Το American College of Cardiology και η American Heart Association δημοσίευσαν τις Οδηγίες του 2026 για τη διαχείριση της δυσλιπιδαιμίας, αντικαθιστώντας τις προηγούμενες οδηγίες του 2018 για τη χοληστερίνη και εισάγοντας αρκετές αλλαγές στη διαχείριση την αξιολόγηση του καρδιαγγειακού κινδύνου.
FDA: Εγκρίθηκε νέο χάπι που μειώνει την LDL χοληστερόλη έως και 60%, με λιγότερες παρενέργειες
Τι άλλαξε στις οδηγίες ACC/AHA του 2026 για τη χοληστερίνη
Οι οδηγίες επαναφέρουν συγκεκριμένους στόχους για την LDL χοληστερόλη, συνιστούν μία εφάπαξ εξέταση για τη λιποπρωτεΐνη(a) σε όλους τους ενήλικες, επεκτείνουν τον έλεγχο της χοληστερίνης ώστε να περιλαμβάνει παιδιά ηλικίας 9–11 ετών και δίνουν έμφαση στην εξατομικευμένη θεραπεία με βάση τον συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο κάθε ατόμου και όχι μόνο την LDL χοληστερόλη.
«Αντί να βασίζεται η θεραπεία σε έναν μόνο αριθμό – τα επίπεδα της LDL – οι κλινικοί ιατροί θα χρησιμοποιούν πλέον μια εκτίμηση του συνολικού καρδιαγγειακού κινδύνου. Θα εξετάζουν επίσης παράγοντες που “ενισχύουν” τον κίνδυνο, όπως το οικογενειακό ιστορικό, η χρόνια νεφρική νόσος, οι φλεγμονώδεις παθήσεις, τα υψηλά επίπεδα λιποπρωτεΐνης(a), και θα καθορίζουν τη θεραπεία με βάση το επίπεδο κινδύνου του ασθενούς», δήλωσε ο Kyle Hoedebecke, κλινικός σύμβουλος στη Βιρτζίνια, σύμφωνα με το Medical News Today.
«Έτσι, δύο άτομα με ακριβώς το ίδιο επίπεδο LDL μπορεί να παρουσιάζουν εντελώς διαφορετικό κίνδυνο να υποστούν έμφραγμα του μυοκαρδίου ή ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, λόγω του υπόλοιπου ιατρικού τους προφίλ», πρόσθεσε.
Οι οδηγίες εισάγουν επίσης τον υπολογιστή κινδύνου PREVENT, επεκτείνουν την αξιολόγηση του καρδιαγγειακού κινδύνου σε ενήλικες ηλικίας 30–79 ετών, ενσωματώνουν τη νεφρική λειτουργία στις εκτιμήσεις κινδύνου και συνιστούν τη μέτρηση της ασβέστωσης των στεφανιαίων αρτηριών σε επιλεγμένους ενήλικες όταν υπάρχει αβεβαιότητα σχετικά με την έναρξη υπολιπιδαιμικής θεραπείας.
Η Νο1 υπερτροφή που βοηθά στη μείωση της χοληστερίνης, σύμφωνα με καρδιολόγο
«Είναι λογικό να ρωτήσετε τον γιατρό σας για εξατομικευμένους στόχους LDL, ιδιαίτερα εάν έχετε οικογενειακό ιστορικό πρώιμου εμφράγματος, διαβήτη, πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου ή εγκατεστημένη καρδιοπάθεια», πρόσθεσε ο Αμερικανός καρδιολόγος Wahaj Aman.
Πώς έχει αλλάξει η κατανόηση των ειδικών για τη χοληστερίνη μέσα στα τελευταία 10 χρόνια;
Την τελευταία δεκαετία, η έρευνα για τη χοληστερίνη έχει εξελιχθεί πέρα από την παραδοσιακή εστίαση μόνο στην LDL και την HDL. Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν πλέον μια ευρύτερη προσέγγιση για να κατανοήσουν καλύτερα τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, αντανακλώντας τις εξελίξεις στη βιολογία των λιπιδίων και στην έρευνα για την αθηροσκλήρωση.
Σύμφωνα με άρθρο του 2026 με τίτλο «Atherogenic dyslipidaemia and residual cardiovascular risk: Understanding the link to heart disease», ο καρδιαγγειακός κίνδυνος μπορεί να παραμένει ακόμη και όταν επιτυγχάνονται οι στόχοι της LDL-C, επειδή πολλοί παράγοντες συμβάλλουν στην εμφάνιση της νόσου. Η ανασκόπηση υποστηρίζει τον συνδυασμό αλλαγών στον τρόπο ζωής με στοχευμένες θεραπείες πέρα από τη μείωση της LDL-C.
Βασικές εξελίξεις από την πρόσφατη έρευνα λένε ότι:
- Η ApoB μπορεί να προβλέπει καλύτερα τον καρδιαγγειακό κίνδυνο από την LDL-C, ιδιαίτερα σε άτομα με μεταβολική νόσο.
- Τα επίπεδα της HDL από μόνα τους δεν επαρκούν για την αξιολόγηση της προστασίας, καθώς φαίνεται ότι μεγαλύτερη σημασία έχει η λειτουργικότητα της HDL.
- Υπολειπόμενος καρδιαγγειακός κίνδυνος μπορεί να παραμένει ακόμη και μετά την επίτευξη των στόχων LDL, γεγονός που αναδεικνύει τον ρόλο της Lp(a), της υπολειμματικής χοληστερόλης, της φλεγμονής και της apoB.
- Η δια βίου έκθεση σε λιποπρωτεΐνες που περιέχουν apoB θεωρείται ολοένα και περισσότερο βασικός παράγοντας ανάπτυξης της αθηροσκλήρωσης, ενισχύοντας τη σημασία της πρώιμης πρόληψης.
Πρέπει να ελέγξετε τα επίπεδα της Lp(a);
Οι οδηγίες του 2026 συνιστούν τη μέτρηση της λιποπρωτεΐνης(a) τουλάχιστον μία φορά κατά την ενήλικη ζωή, επειδή τα αυξημένα επίπεδά της αποτελούν κληρονομικό παράγοντα κινδύνου για αθηροσκληρωτική καρδιαγγειακή νόσο.
«Οι οδηγίες υποστηρίζουν τη μέτρηση της λιποπρωτεΐνης(a), ιδανικά τουλάχιστον μία φορά στη διάρκεια της ζωής ενός ατόμου. Η αυξημένη Lp(a) αποτελεί κληρονομικό παράγοντα που ενισχύει τον κίνδυνο αθηροσκληρωτικής καρδιαγγειακής νόσου και μπορεί να επηρεάσει την εκτίμηση του κινδύνου και την ένταση της θεραπείας», δήλωσε η ΑμερικανίδαChandan K. Buttar, ειδικός στην εσωτερική ιατρική με εξειδίκευση στις καρδιαγγειακές νόσους.
Αυξημένη χοληστερίνη: 5 συμπτώματα στα μάτια και στο σώμα που δεν πρέπει να αγνοήσετε
Ο Aman πρόσθεσε ότι τα υψηλότερα επίπεδα Lp(a) σχετίζονται με προοδευτικά μεγαλύτερο καρδιαγγειακό κίνδυνο και ότι τα αυξημένα αποτελέσματα μπορεί να απαιτούν πιο εντατική διαχείριση των τροποποιήσιμων παραγόντων κινδύνου και πιο επιθετική υπολιπιδαιμική θεραπεία.
Η Buttar σημείωσε ότι η επανάληψη της εξέτασης συνήθως δεν είναι απαραίτητη, εκτός εάν ο καρδιαγγειακός κίνδυνος είναι αβέβαιος ή το οικογενειακό ιστορικό υποδηλώνει κληρονομικό κίνδυνο.
Τι συνιστούν ειδικοί εάν έχετε έντονους μυϊκούς πόνους από τις στατίνες;
Οι ειδικοί ανέφεραν ότι πριν από οποιαδήποτε αλλαγή στη θεραπεία θα πρέπει να αποκλείονται άλλες αιτίες μυϊκών πόνων, όπως η ανεπάρκεια βιταμίνης D και οι αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα.
Εάν οι στατίνες δεν είναι ανεκτές, οι οδηγίες προτείνουν εναλλακτικές επιλογές, όπως:
- διαφορετική στατίνη,
- χαμηλότερη δόση,
- εζετιμίμπη,
- βεμπεδοϊκό οξύ,
- αναστολείς PCSK9 και
- ινκλισιράνη, για ασθενείς υψηλότερου κινδύνου.
«Πολλές φορές, η απλή αλλαγή του τύπου της στατίνης, η μείωση της δόσης ή η χορήγηση του φαρμάκου μέρα παρά μέρα αρκεί για να ανακουφίσει αυτές τις ανεπιθύμητες ενέργειες», δήλωσε ο Hoedebecke.
Ο Aman σημείωσε επίσης ότι η ενλισιτίδη, ένα δισκίο που λαμβάνεται μία φορά την ημέρα, έλαβε έγκριση από τον FDA τον Ιούλιο του 2026 για τη μείωση της LDL χοληστερόλης.
Τα συμπληρώματα διατροφής, όπως το ιχθυέλαιο ή το κόκκινο ρύζι μαγιάς, μειώνουν πραγματικά τη χοληστερίνη;
Τα συμπληρώματα διατροφής δεν θα πρέπει να αντικαθιστούν τις υπολιπιδαιμικές θεραπείες που συνιστώνται από τις οδηγίες, δήλωσαν οι ειδικοί.
Ο Aman ανέφερε τη δοκιμή SPORT, η οποία διαπίστωσε ότι η χαμηλή δόση ροσουβαστατίνης μείωσε σημαντικά την LDL χοληστερόλη, ενώ το ιχθυέλαιο, η κανέλα, το σκόρδο, ο κουρκουμάς, οι φυτικές στερόλες και το κόκκινο ρύζι μαγιάς δεν μείωσαν σημαντικά την LDL χοληστερόλη σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο.
Η Buttar δήλωσε ότι η συνταγογραφούμενη αιθυλική ικοσαπέντη (αγγ. icosapent ethyl) έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τα καρδιαγγειακά συμβάντα σε συγκεκριμένες ομάδες υψηλού κινδύνου, αλλά δεν μειώνει ουσιαστικά την LDL χοληστερόλη όπως οι στατίνες.
Χοληστερίνη: Πόσο συχνά οι στατίνες επηρεάζουν τους μύες – Τι δείχνει μελέτη για τις παρενέργειες
Όσον αφορά το κόκκινο ρύζι μαγιάς, ανέφερε, «περιέχει τη μονακολίνη Κ, η οποία είναι χημικά παρόμοια με τη λοβαστατίνη, μια θεραπεία με στατίνη, και μπορεί να μειώσει την LDL». Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η ποιότητα των προϊόντων και η δοσολογία δεν είναι σταθερές, γεγονός που το καθιστά «μη αξιόπιστο και μη συνιστώμενο υποκατάστατο της συνταγογραφούμενης θεραπείας».