με εικονική θεραπεία και παραμένουν πειραματικές.
Τύποι ακράτειας ούρων
1. Ακράτεια από στρες
Διακρίνεται ευρέως σε τέσσερις υποτύπους, με την ακράτεια από στρες να είναι η πιο κοινή. Αυτή η μορφή επηρεάζει περίπου μία στις πέντε γυναίκες ηλικίας 40 ετών και άνω, ωστόσο θεωρείται ότι υποαναφέρεται σε μεγάλο βαθμό λόγω αμηχανίας. Η ακράτεια από στρες συνδέεται με εξασθενημένους μύες του πυελικού εδάφους μετά την εγκυμοσύνη, τον τοκετό και την εμμηνόπαυση και σχετίζεται επίσης με την παχυσαρκία και τη γήρανση.
2. Ακράτεια επιτακτικού τύπου
Η ακράτεια επιτακτικού τύπου, γνωστή και ως υπερδραστήρια κύστη, προκαλείται από υπερδραστηριότητα του μυός στο τοίχωμα της ουροδόχου κύστης. Συχνά συνδέεται με νευρολογικές παθήσεις όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας και η νόσος Πάρκινσον, με ερεθισμό της κύστης από καφεΐνη, αλκοόλ και ουρολοιμώξεις ή με νευρική βλάβη.
Ακράτεια ούρων: Οι αιτίες σε άνδρες και γυναίκες – 3 λύσεις για να την αντιμετωπίσετε αποτελεσματικά
3. Ακράτεια υπερχείλισης
Υπάρχει επίσης η ακράτεια υπερχείλισης, γνωστή ως χρόνια κατακράτηση, η οποία προκαλείται από απόφραξη της κύστης, για παράδειγμα από έναν όγκο, που εμποδίζει την πλήρη κένωση και προκαλεί συχνές διαρροές καθώς αυξάνεται η πίεση.
4. Λειτουργική ακράτεια
Τέλος, η λειτουργική ακράτεια αφορά άτομα που δυσκολεύονται να φτάσουν έγκαιρα στην τουαλέτα λόγω σωματικών ή νοητικών περιορισμών, όπως η άνοια και η σοβαρή αρθρίτιδα.
Γιατί οι ασκήσεις πυελικού εδάφους δεν λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο για όλες
Για δεκαετίες, η βασική προσέγγιση στην ακράτεια ούρων εστίαζε στις ασκήσεις Kegel, οι οποίες ενδυναμώνουν τους μύες του πυελικού εδάφους που υποστηρίζουν την κύστη, το έντερο και τη μήτρα. Αυτές οι διακριτικές ασκήσεις περιλαμβάνουν σύσφιξη και χαλάρωση των μυών που χρησιμοποιούνται για να σταματήσει η ροή των ούρων. Ωστόσο, η Dr Wehbe εξηγεί ότι δεν έχουν όλες οι διαρροές την ίδια αιτία.
«Υπάρχουν διαρροές που συμβαίνουν είτε λόγω αδύναμου πυελικού εδάφους… αλλά υπάρχουν και διαρροές που εμφανίζονται μετά από μια ξαφνική έντονη ανάγκη για τουαλέτα, και αυτό σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με τον μυ της κύστης και τη σηματοδότηση μεταξύ κύστης και εγκεφάλου», λέει. Ως αποτέλεσμα, «η “θεραπεία” δεν είναι πάντα η ίδια», με τις διαρροές που σχετίζονται με επιτακτικότητα να χρειάζονται ρύθμιση της κύστης και τις διαρροές από στρες να απαιτούν επανεκπαίδευση των μυών.
Προειδοποιεί επίσης ότι ένα υπερβολικά σφιχτό πυελικό έδαφος μπορεί να προκαλέσει διαρροές. Σε αυτές τις περιπτώσεις «οι ασκήσεις Kegel μπορεί να κάνουν τα συμπτώματά τους χειρότερα». Αν και εισήχθησαν τη δεκαετία του 1940 από τον Arnold Henry Kegel, αυτή η προσέγγιση δεν είναι ίδια για όλες. «Ορισμένες γυναίκες… έχουν στην πραγματικότητα ένα πυελικό έδαφος που είναι πολύ σφιχτό ή υπερδραστήριο και όχι αδύναμο», λέει η Dr Wehbe, τονίζοντας ότι η σωστή αξιολόγηση είναι απαραίτητη.
Η σύγχρονη προπόνηση του πυελικού εδάφους δεν περιορίζεται μόνο στις ασκήσεις Kegel
Το πυελικό έδαφος βρίσκεται στη βάση της λεκάνης και αποτελείται τόσο από μυϊκές ίνες βραδείας όσο και ταχείας σύσπασης, καθεμία με διαφορετικό ρόλο. Περίπου το 70% είναι ίνες βραδείας σύσπασης που ανταποκρίνονται καλύτερα στην αντοχή, την αναπνοή και τη διατηρούμενη ενεργοποίηση, ενώ το υπόλοιπο 30% είναι ίνες ταχείας σύσπασης που αντιδρούν γρήγορα σε ενέργειες όπως ο βήχας ή η άρση βάρους.
Κάθεστε στην τουαλέτα για πολλή ώρα; Πόσα λεπτά μπορεί να είναι σημάδι καρκίνου παχέος εντέρου
«Και οι δύο τύποι ινών είναι σημαντικοί για τη σωστή λειτουργία του πυελικού εδάφους αλλά απαιτούν διαφορετικούς τύπους άσκησης. Το κλειδί δεν είναι απλώς να σφίγγετε περισσότερο, αλλά να επανεκπαιδεύσετε το πυελικό έδαφος ώστε να συνεργάζεται με τον κορμό, τους γλουτούς και την αναπνοή. Τα γρήγορα σφιξίματα από μόνα τους δεν είναι αρκετά για την πλειονότητα των μυών του πυελικού εδάφους», εξηγεί η Dr Wehbe.
Πηγές: Daily Mail, ScienceDirect, MDPI, Uroweb, PubMed, ScienceDirect