Η ψηφιακή ενοποίηση του Εθνικού Συστήματος Αιμοδοσίας στοχεύει στην ασφαλή διαχείριση του αίματος, την καλύτερη αξιοποίηση των αποθεμάτων και την ενίσχυση της εθελοντικής αιμοδοσίας.
Με δύο υπουργικές αποφάσεις θεσπίζονται το Κεντρικό Πληροφοριακό Σύστημα Αιμοδοσίας και το Εθνικό Μητρώο Εθελοντών Αιμοδοτών, με στόχο τον εκσυγχρονισμό και τον καλύτερο συντονισμό του Εθνικού Συστήματος Αιμοδοσίας.
Το νέο ψηφιακό πλαίσιο προβλέπει την παρακολούθηση της διακίνησης του αίματος και των παραγώγων του, την ενίσχυση της ασφάλειας των μεταγγίσεων και την καλύτερη οργάνωση της εθελοντικής αιμοδοσίας, ενώ καθορίζει τους όρους πρόσβασης και διαχείρισης των προσωπικών δεδομένων.
Κεντρικό Πληροφοριακό Σύστημα Αιμοδοσίας
Το Κεντρικό Πληροφοριακό Σύστημα Αιμοδοσίας αποσκοπεί στον συντονισμό των υπηρεσιών αιμοδοσίας σε όλη τη χώρα και στην ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία του Εθνικού Συστήματος Αιμοδοσίας. Μεταξύ άλλων, θα υποστηρίζει τη συλλογή αίματος, την παρακολούθηση των αποθεμάτων, την επεξεργασία και αποθήκευσή του, καθώς και τη διαχείριση και διακίνηση του αίματος και των παραγώγων του.
Παράλληλα, προβλέπεται η λειτουργία συστήματος επαγρύπνησης για την καταγραφή σοβαρών ανεπιθύμητων συμβάντων σε όλα τα στάδια, από τη συλλογή και τον εργαστηριακό έλεγχο έως την αποθήκευση, τη διανομή και τη μετάγγιση. Στόχος είναι η ενίσχυση της εποπτείας της ασφάλειας και της ποιότητας του αίματος, σύμφωνα με την εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.
Στις προβλεπόμενες λειτουργίες περιλαμβάνονται επίσης η προώθηση της εθελοντικής αιμοδοσίας, η παραγωγή συγκεντρωτικών και ανωνυμοποιημένων δεδομένων για την υποστήριξη του συστήματος υγείας, καθώς και η ασφαλής διασύνδεση με ψηφιακές πλατφόρμες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
ΗΔΥΚΑ και διασύνδεση με τα ψηφιακά συστήματα υγείας
Την τεχνική λειτουργία και την ασφαλή διαχείριση του Κεντρικού Πληροφοριακού Συστήματος Αιμοδοσίας αναλαμβάνει η Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης (ΗΔΥΚΑ ΜΑΕ), για λογαριασμό του υπουργείου Υγείας και του Εθνικού Κέντρου Αιμοδοσίας (ΕΚΕΑ).
Το σύστημα προβλέπεται να διασυνδέεται με την ηλεκτρονική συνταγογράφηση, τον ηλεκτρονικό φάκελο υγείας και τα εθνικά μητρώα ασθενών, με σκοπό την ασφαλή διαχείριση και την ιχνηλασιμότητα του αίματος και των παραγώγων του.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Οι αποφάσεις καθορίζουν τα στοιχεία που θα καταχωρίζονται για αιμοδότες, ασθενείς που χρειάζονται μεταγγίσεις και εξουσιοδοτημένους χρήστες, καθώς και τους όρους πρόσβασης και χρήσης τους.
Αντιπαράθεση Γεωργιάδη – ΟΕΝΓΕ για τις ελλείψεις αίματος στο «Θριάσιο»
Σύμφωνα με το προβλεπόμενο πλαίσιο, τα δεδομένα των αιμοδοτών και των ασθενών θα τηρούνται ισοβίως και για 20 χρόνια μετά τον θάνατό τους, ενώ προβλέπονται ειδικοί όροι για την περαιτέρω αποθήκευσή τους. Η πρόσβαση θα επιτρέπεται σε αρμόδιους φορείς και επαγγελματίες υγείας, στο πλαίσιο των καθηκόντων τους, ενώ για ερευνητικούς και στατιστικούς σκοπούς θα εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες εγγυήσεις, όπως η ανωνυμοποίηση ή η ψευδωνυμοποίηση, σύμφωνα με τον GDPR.
Η διαχείριση και η εποπτεία του συστήματος ανήκουν στο υπουργείο Υγείας, με δυνατότητα συμμετοχής του ΕΚΕΑ.
Εθνικό Μητρώο Εθελοντών Αιμοδοτών
Με τη δεύτερη υπουργική απόφαση συστήνεται το Εθνικό Μητρώο Εθελοντών Αιμοδοτών, το οποίο αποτελεί μέρος του Κεντρικού Πληροφοριακού Συστήματος Αιμοδοσίας και αποσκοπεί στην καλύτερη οργάνωση και στον συντονισμό της εθελοντικής προσφοράς αίματος.
Οι εθελοντές που πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις θα μπορούν να δημιουργούν προσωπικό λογαριασμό, να παρακολουθούν το ιστορικό των αιμοδοσιών τους, να επικαιροποιούν τα στοιχεία επικοινωνίας τους και να λαμβάνουν υπενθυμίσεις για την επόμενη αιμοδοσία.
Η λειτουργία του Μητρώου αναμένεται να διευκολύνει την ενημέρωση και την επικοινωνία με τους εθελοντές, συμβάλλοντας στην ενίσχυση της συμμετοχής στην αιμοδοσία και στον καλύτερο προγραμματισμό των αναγκών σε αίμα.
Τη διαχείριση και την εποπτεία του Μητρώου αναλαμβάνει το υπουργείο Υγείας μέσω του ΕΚΕΑ, ενώ την τεχνική λειτουργία του αναλαμβάνει η ΗΔΥΚΑ. Και σε αυτή την περίπτωση προβλέπεται διασύνδεση με βασικά ψηφιακά συστήματα υγείας και εφαρμογή μέτρων προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
Οι δύο αποφάσεις εντάσσονται στην προσπάθεια ψηφιακής ενοποίησης του Εθνικού Συστήματος Αιμοδοσίας, με έμφαση στην ασφάλεια της διαχείρισης του αίματος, στην καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων αποθεμάτων και στην ενίσχυση της εθελοντικής αιμοδοσίας.