Δεν μετρά μόνο πόσες ώρες καθόμαστε μέσα στην ημέρα, αλλά και πόσο μεγάλα είναι τα διαστήματα ακινησίας, σύμφωνα με νέα μελέτη σε περισσότερους από 91.000 ανθρώπους για τον κίνδυνο καρκίνου.
Δύο ροφήματα για όσους κάνουν καθιστική ζωή – Προστατεύουν από τις επιπτώσεις στην υγεία
Γιατί τα 30 λεπτά φαίνεται να έχουν σημασία
Το παρατεταμένο καθισιό για περισσότερα από 30 λεπτά κάθε φορά φαίνεται να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου, ενώ ακόμη και μικρά διαλείμματα κίνησης ενδέχεται να κάνουν σημαντική διαφορά, σύμφωνα με νέα έρευνα που δημοσιεύθηκε στο PLOS Medicine.
Γνωρίζουμε εδώ και χρόνια ότι η πολύωρη καθιστική ζωή επιβαρύνει την υγεία. Η νέα μελέτη, όμως, δείχνει ότι σημασία δεν έχει μόνο ο συνολικός χρόνος που περνάμε καθιστοί, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο αυτός συσσωρεύεται μέσα στην ημέρα.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι μεγάλες, συνεχόμενες περίοδοι ακινησίας συνδέονται με χειρότερες εκβάσεις σε σχέση με τον καθιστικό χρόνο που διακόπτεται τακτικά από κίνηση.
«Αυτό που δείχνουν τα δεδομένα μας είναι ότι το να κάθεστε για περισσότερα από 30 λεπτά κάθε φορά συνδέεται ιδιαίτερα με υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου», εξηγεί ο επιδημιολόγος και επικεφαλής συγγραφέας Frederick Ho από το University of Glasgow.
«Τα καλά νέα είναι ότι η διακοπή του χρόνου που περνάτε καθιστοί με κάτι τόσο απλό όσο ένας σύντομος περίπατος θα μπορούσε να έχει προστατευτική δράση».
Σπλαχνικό λίπος: Το μυστικό που πρέπει να γνωρίζετε για να το μειώσετε;
Τι έδειξαν τα δεδομένα 91.000 ανθρώπων
Η ερευνητική ομάδα ανέλυσε στοιχεία από περισσότερους από 91.000 συμμετέχοντες του UK Biobank. Η μέση ηλικία τους ήταν 56 χρόνια και κανένας δεν είχε ιστορικό καρκίνου κατά την έναρξη της μελέτης.
Οι συμμετέχοντες φορούσαν για επτά συνεχόμενες ημέρες συσκευή με επιταχυνσιόμετρο στον καρπό, η οποία κατέγραφε την κίνησή τους. Στη συνέχεια, η κατάσταση της υγείας τους παρακολουθήθηκε για περίπου 12 χρόνια.
Οι επιστήμονες διαχώρισαν την καθιστική συμπεριφορά σε δύο κατηγορίες: Παρατεταμένα διαστήματα τουλάχιστον 30 λεπτών και καθιστικό χρόνο μικρότερο των 30 λεπτών ή μεγαλύτερες περιόδους που διακόπτονταν επαρκώς από κίνηση.
Κάθε επιπλέον ώρα αυξάνει τον κίνδυνο
Τα ευρήματα έδειξαν ότι κάθε επιπλέον ώρα παρατεταμένης καθιστικής συμπεριφοράς την ημέρα συνδεόταν με:
- 9% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου από οποιονδήποτε καρκίνο
- 3% υψηλότερη συνολική επίπτωση καρκίνου
- 5% αύξηση των καρκίνων που σχετίζονται με την παχυσαρκία
- 5% αύξηση των καρκίνων που σχετίζονται με τον διαβήτη τύπου 2
Μπορεί τα ποσοστά να φαίνονται σχετικά μικρά, ωστόσο οι ερευνητές επισημαίνουν τη σημασία του σωρευτικού χρόνου: Όσο αυξάνονται οι ώρες παρατεταμένου καθισιού, αυξάνεται αντίστοιχα και η συσχέτιση με τον κίνδυνο.
Γιατί η καθιστική εργασία μπορεί να προκαλέσει θρόμβωση – Πώς να προστατευτείτε
Τι αλλάζει όταν σηκωνόμαστε συχνότερα
Η εικόνα ήταν διαφορετική όταν οι άνθρωποι διέκοπταν τον καθιστικό χρόνο τους με κίνηση.
Κάθε ώρα διακοπτόμενης καθιστικής συμπεριφοράς συνδέθηκε με 18% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο και με 6% χαμηλότερη συνολική επίπτωση καρκίνου.
Παράλληλα, οι καρκίνοι που σχετίζονται με την παχυσαρκία μειώθηκαν κατά 9% και εκείνοι που σχετίζονται με τον διαβήτη τύπου 2 κατά 10% μεταξύ των ανθρώπων που κινούνταν ανά διαστήματα.
«Τα ευρήματά μας υποδηλώνουν ότι οι επιπτώσεις της καθιστικής συμπεριφοράς στην υγεία μπορεί να εξαρτώνται όχι μόνο από τον συνολικό χρόνο καθιστικής ζωής, αλλά και από το αν αυτός ο χρόνος συσσωρεύεται σε παρατεταμένες περιόδους ή διακόπτεται από δραστηριότητα», εξηγούν οι ερευνητές.
«Αυτό το μοτίβο είναι βιολογικά εύλογο: Πειραματικές μελέτες έχουν δείξει ότι η διακοπή του παρατεταμένου καθισιού με σύντομα διαστήματα δραστηριότητας μπορεί να βελτιώσει τις μεταβολικές αποκρίσεις σε σύγκριση με το αδιάκοπο καθισιό».
Ακόμη και η ελαφριά κίνηση μπορεί να έχει σημασία
Η ανάλυση έδειξε επίσης ότι η αντικατάσταση μίας ώρας παρατεταμένου καθισιού την ημέρα με ελαφριά σωματική δραστηριότητα συνδεόταν με 12% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο και 6% χαμηλότερη επίπτωση καρκίνου.
«Οι σημερινές κατευθυντήριες οδηγίες για την υγεία επικεντρώνονται σε μεγάλο βαθμό στη μέτρια ή έντονη άσκηση, αλλά τα ευρήματά μας δείχνουν ότι η ελαφριά κίνηση δεν θα πρέπει να αγνοείται», επισημαίνει ο Ho.
Άνοια: Η πιο κοινή συνήθεια που αυξάνει τον κίνδυνο – Πώς να προστατευτείτε;
Τι δεν αποδεικνύει η μελέτη
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι πρόκειται για μελέτη παρατήρησης. Επομένως, τα αποτελέσματα δείχνουν συσχετίσεις και δεν αποδεικνύουν ότι η διακοπή του καθιστικού χρόνου μειώνει από μόνη της τον προσωπικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου.
Τα αποτελέσματα, πάντως, βρίσκονται στην ίδια κατεύθυνση με προηγούμενες έρευνες που έχουν εξετάσει τη σχέση της καθιστικής συμπεριφοράς με τη χρόνια φλεγμονή, αλλά και τον πιθανό ρόλο της σωματικής δραστηριότητας στην πρόληψη του καρκίνου.
«Από όσο γνωρίζουμε, αυτή είναι η πρώτη μελέτη που έδειξε τις διαφορετικές συσχετίσεις της διακοπτόμενης και της παρατεταμένης καθιστικής συμπεριφοράς με τις εκβάσεις του καρκίνου», γράφουν οι ερευνητές.
Τηλεόραση: Πόση ώρα παρακολούθησης την ημέρα κάνει καλό στην καρδιά – Τι αναφέρει νέα μελέτη
«Δεδομένης της μεγάλης εξάπλωσης της καθιστικής συμπεριφοράς, ακόμη και μέτριες συσχετίσεις θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις για τη δημόσια υγεία».