Θυμάστε την καλτ ταινία των 90s Death Becomes Her, όπου οι Meryl Streep και Goldie Hawn παίρνουν ένα μαγικό φίλτρο που τις κάνει να φαίνονται και να νιώθουν νεότερες; Σήμερα, τα πεπτίδια παρουσιάζονται στα social media ως μια σύγχρονη εκδοχή αυτού του φίλτρου. Τι ισχύει πραγματικά για την αντιγήρανση.
Κολλαγόνο ή ρετινόλη για αντιγήρανση; Τι συνιστούν δερματολόγοι για ρυτίδες και χαλάρωση
Πεπτίδια: Είναι πράγματι το νέο «ελιξίριο νεότητας»;
Influencers προβάλλουν πεπτίδια «ευεξίας», όπως το BPC-157, υποστηρίζοντας ότι μπορούν να βοηθήσουν στην επούλωση τραυματισμών, να επιβραδύνουν τη γήρανση, να αυξήσουν την άλιπη μυϊκή μάζα και να αντιμετωπίσουν την εγκεφαλική ομίχλη. Πρόσφατα, μάλιστα, συμβουλευτική επιτροπή του FDA συνέστησε τη χαλάρωση των περιορισμών για έξι πεπτίδια.
Ποιοι είναι οι διαφορετικοί τύποι πεπτιδίων;
Τα πεπτίδια που χρησιμοποιούνται για την ομορφιά και την αντιγήρανση δεν είναι όλα ίδια. Διαφέρουν ως προς τον τρόπο χρήσης τους και ως προς το τι έχουν σχεδιαστεί να κάνουν. Η έρευνα δείχνει ορισμένα πιθανά οφέλη, αλλά τα διαθέσιμα στοιχεία διαφέρουν σημαντικά.
Το μυστικό περιποίησης προσώπου του Ryan Gosling για αψεγάδιαστο δέρμα στα 45
- Τοπικά πεπτίδια: Βρίσκονται σε κρέμες και ορούς. Μπορεί να υποστηρίζουν την παραγωγή κολλαγόνου, την αποκατάσταση του δέρματος ή να μειώνουν την εμφάνιση των ρυτίδων, αλλά για πολλά εξακολουθούν να απουσιάζουν ισχυρές μελέτες σε ανθρώπους, σύμφωνα με ανασκόπηση του 2025 με τίτλο “Bioactive peptides in cosmetic formulations: Review of current in vitro and ex vivo evidence”.
- Πεπτίδια κολλαγόνου από του στόματος: Λαμβάνονται ως συμπληρώματα διατροφής και έχουν μελετηθεί για την ενυδάτωση, τις ρυτίδες και την ελαστικότητα. Τα αποτελέσματα είναι ανάμεικτα, καθώς ορισμένες ανασκοπήσεις διαπιστώνουν οφέλη, ενώ άλλες αμφισβητούν την ποιότητα των διαθέσιμων στοιχείων.
- Ενέσιμα πεπτίδια: Βρίσκονται πιο κοντά στα φάρμακα παρά στα καλλυντικά και μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικές επιδράσεις, ανάλογα με το συγκεκριμένο πεπτίδιο. Τα στοιχεία για ένα πεπτίδιο δεν μπορούν να εφαρμοστούν σε κάποιο άλλο.
Συνολικά, η έρευνα για τα πεπτίδια είναι πολλά υποσχόμενη, αλλά οι ισχυρισμοί σχετικά με την αντιγήρανση, την αναζωογόνηση ή τη μακροζωία πρέπει να αξιολογούνται ξεχωριστά.
Απώλεια κολλαγόνου μετά τα 35: Η ρουτίνα περιποίησης προσώπου που ακολουθούν οι celebrities
Τι είναι τα πεπτίδια και πώς λειτουργούν
Τα πεπτίδια είναι μικρές αλυσίδες αμινοξέων. Στον οργανισμό υπάρχουν 20 αμινοξέα που είναι δομικά στοιχεία των πρωτεϊνών.
«Η αλληλουχία αυτών των αμινοξέων – σκεφτείτε τα σαν γράμματα ενός αλφαβήτου που δημιουργούν λέξεις – καθορίζει τη λειτουργία του πεπτιδίου στο σώμα», εξήγησε η Αμερικανίδα ειδικός στην ορμονική υγεία Angela DeRosa, σύμφωνα με το Healthy Women.
Υπάρχουν πάνω από 7.000 πεπτίδια φυσικά στο ανθρώπινο σώμα. Μπορούν επίσης να παραχθούν χρησιμοποιώντας αμινοξέα από πρωτεΐνες τροφίμων, όπως αυγά και όσπρια, ενώ τα πεπτίδια κολλαγόνου διατίθενται ως συμπληρώματα διατροφής.
Τα πεπτίδια λειτουργούν ως αγγελιοφόροι, υποστηρίζοντας τον μεταβολισμό, το ανοσοποιητικό, την αποκατάσταση των μυών και τη ρύθμιση των ορμονών.
«Συνδέονται με έναν συγκεκριμένο υποδοχέα στο εξωτερικό ενός δεδομένου κυττάρου του σώματος και αυτή η σύνδεση προκαλεί μια απόκριση μέσα στο κύτταρο. Η αντίδραση εξαρτάται από το πεπτίδιο που χρησιμοποιείται, καθώς κάθε πεπτίδιο έχει διαφορετικό στόχο».
Για παράδειγμα, η οξυτοκίνη στοχεύει υποδοχείς των γαλακτοφόρων πόρων, επιτρέποντας την απελευθέρωση γάλακτος κατά τον θηλασμό.
Ποιος καφές βοηθάει στην αντιγήρανση; Πόσο πρέπει να πίνουμε
Γιατί χρησιμοποιούνται τα συνθετικά πεπτίδια;
Εγκεκριμένα από τον FDA συνθετικά πεπτίδια, όπως η ινσουλίνη, η σεμαγλουτίδη και η τιρζεπατίδη, χρησιμοποιούνται για παθήσεις όπως ο διαβήτης και η παχυσαρκία.
Συνθετικά πεπτίδια μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν συμπληρωματικά για αϋπνία, γνωστική έκπτωση και ορμονικά προβλήματα, καθώς και για την κυτταρική λειτουργία, το ανοσοποιητικό, την υγεία των μιτοχονδρίων, τραυματισμούς μαλακών μορίων, προβλήματα αρθρώσεων και μυοσκελετικές διαταραχές.
«Για παράδειγμα, εάν ένας ασθενής έχει σοβαρή ανεπάρκεια τεστοστερόνης και είναι εξαιρετικά κουρασμένος, δεν κοιμάται καλά ή έχει σεξουαλική δυσλειτουργία, η λήψη ενός πεπτιδίου αυξητικής ορμόνης ή PTP-141 για τη λίμπιντο δεν θα λειτουργήσει καλά μέχρι να διορθωθεί η ανεπάρκεια τεστοστερόνης», είπε η DeRosa. «Τότε αυτά τα πεπτίδια γίνονται καλές συμπληρωματικές θεραπείες πάνω από την τεστοστερόνη».
Τι πρέπει να γνωρίζετε για τα πεπτίδια «ευεξίας»
Τα περισσότερα συνθετικά πεπτίδια που πωλούνται online δεν είναι εγκεκριμένα από τον FDA και για πολλά δεν υπάρχουν δεδομένα που να υποστηρίζουν τους ισχυρισμούς τους.
Η DeRosa προειδοποιεί:
- Οι influencers δεν διαθέτουν απαραίτητα την κατάλληλη εκπαίδευση.
- Χρειάζεται αξιολόγηση πιθανών αλληλεπιδράσεων, εξετάσεων και παρακολούθησης.
- Η προέλευση των προϊόντων έχει σημασία, καθώς μπορεί να μην προέρχονται από νόμιμα και ασφαλή φαρμακεία παρασκευής σκευασμάτων.
«Οι influencers δεν είναι αξιόπιστες πηγές και δεν έχουν την κατάλληλη εκπαίδευση για να γνωρίζουν ποιος είναι κατάλληλος υποψήφιος για κάθε πεπτίδιο, ποιες είναι οι ιατρικές παράμετροι ή αλληλεπιδράσεις, ποιες εργαστηριακές εξετάσεις ή έλεγχοι πρέπει να γίνουν πριν από τη λήψη ενός πεπτιδίου ή πώς να παρακολουθούν σωστά κάποιον που λαμβάνει πεπτίδια», είπε.
Τι αποφάσισε η επιτροπή του FDA
«Αυτή η ψηφοφορία δεν είναι πράσινο φως για τη συνταγογράφηση πεπτιδίων», είπε η DeRosa. «Η συμβουλευτική επιτροπή φαρμακευτικής παρασκευής συνέστησε στον FDA αυτά τα πεπτίδια να επαναταξινομηθούν από την κατηγορία 2 – παράνομη παρασκευή – στην κατηγορία 1, δηλαδή νόμιμη παρασκευή, ενώ βρίσκονται υπό ενεργή αξιολόγηση από τον FDA».
Η απόφαση αφορά έξι πεπτίδια και θα επέτρεπε την παρασκευή ελαφρώς τροποποιημένων εκδοχών τους. Ωστόσο, ο FDA έχει τον τελικό λόγο και πρέπει να προηγηθεί διαδικασία δημόσιας γνωστοποίησης και σχολιασμού. «Μέχρι τότε, αυτές οι ενώσεις εξακολουθούν να μην έχουν εγκριθεί για νόμιμη παρασκευή».
Αντιγήρανση: Οι επιστήμονες βρήκαν την ορμόνη που μπορεί να αντιστρέψει τη χρόνια φλεγμονή
Είναι ασφαλή;
Τα πεπτίδια που ρυθμίζονται από τον FDA θεωρούνται ασφαλή και αποτελεσματικά. Για τα υπόλοιπα, όμως, τα δεδομένα είναι περιορισμένα.
«Τα περισσότερα έχουν ευνοϊκό προφίλ ασφάλειας. Ωστόσο, οι έρευνες που υποστηρίζουν τα περισσότερα πεπτίδια περιορίζονται σε προκλινικές εργαστηριακές μελέτες και μελέτες σε ζώα», είπε η DeRosa.
Η έλλειψη μελετών σε ανθρώπους και μακροχρόνιων δεδομένων σημαίνει ότι πιθανές επικίνδυνες παρενέργειες μπορεί να μην έχουν ακόμη καταγραφεί. Επιπλέον, στα μη εγκεκριμένα προϊόντα που πωλούνται online δεν μπορεί να διασφαλιστεί η ποιότητα ή η αποτελεσματικότητα.
Το συμπέρασμα; Να μιλάτε πάντα με τον γιατρό σας πριν χρησιμοποιήσετε οποιοδήποτε προϊόν «ευεξίας» και αντιμετωπίστε με επιφύλαξη ό,τι μοιάζει πολύ καλό για να είναι αληθινό.
Πηγές: Healthy Women, PubMed, PubMed, PubMed