Νέα μελέτη συνδέει περίπου 2,3 εκατομμύρια περιστατικά καρκίνου με λοιμώξεις – Στο επίκεντρο H. pylori, HPV, ηπατίτιδα και Epstein-Barr.
Αδιαπραγμάτευτη η ασφαλής χορήγηση αντικαρκινικών θεραπειών- Τι ζητούν οι Ογκολόγοι
Οι πέντε λοιμώξεις που βρίσκονται στο επίκεντρο
Περίπου μία στις οκτώ νέες περιπτώσεις καρκίνου παγκοσμίως συνδέεται με λοιμώξεις, σύμφωνα με νέα μελέτη, η οποία αναδεικνύει τη σημασία της πρόληψης και του ελέγχου συγκεκριμένων βακτηρίων και ιών.
Ερευνητές του International Agency for Research on Cancer υπολόγισαν ότι από τα 19,2 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρκίνου το 2024, περίπου 2,3 εκατομμύρια σχετίζονταν με λοιμώξεις.
Η συντριπτική πλειονότητα των συγκεκριμένων περιστατικών συνδεόταν με πέντε συγκεκριμένες λοιμώξεις. Πρόκειται για το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (H. pylori), τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), την ηπατίτιδα Β και C και τον ιό Epstein-Barr (EBV).
Η μεγαλύτερη επιβάρυνση καταγράφηκε στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου εντοπίστηκε περίπου το 77% των περιστατικών καρκίνου που σχετίζονταν με λοιμώξεις.
Μόνο στην Ανατολική Ασία καταγράφηκαν 990.000 τέτοια περιστατικά, αριθμός που αντιστοιχεί στο 42% του παγκόσμιου συνόλου, κυρίως εξαιτίας του H. pylori και της ηπατίτιδας Β.
Οι ερευνητές έγραψαν στο The Lancet Oncology: «Παρόλο που οι επενδύσεις στην ανάπτυξη νέων προληπτικών εμβολίων είναι καθοριστικής σημασίας, πολλές στρατηγικές πρόληψης είναι γνωστό ότι είναι οικονομικά αποδοτικές».
Και πρόσθεσαν: «Δυστυχώς, τέτοιες στρατηγικές συχνά δεν αξιοποιούνται επαρκώς λόγω κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών εμποδίων, πολλές φορές ακριβώς στις περιοχές που τις χρειάζονται περισσότερο».
HPV και καρκίνος: Τι έδειξαν τα στοιχεία
Στη Δυτική Ευρώπη, ο HPV συνδέθηκε με 24.000 περιστατικά καρκίνου το 2024, αποτελώντας τη σημαντικότερη αιτία καρκίνου που σχετίζεται με λοίμωξη στην περιοχή.
Ο HPV μεταδίδεται κυρίως μέσω στενής επαφής δέρμα με δέρμα κατά τη σεξουαλική δραστηριότητα. Στους περισσότερους ανθρώπους δεν δημιουργεί προβλήματα, ωστόσο περίπου 14 τύποι υψηλού κινδύνου μπορούν να προκαλέσουν κυτταρικές αλλαγές που αυξάνουν τον κίνδυνο καρκίνου.
Ο ιός συνδέεται ιδιαίτερα με:
- σχεδόν όλες τις περιπτώσεις καρκίνου του τραχήλου της μήτρας,
- καρκίνους του στόματος και του λαιμού,
- καρκίνο του πρωκτού και του πέους,
- καρκίνους του αιδοίου και του κόλπου.
Ο εμβολιασμός κατά του HPV και ο προσυμπτωματικός έλεγχος αποτελούν βασικά εργαλεία στη στρατηγική του World Health Organisation για την εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Γιατί αυξάνονται οι καρκίνοι στους νέους; Μελέτη αποκάλυψε τον καθοριστικό παράγοντα
H. pylori: Η λοίμωξη που συνδέθηκε με 760.000 περιστατικά
Ιδιαίτερη σημασία έχουν τα ευρήματα για το H. pylori, καθώς αναδείχθηκε στη μεγαλύτερη μεμονωμένη λοιμώδη αιτία καρκίνου παγκοσμίως για το 2024, με περίπου 760.000 περιστατικά.
Τα περισσότερα αφορούσαν καρκίνο του στομάχου. Ωστόσο, πρόσφατη έρευνα υποστήριξε ότι το βακτήριο μπορεί να σχετίζεται και με έως μία στις πέντε περιπτώσεις καρκίνου του εντέρου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, όσοι είχαν εκτεθεί στο H. pylori εμφάνιζαν κατά 60% υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου και του ορθού συγκριτικά με ανθρώπους που δεν είχαν εκτεθεί ποτέ.
Παρά τη σημασία του, η ανάπτυξη εμβολίων κατά του H. pylori προχωρά με αργούς ρυθμούς.
Epstein-Barr: Ένας εξαιρετικά διαδεδομένος ιός
Ο Epstein-Barr κατατάσσεται πλέον τέταρτος μεταξύ των λοιμωδών αιτιών καρκίνου παγκοσμίως, μπροστά από την ηπατίτιδα C.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν, πάντως, ότι μια λοίμωξη από μόνη της είναι απίθανο να οδηγήσει σε καρκίνο. Παράγοντες όπως η γενετική, η γενικότερη κατάσταση της υγείας και η διατροφή θεωρείται ότι επηρεάζουν επίσης τον κίνδυνο.
«Καθώς επί του παρόντος δεν υπάρχουν αποτελεσματικές στρατηγικές για τον έλεγχο της λοίμωξης, ο EBV θα πρέπει να θεωρείται σημαντικός στόχος για την πρόληψη», κατέληξε η ομάδα.
Αρκετές κλινικές δοκιμές για εμβόλια κατά του EBV βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη.
Εμβόλια κατά του καρκίνου: Πόσο κοντά είμαστε στην εξατομικευμένη θεραπεία
Ηπατίτιδα Β και C και καρκίνος του ήπατος
Η ηπατίτιδα Β και C μαζί αντιστοιχούσαν περίπου στο ένα τρίτο όλων των καρκίνων που σχετίζονταν με λοιμώξεις, με την πλειονότητα να αφορά καρκίνο του ήπατος.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι σημαντικό μέρος αυτών των περιστατικών μπορεί να προληφθεί. Η ηπατίτιδα Β μπορεί να ελεγχθεί με αντιιικά φάρμακα και υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο, ενώ η ηπατίτιδα C μπορεί πλέον να θεραπευτεί στους περισσότερους ασθενείς, αν και δεν υπάρχει εγκεκριμένο εμβόλιο.
Τα νέα δεδομένα ενισχύουν τη σημασία της πρόληψης των λοιμώξεων ως μέρος της προσπάθειας περιορισμού του καρκίνου παγκοσμίως, την ώρα που αυξάνεται παράλληλα η ανησυχία για την εμφάνιση καρκίνου σε ηλικίες κάτω των 50 ετών.