Η χαίτη του λιονταριού ή στα αγγλικά Lion’s Mane έχει μπει δυναμικά στο μικροσκόπιο της επιστήμης για τη δράση του στον εγκέφαλο, το νευρικό σύστημα και τη συνολική υγεία. Τι δείχνουν μέχρι σήμερα οι έρευνες;
Μανιτάρια: Η τροφή που μπορεί να ενισχύει το ανοσοποιητικό, την καρδιά και το έντερο
Χαίτη του λιονταριού: Γιατί το «μανιτάρι του εγκεφάλου» απασχολεί τόσο την επιστήμη
Από την παραδοσιακή κινεζική ιατρική μέχρι τα σύγχρονα συμπληρώματα διατροφής, το Lion’s Mane θεωρείται ένα από τα πιο πολυσυζητημένα μανιτάρια των τελευταίων ετών. Οι επιστήμονες εξετάζουν πλέον αν μπορεί να επηρεάσει θετικά τη μνήμη, τη διάθεση, το νευρικό σύστημα αλλά και τον μεταβολισμό, ενώ η δημοτικότητά του αυξάνεται διαρκώς παγκοσμίως.
Το Lion’s Mane είναι ένα λευκό μανιτάρι με χαρακτηριστική εμφάνιση που θυμίζει χαίτη λιονταριού. Ανήκει στην οικογένεια Hericium και το είδος Hericium erinaceus είναι εκείνο που χρησιμοποιείται περισσότερο τόσο στη διατροφή όσο και στα συμπληρώματα.
Η χρήση του δεν είναι νέα. Σε χώρες της Ασίας όπως η Κίνα, η Ιαπωνία και η Κορέα αξιοποιείται εδώ και αιώνες στην παραδοσιακή ιατρική, ενώ πλέον έχει αποκτήσει μεγάλη δημοτικότητα και στη Δύση.
Σήμερα μπορεί κανείς να το βρει σε παντοπωλεία, εστιατόρια αλλά και σε μορφή συμπληρώματος διατροφής, όπως σκόνη, κάψουλες και υγρά εκχυλίσματα.
Η γεύση του συχνά περιγράφεται ως παρόμοια με θαλασσινά, ενώ μπορεί να καταναλωθεί ωμό, μαγειρεμένο ή αποξηραμένο.
Τα θρεπτικά συστατικά που περιέχει και οι θερμίδες
Το Lion’s Mane περιέχει βιταμίνες του συμπλέγματος Β, όπως θειαμίνη, ριβοφλαβίνη και νιασίνη. Παράλληλα αποτελεί πηγή μετάλλων όπως:
- κάλιο
- ψευδάργυρος
- μαγγάνιο
Οι ερευνητές εξετάζουν αν ο συνδυασμός αυτών των στοιχείων μαζί με τα βιοδραστικά συστατικά του μανιταριού μπορεί να συμβάλει σε πολλαπλά οφέλη για την υγεία.
Τα μανιτάρια Lion’s Mane έχουν πολύ χαμηλές θερμίδες, με περίπου 35 έως 43 θερμίδες σε μια μερίδα 100 γραμμαρίων φρέσκων μανιταριών. Είναι μια θρεπτική, χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά επιλογή γεμάτη με θρεπτικά συστατικά όπως κάλιο και φώσφορο.
Η πιθανή επίδραση στη μνήμη και τον εγκέφαλο
Το μεγαλύτερο επιστημονικό ενδιαφέρον γύρω από το Lion’s Mane αφορά τη δράση του στον εγκέφαλο.
Μικρές μελέτες σε ανθρώπους αλλά και έρευνες σε ζώα δείχνουν ότι ενδέχεται να βοηθά στη γνωστική λειτουργία και στη διαχείριση της νοητικής έκπτωσης που σχετίζεται με παθήσεις όπως η νόσος Alzheimer.
Σε έρευνα με 30 ηλικιωμένους που εμφάνιζαν ήπια γνωστική διαταραχή, όσοι κατανάλωσαν για τέσσερις μήνες σκόνη Hericium erinaceus παρουσίασαν προσωρινή βελτίωση σε τεστ μνήμης και συγκέντρωσης.
Παράλληλα, άλλη μικρή μελέτη έδειξε ταχύτερη νοητική απόδοση σε νεότερους ενήλικες που έλαβαν κάψουλες Lion’s Mane.
Οι επιστήμονες εστιάζουν κυρίως σε δύο ουσίες που περιέχει το μανιτάρι, τις hericenones και erinacines, καθώς φαίνεται ότι συμβάλλουν στην ανάπτυξη εγκεφαλικών κυττάρων.
Απώλεια βάρους: 7 νόστιμες τροφές που σας αδυνατίζουν – Μπορείτε να φάτε όσο θέλετε
Η σύνδεση με άγχος και κατάθλιψη
Ερευνητές εξετάζουν επίσης αν τα εκχυλίσματα Lion’s Mane μπορούν να επηρεάσουν θετικά τη διάθεση.
Σε μικρή ιαπωνική μελέτη συμμετείχαν γυναίκες με συμπτώματα εμμηνόπαυσης και διαταραχές ύπνου. Όσες κατανάλωσαν μπισκότα που περιείχαν εκχύλισμα Lion’s Mane εμφάνισαν χαμηλότερα επίπεδα άγχους και καταθλιπτικών συμπτωμάτων σε σύγκριση με την ομάδα placebo.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτό μπορεί να σχετίζεται με την επίδραση που έχουν συγκεκριμένες χημικές ενώσεις του μανιταριού στον νευροτροφικό παράγοντα (NGF), ουσία που συνδέεται με την ανάπτυξη και επιβίωση των νευρικών κυττάρων.
Παρόλα αυτά, δεν υπάρχουν ακόμη μελέτες που να συγκρίνουν άμεσα το Lion’s Mane με αντικαταθλιπτικά φάρμακα.
Οι παθήσεις στις οποίες εξετάζεται η χρήση του
Το ενδιαφέρον των επιστημόνων αυξάνεται καθώς μελέτες σε ζώα δείχνουν ότι ουσίες του Lion’s Mane μπορούν να περάσουν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και να δράσουν στον εγκέφαλο.
Για τον λόγο αυτό εξετάζεται πιθανός ρόλος του σε:
- νόσο Πάρκινσον
- σκλήρυνση κατά πλάκας
- νόσο Huntington
- εγκεφαλικά επεισόδια
- τραυματισμούς νεύρων
- νόσο Creutzfeldt-Jakob
Μέχρι σήμερα πάντως δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να επιβεβαιώνουν θεραπευτική δράση στους ανθρώπους.
Lion’s Mane και διαβήτης
Έρευνες σε πειραματόζωα δείχνουν ότι το μανιτάρι μπορεί να επηρεάζει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα και την ινσουλίνη.
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι σημαντικό ρόλο παίζουν τα αντιοξειδωτικά που περιέχει. Παράλληλα υπάρχουν ενδείξεις ότι μπορεί να βοηθά και στον νευρικό πόνο που σχετίζεται με τον διαβήτη.
Ωστόσο τα δεδομένα στους ανθρώπους παραμένουν περιορισμένα.
Το «σούπερ» τρόφιμο που καίει το λίπος και αυξάνει τον μεταβολισμό, σύμφωνα με ειδικό
Η πιθανή προστασία του στομάχου
Στην παραδοσιακή ιατρική τα μανιτάρια χρησιμοποιούνται συχνά για προβλήματα του στομάχου και του πεπτικού.
Μελέτες σε ζώα έδειξαν ότι εκχυλίσματα Lion’s Mane μπορεί να προστατεύουν από έλκη στομάχου, πιθανόν επειδή αυξάνουν τη βλέννα που προστατεύει το στομαχικό τοίχωμα.
Παράλληλα εργαστηριακές έρευνες δείχνουν ότι ίσως περιορίζουν την ανάπτυξη του Helicobacter pylori (H. pylori), βακτηρίου που συνδέεται με πολλά περιστατικά γαστρικών ελκών.
Τι πρέπει να γνωρίζετε για τα συμπληρώματα
Τα συμπληρώματα Lion’s Mane κυκλοφορούν σε πολλές μορφές, όπως:
- κάψουλες
- σκόνες
- υγρά εκχυλίσματα
- προϊόντα με mycelium
- προϊόντα από το fruiting body του μανιταριού
Παρότι οι εταιρείες συχνά προβάλλουν πολλαπλά οφέλη, τα συμπληρώματα διατροφής δεν ελέγχονται με τον ίδιο τρόπο που εγκρίνονται τα φάρμακα.
Μάλιστα, σε μία περίπτωση ο FDA προειδοποίησε κατασκευαστή συμπληρώματος να σταματήσει ισχυρισμούς ότι το Lion’s Mane είναι «εξαιρετικό για αποκατάσταση εγκεφαλικών τραυματισμών» και ότι μπορεί να «μειώσει τα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης».
Το «θαυματουργό» λαχανικό που προστατεύει από άνοια, καρδιακές και αναπνευστικές παθήσεις
Υπάρχει σωστή δοσολογία;
Δεν υπάρχει επίσημα καθορισμένη δοσολογία για το Lion’s Mane, καθώς οι μελέτες σε ανθρώπους είναι ακόμη περιορισμένες.
Σε διαφορετικές έρευνες χρησιμοποιήθηκαν διαφορετικές ποσότητες:
- 250 mg τρεις φορές ημερησίως σε ηλικιωμένους με ήπια γνωστική διαταραχή
- 2 γραμμάρια ημερησίως σε γυναίκες με συμπτώματα εμμηνόπαυσης
- 500 mg τρεις φορές ημερησίως σε μελέτη για ύπνο και διάθεση
Οι ειδικοί συστήνουν πάντα έλεγχο της ετικέτας και συμβουλή γιατρού πριν από τη χρήση.
Οι πιθανές παρενέργειες
Οι διαθέσιμες έρευνες για τη μακροχρόνια ασφάλεια του Lion’s Mane είναι περιορισμένες.
Έχουν καταγραφεί περιπτώσεις αλλεργικών αντιδράσεων, όπως αναπνευστικά προβλήματα και δερματικά εξανθήματα που υποχώρησαν μετά τη διακοπή κατανάλωσης.
Πιθανές παρενέργειες που έχουν αναφερθεί από προϊόντα μανιταριών περιλαμβάνουν:
- ναυτία
- εμετό
- διάρροια
- πονοκέφαλο
- ζάλη
- γαστρεντερική δυσφορία
- αλλεργικές αντιδράσεις
Ορισμένα συμπληρώματα αναφέρουν επίσης ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται κατά την εγκυμοσύνη, τον θηλασμό ή πριν από χειρουργικές επεμβάσεις.
Βασιλιάς Κάρολος: Το αγαπημένο του πρωινό που μειώνει την αρτηριακή πίεση και αδυνατίζει
Τι δείχνει τελικά η επιστήμη
Το Lion’s Mane παραμένει ένα από τα πιο ενδιαφέροντα μανιτάρια που μελετά σήμερα η επιστημονική κοινότητα.
Παρότι τα πρώτα δεδομένα είναι ενθαρρυντικά για τον εγκέφαλο, το νευρικό σύστημα, τον διαβήτη και το πεπτικό, οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι χρειάζονται πολύ μεγαλύτερες μελέτες σε ανθρώπους πριν επιβεβαιωθούν τα πιθανά οφέλη του.
Πηγές: ACS Omega, American Botanical Council, National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases, Evidence‑Based Complementary and Alternative Medicine