Η εκτενής αξιολόγηση δεδομένων από δισεκατομμύρια δόσεις καταγράφει υψηλή προστασία έναντι σοβαρής νόσου και αναδεικνύει τις προοπτικές της τεχνολογίας mRNA για νέες θεραπείες και εμβόλια.
Βρετανοί εμβολιάζονται για το Έμπολα: Το Πανεπιστήμιο του Oxford ξεκινά δοκιμές σε ανθρώπους
Υψηλή αποτελεσματικότητα απέναντι στη σοβαρή νόσο
Τα εγκεκριμένα εμβόλια mRNA κατά της Covid-19 εξακολουθούν να παρουσιάζουν υψηλή αποτελεσματικότητα και πολύ καλό προφίλ ασφάλειας, σύμφωνα με νέα ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο The Lancet. Η μελέτη συγκέντρωσε στοιχεία από εργαστηριακές έρευνες, κλινικές δοκιμές και πραγματικά δεδομένα από δισεκατομμύρια χορηγηθείσες δόσεις, επιβεβαιώνοντας ότι τα οφέλη του εμβολιασμού υπερτερούν σημαντικά των σπάνιων κινδύνων.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι τα εμβόλια προσφέρουν περίπου 87% προστασία έναντι επιβεβαιωμένης λοίμωξης από SARS-CoV-2, 93% έναντι νοσηλείας και 94% έναντι θανάτου μέσα στις πρώτες 14 έως 42 ημέρες μετά τον εμβολιασμό. Αν και η προστασία μειώνεται με την πάροδο του χρόνου και διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικία σε ορισμένες αναλύσεις, οι αναμνηστικές δόσεις αποκαθιστούν σημαντικό μέρος της ανοσίας. Παράλληλα, η συνεχιζόμενη επιτήρηση επιβεβαιώνει ότι τα εμβόλια εξακολουθούν να παρέχουν ουσιαστική προστασία ακόμη και με την εμφάνιση νέων παραλλαγών.
Τα ευρήματα αυτά συμβαδίζουν και με μεγάλη γαλλική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο JAMA, η οποία ανέλυσε δεδομένα περισσότερων από 28 εκατομμυρίων ενηλίκων. Οι ερευνητές δεν εντόπισαν αύξηση της μακροχρόνιας θνησιμότητας στους εμβολιασμένους έως και τον Μάρτιο του 2025, ενώ διαπίστωσαν ότι η συνολική θνησιμότητα ήταν χαμηλότερη σε σύγκριση με τους ανεμβολίαστους, κυρίως λόγω της σημαντικής μείωσης των θανάτων από Covid-19 και των επιπλοκών της νόσου.
Κοινό εμβόλιο μειώνει τον κίνδυνο για άνοια κατά 24% – Ποιοι να το κάνουν
Πολύ καλό προφίλ ασφαλείας
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία ενισχύουν την εικόνα ασφάλειας των εμβολίων mRNA, καθώς οι σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες παραμένουν εξαιρετικά σπάνιες.
Τα βασικά ευρήματα της ανασκόπησης
- Η μυοκαρδίτιδα και η περικαρδίτιδα εμφανίστηκαν συχνότερα μετά τη δεύτερη δόση, με περίπου 12,6 περιστατικά ανά εκατομμύριο δόσεων για το εμβόλιο της Pfizer και 35,6 ανά εκατομμύριο για το Moderna.
- Ο κίνδυνος εμφάνισης μυοκαρδίτιδας ή περικαρδίτιδας μετά από λοίμωξη SARS-CoV-2 ήταν υψηλότερος από τον αντίστοιχο κίνδυνο μετά τον εμβολιασμό, ακόμη και στους άνδρες ηλικίας 12-19 ετών.
- Η αναφυλαξία παρέμεινε ιδιαίτερα σπάνια, με περίπου 4,7 περιστατικά ανά εκατομμύριο δόσεων του εμβολίου της Pfizer.
- Το σύνδρομο Guillain-Barré καταγράφηκε επίσης πολύ σπάνια, με περίπου 38 περιστατικά ανά εκατομμύριο δόσεων του εμβολίου της AstraZeneca.
- Οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες, όπως ο πόνος στο σημείο της ένεσης, η κόπωση και ο πυρετός, ήταν συνήθως ήπιες ή μέτριες και υποχωρούσαν μέσα σε λίγες ημέρες.
Προοπτικές πέρα από την Covid-19
Η ανασκόπηση υπογραμμίζει ότι η τεχνολογία mRNA δεν περιορίζεται πλέον στην αντιμετώπιση της Covid-19. Οι ερευνητές θεωρούν ότι μπορεί να αξιοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων εμβολίων κατά της γρίπης, του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV) και άλλων λοιμωδών νοσημάτων.
Παράλληλα, η ίδια τεχνολογία ανοίγει τον δρόμο για εξατομικευμένα αντικαρκινικά εμβόλια, αλλά και για καινοτόμες θεραπείες που βασίζονται στο RNA, διευρύνοντας σημαντικά τις μελλοντικές εφαρμογές της.
Έμφαση στην πρόσβαση και στην ενημέρωση
Οι συγγραφείς της ανασκόπησης υποστηρίζουν ότι απαιτείται ισότιμη πρόσβαση στα εμβόλια, μεγαλύτερη παραγωγική δυνατότητα στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος και περαιτέρω ενίσχυση των υποδομών αποθήκευσης και διανομής.
Παράλληλα, τονίζουν ότι η τεκμηριωμένη και σαφής ενημέρωση του κοινού γύρω από την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων mRNA αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης των πολιτών, την ενίσχυση της εμβολιαστικής κάλυψης και την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης.
Η επιστημονική ανασκόπηση δημοσιεύθηκε στο The Lancet με τίτλο «Safety and efficacy of mRNA vaccines: a mechanistic and public health perspective» (DOI: 10.1016/S0140-6736(26)00512-X).