Νέα μελέτη φαίνεται να σχετίζει την προτίμηση στη γεύση και τη μυρωδιά των κρεμμυδιών με τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 ή υψηλής αρτηριακής πίεσης. Οι ερευνητές ανέλυσαν γενετικά δεδομένα και δεδομένα σχετικά με τις διατροφικές προτιμήσεις από περισσότερα από 160.000 άτομα ηλικίας 37 έως 73 ετών και εντόπισαν εκατοντάδες συσχετίσεις μεταξύ της γεύσης, της όσφρησης και των διατροφικών συνηθειών.
Μεγάλη μελέτη συνδέει τον κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων ασθενειών με το αν προτιμούμε τα κρεμμύδια ή όχι
Ένα από τα πιο αξιοσημείωτα ευρήματα ήταν η σύνδεση μεταξύ της προτίμησης στα κρεμμύδια και μιας παραλλαγής του γονιδίου του οσφρητικού υποδοχέα OR2T6, η οποία επιβεβαιώθηκε αργότερα σε μια νεότερη ομάδα συμμετεχόντων ηλικίας 25 ετών.
«Η έρευνά μας δείχνει ότι τα γονίδια της γεύσης και της όσφρησης αποτελούν πολλά υποσχόμενα εργαλεία για τη μελέτη των συνδέσεων μεταξύ της διατροφής και των ασθενειών και μπορούν να συμβάλουν στην ενίσχυση των στοιχείων σχετικά με την αιτία και το αποτέλεσμα στην έρευνα της διατροφής», λέει ο γενετικός επιδημιολόγος Daniel Hwang από το University of Queensland, σύμφωνα με το Science Alert.
«Αυτό είναι σημαντικό, καθώς χρειαζόμαστε καλύτερους τρόπους για να κατανοήσουμε πώς η διατροφή επηρεάζει ασθένειες όπως ο διαβήτης, οι καρδιακές παθήσεις και ο καρκίνος», πρόσθεσε.
Οι ερευνητές αναφέρουν ότι αυτή η γενετική προσέγγιση θα μπορούσε να προσφέρει πιο αξιόπιστες πληροφορίες, επειδή τα γονίδια είναι καθορισμένα από τη γέννηση και δεν επηρεάζονται από τον τρόπο ζωής ή περιβαλλοντικούς παράγοντες.
Μπορούν οι διατροφικές προτιμήσεις να επηρεάσουν τον κίνδυνο εμφάνισης ορισμένων παθήσεων;
Πρόσφατες μελέτες συμπεραίνουν ότι οι διατροφικές προτιμήσεις μπορεί να επηρεάζουν τη μακροπρόθεσμη υγεία, επειδή διαμορφώνουν τις συνολικές διατροφικές συνήθειες. Οι ερευνητές έχουν συνδέσει ορισμένα διατροφικά πρότυπα με την υγιή γήρανση, τον κίνδυνο χρόνιων ασθενειών και την ψυχική υγεία. Ωστόσο, οι διατροφικές προτιμήσεις αποτελούν μόνο έναν παράγοντα, μαζί με τη γενετική, τον τρόπο ζωής και την πρόσβαση σε υγιεινές τροφές.
Διαβήτης: 7 ύπουλα σημάδια που μπορεί να δείχνουν ότι το σάκχαρό σας είναι στα ύψη
- Δίαιτες με υψηλή κατανάλωση κρέατος: Συνδέθηκαν με 13% υψηλότερο κίνδυνο θνησιμότητας από κάθε αιτία σε μελέτη που περιλάμβανε 1,16 εκατομμύρια ενήλικες στην Κίνα, σύμφωνα με μελέτη του 2025 με τίτλο “Association of Dietary Preferences with All-Cause and Cause-Specific Mortality: Prospective Cohort Study of 1,160,312 Adults in China“.
- Δίαιτες πλούσιες σε φυτικές τροφές: Οι δίαιτες που ήταν πλούσιες σε λαχανικά, φρούτα, όσπρια, ξηρούς καρπούς, δημητριακά ολικής άλεσης και ακόρεστα λιπαρά συνδέθηκαν με υγιέστερη γήρανση και καλύτερα συνολικά αποτελέσματα για την υγεία.
- Ισορροπημένες δίαιτες: Οι δίαιτες που ήταν πλούσιες σε όσπρια, λαχανικά, φρούτα και περιλάμβαναν μέτριες ποσότητες κρέατος συνδέθηκαν με χαμηλότερες πιθανότητες εμφάνισης πολλαπλών χρόνιων ασθενειών.
- Διαβήτης τύπου 2: Οι δίαιτες που δίνουν έμφαση στις φυτικές τροφές και τα ψάρια, ενώ περιορίζουν το κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας και τα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη, συνδέθηκαν με χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου.
- Υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα: Η υψηλότερη κατανάλωσή τους συνδέθηκε με αυξημένους κινδύνους παχυσαρκίας, καρδιαγγειακών παθήσεων, διαβήτη τύπου 2, γνωστικής έκπτωσης και ορισμένων μορφών καρκίνου.
- Ψυχική υγεία: Οι λιγότερο υγιεινές διατροφικές επιλογές συνδέθηκαν με υψηλότερες βαθμολογίες κατάθλιψης σε μελέτη του 2025 με τίτλο “Investigation of the relationship between food preferences and depression symptoms among undergraduate medical students: a cross-sectional study” που αφορούσε φοιτητές Ιατρικής, αν και δεν αποδείχθηκε σχέση αιτίας και αποτελέσματος.
Οι επιστήμονες ανέλυσαν τα γονίδια της γεύσης και της όσφρησης για να διερευνήσουν πώς επηρεάζεται ο κίνδυνος εμφάνισης ασθενειών
Αφού εντόπισαν μια σύνδεση μεταξύ της προτίμησης στα κρεμμύδια και ενός συγκεκριμένου γονιδίου οσφρητικού υποδοχέα που ονομάζεται OR2T6, οι ερευνητές διερεύνησαν εάν αυτή η γενετική παραλλαγή σχετιζόταν επίσης με ορισμένα αποτελέσματα για την υγεία.
Η ανάλυσή τους έδειξε ότι τα άτομα με αυτόν τον γενετικό δείκτη είχαν χαμηλότερες πιθανότητες να εμφανίσουν διαβήτη τύπου 2 και υψηλή αρτηριακή πίεση. Επειδή τα γονίδια είναι καθορισμένα από τη γέννηση, δεν επηρεάζονται από αλλαγές στον τρόπο ζωής.
Για παράδειγμα, η εμφάνιση διαβήτη μπορεί να οδηγήσει κάποιον να αλλάξει τη διατροφή του, αλλά δεν μπορεί να αλλάξει τα γονίδια που κληρονόμησε.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια μέθοδο που ονομάζεται τυχαιοποίηση Mendel, η οποία χρησιμοποιεί γενετικές παραλλαγές για τη μελέτη πιθανών συνδέσεων μεταξύ της διατροφής και των ασθενειών.
«Η έρευνα της διατροφής με τη χρήση της τυχαιοποίησης Mendel επεκτείνεται, με μελέτες που διευκρινίζουν τις αιτιώδεις επιδράσεις της κατανάλωσης καφέ, αλκοόλ και γάλακτος», λέει ο Hwang.
«Παρά αυτές τις εξελίξεις, οι μελέτες της τυχαιοποίησης Mendel που εξετάζουν τα τρόφιμα και τα διατροφικά πρότυπα παραμένουν δύσκολες, λόγω της δυσκολίας εντοπισμού έγκυρων γενετικών δεικτών που να αντικατοπτρίζουν αξιόπιστα τι τρώνε οι άνθρωποι», σημείωσε.
Η ερευνητική ομάδα πιστεύει ότι η εστίαση στα γονίδια της γεύσης και της όσφρησης θα μπορούσε να προσφέρει έναν πιο αξιόπιστο τρόπο μελέτης των διατροφικών προτιμήσεων, επειδή αυτές οι αισθήσεις επηρεάζουν έντονα το τι απολαμβάνουν να τρώνε οι άνθρωποι.
Ωστόσο, οι ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν ότι τα κρεμμύδια προστατεύουν άμεσα από τις ασθένειες. Απαιτούνται ακόμη μεγαλύτερες και πιο ποικιλόμορφες μελέτες.
«Ο προσδιορισμός του εάν ένα συγκεκριμένο τρόφιμο προκαλεί ή σχετίζεται με μια ασθένεια αποτελεί σημαντική πρόκληση στη διατροφική επιδημιολογία», πρόσθεσε ο ειδικός.
«Έχουμε δημιουργήσει ένα πλαίσιο που καθοδηγείται από τα γονίδια της γεύσης και της όσφρησης, ώστε να βοηθήσουμε τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα πώς η διατροφή συμβάλλει στις χρόνιες ασθένειες», κατέληξε.
Πηγές: ScienceAlert, Springer, PubMed, Nature, Springer, NIH, MDPI, Frontiers