Μια σημαντική εξέλιξη στην ανοσοθεραπεία κατά του καρκίνου καταγράφηκε σε ένα 3χρονο αγόρι με επιθετικό καρκίνο του ήπατος. Η πειραματική θεραπεία CAR T οδήγησε σε πλήρη υποχώρηση της νόσου, η οποία δεν είχε ανταποκριθεί στις προηγούμενες θεραπείες.
Η νέα εποχή για τους ασθενείς με καρκίνο: Από την επιβίωση στην ποιότητα ζωής
Θεραπεία με κύτταρα CAR-T: Από τους καρκίνους του αίματος στους συμπαγείς όγκους
Η θεραπεία με Τ κύτταρα χιμαιρικού υποδοχέα αντιγόνου (CAR-T) είναι μια μορφή ανοσοθεραπείας κατά την οποία ανοσοκύτταρα του ασθενούς τροποποιούνται γενετικά ώστε να αναγνωρίζουν και να επιτίθενται στα καρκινικά κύτταρα.
Παρότι έχει δείξει σημαντικές δυνατότητες στη θεραπεία του καρκίνου, μέχρι σήμερα η αποτελεσματικότητά της αφορά κυρίως καρκίνους του αίματος και όχι συμπαγείς όγκους.
Ωστόσο, σε αναφορά που δημοσιεύθηκε στο The New England Journal of Medicine, ερευνητές περιγράφουν την πλήρη υποχώρηση ηπατοβλαστώματος, ενός κακοήθους καρκίνου του ήπατος, σε 3χρονο αγόρι.
«Αυτή η περίπτωση αποδεικνύει ότι μια διαρκής πλήρης ανταπόκριση σε έναν συμπαγή όγκο ανθεκτικό στη χημειοθεραπεία μπορεί να επιτευχθεί εξ ολοκλήρου σε εξωνοσοκομειακό περιβάλλον χωρίς συστηματική τοξικότητα», δήλωσε ο παιδοογκολόγος David Steffin από το Baylor College of Medicine, σύμφωνα με το Science Alert.
Μελάνωμα: Ριζικές εξελίξεις στη θεραπευτική αντιμετώπιση τα τελευταία χρόνια
Τι είναι η θεραπεία με κύτταρα CAR-T και πώς αντιμετωπίζει τον καρκίνο;
Η θεραπεία με κύτταρα CAR-T είναι μια εξατομικευμένη θεραπεία για τον καρκίνο που χρησιμοποιεί τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος του ίδιου του ασθενούς. Τα Τ κύτταρα συλλέγονται από το αίμα, τροποποιούνται σε εργαστήριο ώστε να μπορούν να αναγνωρίζουν συγκεκριμένα καρκινικά κύτταρα, πολλαπλασιάζονται και στη συνέχεια επιστρέφουν στον οργανισμό του ασθενούς.
Η θεραπεία έχει δείξει τη μεγαλύτερη επιτυχία της σε ορισμένους καρκίνους του αίματος, ενώ οι ερευνητές προσπαθούν να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητά της έναντι των συμπαγών όγκων, σύμφωνα με τη μελέτη του 2026 με τίτλο “A guide to CAR T cell therapies: development, current status and future prospects”.
- Καρκίνοι του αίματος: Η θεραπεία με κύτταρα CAR-T έχει σημειώσει ιδιαίτερη επιτυχία σε λευχαιμίες Β κυττάρων, λεμφώματα και πολλαπλό μυέλωμα.
- Συμπαγείς όγκοι: Είναι πιο δύσκολο να αντιμετωπιστούν, επειδή τα κύτταρα CAR-T μπορεί να δυσκολεύονται να φτάσουν στον όγκο και να παραμείνουν ενεργά στο περιβάλλον του.
- Πρόσφατη έρευνα: Κλινική δοκιμή φάσης 1 του 2026 ανέφερε ενθαρρυντικά αποτελέσματα όσον αφορά τον έλεγχο της νόσου με κύτταρα CAR-T που στοχεύουν το CEA σε άτομα με CEA-θετικούς συμπαγείς όγκους, αν και απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες.
Νέα ελπίδα στη μάχη κατά του καρκίνου των ωοθηκών με ανοσοθεραπεία
Ο καρκίνος επέστρεψε παρά τις θεραπείες
Κατά τη διάγνωση, το παιδί είχε όγκο στον αριστερό λοβό του ήπατος διαστάσεων 11,2 × 9,6 × 7,1 εκατοστά. Ο καρκίνος είχε κάνει μετάσταση στους πνεύμονες, ενώ υπήρχαν ενδείξεις εξάπλωσης και στα οστά.
Πριν από την πειραματική θεραπεία:
- υποβλήθηκε σε τρεις κύκλους χημειοθεραπείας
- αφαιρέθηκε χειρουργικά ο πρωτοπαθής όγκος του ήπατος
- πραγματοποιήθηκαν δύο επεμβάσεις για την αφαίρεση καρκίνου από τους πνεύμονες.
Παρά τις παρεμβάσεις, εμφανίστηκε γρήγορα νέος όγκος στους πνεύμονες.
Πώς λειτούργησε η πειραματική θεραπεία GPC3-CAR
Το παιδί εντάχθηκε στη μελέτη CARE, την πρώτη δοκιμή σε ανθρώπους αυτής της πειραματικής μορφής CAR-T.
Έλαβε δύο δόσεις GPC3-CAR, που δημιουργήθηκαν από δικά του Τ κύτταρα και τροποποιήθηκαν ώστε να αναγνωρίζουν τη glypican-3 (GPC3), πρωτεΐνη που εκφράζεται σε υψηλά επίπεδα στους καρκίνους του ήπατος.
Η θεραπεία περιλάμβανε επίσης γονίδια για τις ανοσολογικές πρωτεΐνες interleukin-15 και interleukin-21, με στόχο μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και αντικαρκινική δράση των κυττάρων CAR-T.
Χωρίς σημάδια της νόσου στους 12 μήνες
Μετά την πρώτη έγχυση, οι αξονικές τομογραφίες έδειξαν μερική ανταπόκριση, ενώ μειώθηκαν τα επίπεδα της άλφα-φετοπρωτεΐνης στο αίμα, δείκτη δραστηριότητας του όγκου.
Οκτώ εβδομάδες αργότερα χορηγήθηκε δεύτερη δόση. Οι επόμενες εξετάσεις δεν έδειξαν σημάδια της νόσου, πέρα από υπολειμματικές ουλές. Δώδεκα μήνες μετά, το παιδί παρέμενε χωρίς νόσο.
«Αυτή η μελέτη παρέχει στοιχεία ότι αυτά τα νέα κύτταρα CAR-T μπορεί να είναι ασφαλής και αποτελεσματική θεραπευτική προσέγγιση για το ηπατοβλάστωμα και υπογραμμίζει την ανάγκη περαιτέρω αξιολόγησης σε ασθενείς με GPC3+ συμπαγείς όγκους», δήλωσε ο Αμερικανός ερευνητής Andras Heczey, σύμφωνα με την ίδια πηγή.
Ο καρκίνος του ήπατος είναι η τρίτη κυριότερη αιτία θανάτου από καρκίνο παγκοσμίως. Ωστόσο, πρόκειται ακόμη για μία περίπτωση ασθενούς σε δοκιμή πρώιμης φάσης, επομένως απαιτούνται περισσότερα δεδομένα για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα της θεραπείας.
Καρκίνος Ωοθηκών: Η κλινική εικόνα είναι συχνά ύπουλη και μη ειδική
Οι δοκιμές συνεχίζονται μέσω της CARE στο Baylor College of Medicine και της παρόμοιας κλινικής μελέτης IMPACT στο Seattle Children’s Hospital.
Πηγές: ScienceAlert, NEJM, Nature, Nature, Nature