Το «βότανο του έρωτα» πήρε το όνομά του επειδή από τον Μεσαίωνα συνδέθηκε με την ερωτική έλξη, την αγάπη και την αφοσίωση. Ποια τα οφέλη του για την υγεία.
Το αρωματικό νερό της Περσίας που μπορεί να μειώσει φλεγμονή, δερματικούς ερεθισμούς και άγχος
Ποιο είναι το «βότανο του έρωτα» και ποια τα οφέλη του για την υγεία
Η λεβάντα (Lavandula) είναι ένα αρωματικό βότανο γνωστό για τα χαρακτηριστικά άνθη του και την έντονη ανθώδη γεύση του.
Η αγγλική λεβάντα (Lavandula angustifolia) προτιμάται συνήθως στη μαγειρική, όπου τα φρέσκα ή αποξηραμένα μπουμπούκια της μπορούν να προσθέσουν μια ξεχωριστή πινελιά τόσο σε γλυκά όσο και σε αλμυρά πιάτα.
Τοπικές εφαρμογές εκχυλισμάτων λεβάντας
Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι η τοπική χρήση λεβάντας μελετάται για την αποκατάσταση του δέρματος, την επούλωση πληγών, την αντιμικροβιακή δράση, την αντιοξειδωτική προστασία και νέους τρόπους μεταφοράς δραστικών συστατικών στο δέρμα.
Ωστόσο, μεγάλο μέρος των στοιχείων εξακολουθεί να προέρχεται από εργαστηριακές μελέτες ή μελέτες σκευασμάτων και όχι από μεγάλες κλινικές δοκιμές.
- Πιλοτική κλινική μελέτη του 2026 εξέτασε ένα σκεύασμα τοπικής εφαρμογής που περιείχε ενώσεις από εκχύλισμα λεβάντας, παρέχοντας πρώιμα κλινικά στοιχεία για την τοπική χρήση.
- Πρόσφατες μελέτες διερευνούν μικροκάψουλες, νανοσωματίδια, τζελ και κυστίδια για τη βελτίωση του τρόπου με τον οποίο το έλαιο ή τα εκχυλίσματα λεβάντας μεταφέρονται στο δέρμα.
- Εργαστηριακές έρευνες συμπεραίνουν πιθανά αντιοξειδωτικά, προστατευτικά για το δέρμα, αντιμικροβιακά οφέλη και οφέλη για την επούλωση πληγών.
- Τα στοιχεία για φωτοπροστασία βασίζονται επί του παρόντος σε εργαστηριακές μελέτες και δεν αποδεικνύουν ότι η λεβάντα λειτουργεί ως αντηλιακό.
Διατροφική αξία
100 γραμμάρια (100 g) λεβάντα παρέχουν:
- Θερμίδες: 49
- Συνολικά λιπαρά: 1 g – 1% της ΣΗΠ
- Κορεσμένα λιπαρά: 0 g – 0%
- Τρανς λιπαρά: 0 g
- Πολυακόρεστα λιπαρά: – g
- Μονοακόρεστα λιπαρά: – g
- Χοληστερόλη: 0 mg – 0% της ΣΗΠ
- Νάτριο: 6 mg – 0% της ΣΗΠ
- Συνολικοί υδατάνθρακες: 11 g – 4% της ΣΗΠ
- Φυτικές ίνες: 0 g – 0% της ΣΗΠ
- Συνολικά σάκχαρα: 0 g
- Περιλαμβάνει πρόσθετα σάκχαρα: 0 g – 0% της ΣΗΠ
- Αλκοόλες σακχάρων: 0 g
- Πρωτεΐνη: 1 g
- Ασβέστιο: 220 mg – 17% της ΣΗΠ
- Σίδηρος: 2 mg – 11% της ΣΗΠ
- Βιταμίνη A: 90 mcg – 10% της ΣΗΠ
- Βιταμίνη C: 12 mg – 13% της ΣΗΠ
Χρόνια φλεγμονή: Το Νο1 βότανο που μπορεί να την αντιμετωπίσει, σύμφωνα με τους ειδικούς
Λεβάντα: Οφέλη για την υγεία
1. Αϋπνία
Κάποτε, η λεβάντα συνιστούνταν σε ανθρώπους που αντιμετώπιζαν αϋπνία ή άλλες διαταραχές ύπνου. Οι άνθρωποι γέμιζαν τα μαξιλάρια τους με άνθη λεβάντας για να τους βοηθήσουν να αποκοιμηθούν και να έχουν καλύτερο νυχτερινό ύπνο.
Σήμερα, έρευνες δείχνουν ότι η εισπνοή του αρώματος της λεβάντας θα μπορούσε να βελτιώσει την ποιότητα του ύπνου. Μια συστηματική ανασκόπηση 15 μελετών από το 2014 διαπίστωσε ότι η εισπνοή αιθέριων ελαίων, συμπεριλαμβανομένης της λεβάντας, είχε θετικές επιδράσεις σε ανθρώπους με ήπιες διαταραχές ύπνου.
Πολυάριθμες μικρότερες μελέτες έχουν εντοπίσει επιπλέον οφέλη της λεβάντας για προβλήματα ύπνου.
Έρευνα του 2015 έδειξε ότι οι άνθρωποι που χρησιμοποιούσαν αρωματοθεραπεία με λεβάντα αισθάνονταν πιο αναζωογονημένοι όταν ξυπνούσαν. Μια άλλη μελέτη του 2010, που πραγματοποιήθηκε σε ανθρώπους με αγχώδεις διαταραχές, έδειξε ότι το έλαιο λεβάντας που χορηγήθηκε από το στόμα τούς βοήθησε να κοιμούνται περισσότερη ώρα τη νύχτα.
2. Άγχος
Η λεβάντα μπορεί επίσης να προσφέρει υποστήριξη σε ανθρώπους με άγχος.
Σε μεγάλη μετα-ανάλυση του 2019, άνθρωποι με αγχώδεις διαταραχές που έλαβαν κάψουλες ελαίου λεβάντας των 160 mg παρουσίασαν σημαντική μείωση του άγχους.
Άλλες μελέτες έχουν καταλήξει σε παρόμοια αποτελέσματα.
Μία μελέτη του 2015 περιλάμβανε 60 ανθρώπους σε μονάδα εντατικής θεραπείας στεφανιαίων παθήσεων. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι υποβλήθηκαν σε θεραπεία με αιθέριο έλαιο λεβάντας είχαν χαμηλότερα επίπεδα άγχους και καλύτερο ύπνο.
Μια άλλη μελέτη του 2010 συνέκρινε τις κάψουλες λεβάντας με το αγχολυτικό φάρμακο λοραζεπάμη, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι οι επιδράσεις της λεβάντας ήταν συγκρίσιμες με εκείνες του συνταγογραφούμενου φαρμάκου.
3. Τριχόπτωση
Η τοπική χρήση ελαίου λεβάντας μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση μιας πάθησης που ονομάζεται γυροειδής αλωπεκία, η οποία προκαλεί κατά τόπους απώλεια μαλλιών.
Σύμφωνα με μια παλαιότερη μελέτη του 1998 σε 86 ανθρώπους με γυροειδή αλωπεκία, το 44% παρουσίασε βελτιωμένη ανάπτυξη των μαλλιών αφού έκανε καθημερινά, για επτά μήνες, μασάζ στο τριχωτό της κεφαλής με ένα μείγμα αιθέριων ελαίων θυμαριού, δεντρολίβανου, λεβάντας και κέδρου μέσα σε μείγμα ελαίων βάσης.
Παρότι η συγκεκριμένη μελέτη είναι ενθαρρυντική, είναι δύσκολο να ειπωθεί εάν η ανάπτυξη των μαλλιών θα μπορούσε να αποδοθεί ειδικά στη λεβάντα.
Μια μελέτη σε ζώα από το 2021 διαπίστωσε επίσης ότι το έλαιο λεβάντας διέγειρε επιτυχώς την ανάπτυξη των τριχών μέσα σε χρονικό διάστημα 28 ημερών.
Το λουλούδι της θεάς Κάλι που μπορεί να ρίξει την πίεση και να εξισορροπήσει τη χοληστερίνη
4. Πονοκέφαλοι και ημικρανία
Οι καταπραϋντικές επιδράσεις της λεβάντας μπορεί να είναι αρκετές για να ανακουφίσουν έναν πονοκέφαλο ή μια ημικρανία.
Σε μία μελέτη του 2016, άνθρωποι με ημικρανία που έλαβαν θεραπεία με λεβάντα για 3 μήνες σημείωσαν χαμηλότερη βαθμολογία σε κλίμακα αξιολόγησης του πονοκεφάλου σε σχέση με μια ομάδα ελέγχου.
Σε μια άλλη μελέτη του 2012, 47 συμμετέχοντες με ημικρανία εισέπνευσαν αιθέριο έλαιο λεβάντας για 15 λεπτά. Παρουσίασαν μείωση της σοβαρότητας και της συχνότητας των πονοκεφάλων.
5. Παρενέργειες της χημειοθεραπείας
Σύμφωνα με το National Cancer Institute, η αρωματοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους με καρκίνο να διαχειριστούν τις παρενέργειες της θεραπείας τους. Η αρωματοθεραπεία με λεβάντα μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του άγχους σχετικά με τις διαδικασίες θεραπείας του καρκίνου.
6. Κατάθλιψη
Οι επιδράσεις της λεβάντας στην κατάθλιψη δεν είναι τόσο καλά τεκμηριωμένες όσο εκείνες στο άγχος, αλλά οι έρευνες είναι ενθαρρυντικές.
Μια μικρή μελέτη του 2016 σε γυναίκες μετά τον τοκετό διαπίστωσε ότι η αρωματοθεραπεία με λεβάντα απέτρεψε το στρες, το άγχος και την κατάθλιψη μετά τον τοκετό.
Το «βότανο του θανάτου» που μπορεί να ανακουφίσει από μυϊκές κράμπες και να ρυθμίσει την εμμηνόροια
Μια άλλη μικρή μελέτη του 2015 εξέτασε ανθρώπους με νεφρική νόσο. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι εισέπνεαν άρωμα λεβάντας για 1 ώρα κατά τη διάρκεια της αιμοκάθαρσης είχαν χαμηλότερες βαθμολογίες κατάθλιψης και στρες σε σχέση με εκείνους που δεν το έκαναν.
Ηλικιωμένοι που έπιναν τσάι λεβάντας δύο φορές την ημέρα για 2 εβδομάδες σε μια μικρή μελέτη του 2020 παρουσίασαν χαμηλότερα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης.
7. Ακμή
Σε σύγκριση με πιο επιθετικές θεραπείες, το έλαιο λεβάντας θα μπορούσε να αποτελεί έναν ήπιο τρόπο αντιμετώπισης της ακμής λόγω της ικανότητάς του να σκοτώνει βακτήρια.
Σε μια μελέτη του 2013, ένας συνδυασμός ελαίου λεβάντας και εκχυλίσματος αλόης ανέστειλε αποτελεσματικά την ανάπτυξη ενός στελέχους βακτηρίων που προκαλεί ακμή.
8. Εγκαύματα
Η λεβάντα χρησιμοποιείται εδώ και πολύ καιρό ως παραδοσιακό φάρμακο για τα εγκαύματα και ορισμένες παλαιότερες έρευνες έχουν υποδείξει ότι υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα που επιβεβαιώνουν αυτή τη χρήση. Σύμφωνα με μια μελέτη του 2009, η αντιμικροβιακή δράση της μπορεί επίσης να βοηθήσει στην πρόληψη λοιμώξεων μετά από ένα έγκαυμα.
9. Δερματικές παθήσεις
Η λεβάντα περιέχει δύο ενώσεις που καταπολεμούν τη φλεγμονή και ονομάζονται λιναλοόλη και οξικός λιναλυλεστέρας.
Μια μελέτη του 2020 υποδεικνύει ότι αυτές μπορεί να προσφέρουν ανακούφιση από δερματικά προβλήματα, όπως:
- έκζεμα
- δερματίτιδα
- ψωρίαση
- κνησμός
- εξανθήματα
10. Επούλωση πληγών
Οι καταπραϋντικές ιδιότητες της λεβάντας μπορεί να επεκτείνονται και στην επούλωση του τραυματισμένου δέρματος.
Μια ανασκόπηση 20 μελετών διαπίστωσε ότι το έλαιο λεβάντας αύξησε τον ρυθμό επούλωσης των πληγών, προώθησε την ανάπτυξη κολλαγόνου και ενίσχυσε τη διαδικασία αναδιαμόρφωσης των ιστών του δέρματος.
Πιθανοί κίνδυνοι και παρενέργειες
Οι πρόσφατες έρευνες σχετικά με τους κινδύνους από την κατανάλωση λεβάντας είναι περιορισμένες. Μελέτες σε ανθρώπους για τυποποιημένο έλαιο λεβάντας από του στόματος (Silexan) δείχνουν ότι είναι γενικά καλά ανεκτό, με το ρέψιμο και άλλα ήπια γαστρεντερικά συμπτώματα να αποτελούν τις κύριες παρενέργειες.
Ωστόσο, αυτά τα ευρήματα δεν ισχύουν για την κατάποση συνηθισμένου συμπυκνωμένου αιθέριου ελαίου λεβάντας. Τα στοιχεία είναι επίσης ανεπαρκή όσον αφορά την εγκυμοσύνη, τον θηλασμό, τη μακροχρόνια υψηλή πρόσληψη και τις αλληλεπιδράσεις με φάρμακα.
Πάντα να συμβουλεύεστε τον ιατρό ή τον φαρμακοποιό σας πριν ξεκινήσετε οποιοδήποτε νέο συμπλήρωμα ή αιθέριο έλαιο.
Πηγές: Healthline, ReciPal, MDPI, ScienceDirect, ScienceDirect, PMC, PubMed, MDPI, PubMed, PubMed, MDPI, PubMed, PubMed, ScienceDirect, RHS, Purdue University, University of Illinois